Η νεαρή Αφροαμερικανή Κέρι Χόγκαν ήταν υποψήφια αστυνομικός, όταν έδωσε λίγες από τις τρίχες της κεφαλής της στην Πολιτεία της Βοστόνης για έλεγχο.
Στη συνέχεια η Πολιτεία έδωσε το δείγμα στην εταιρεία Psychemedics, η οποία έπλυνε τις τρίχες και χρησιμοποιώντας τεχνικές χημικής ανάλυσης έκανε δυο αλλεπάλληλους ελέγχους για να διαπιστώσει, βάσει του τεστ, ότι είχε κάνει χρήση κοκαΐνης!
Οπως εξηγεί το αμερικανικό περιοδικό τεχνολογίας Wired, οι αστυνομικοί της Βοστόνης, οι τρίχες των οποίων βγαίνουν θετικές στη χρήση ναρκωτικών, έχουν δύο επιλογές: ή να αποδεχτούν ότι έχουν πρόβλημα με τη χρήση ναρκωτικών ουσιών ή να παραιτηθούν από την υπηρεσία τους.
Ωστόσο η Χόγκαν επέμεινε στη θέση της ότι δεν έκανε ποτέ χρήση κοκαΐνης και έστειλε εκ νέου δείγμα των μαλλιών της σε άλλη εταιρεία, της οποίας ο έλεγχος κατέδειξε ότι όντως δεν είχε κάνει χρήση της συγκεκριμένης ναρκωτικής ουσίας.
Προσφάτως τόσο η Χόγκαν όσο και εννέα ακόμη Αφροαμερικανοί συνάδελφοί της μήνυσαν την αμερικανική Πολιτεία, υποστηρίζοντας ότι η πρακτική της χημικής ανάλυσης των μαλλιών συνιστά μια πολιτική διακρίσεων καθόλα ρατσιστική, καθώς όπως επισημαίνει το αποκαλούμενο «τεστ της τρίχας» στοχεύει άδικα όσους έχουν μαλλιά μαύρου χρώματος.
Η δίκη, που άρχισε στις 12 Μαρτίου, αναμένεται να διαρκέσει αρκετές εβδομάδες, ίσως και μήνες, και -το κυριότερο- μπορεί να έχει μακροπρόθεσμες συνέπειες για το μέλλον των ελέγχων για ναρκωτικά μέσω… τριχών.
Οι ρίζες του
Για την ιστορία αναφέρουμε ότι το συγκεκριμένο τεστ ανέπτυξε τη δεκαετία του ’60 ο Αυστριακός χημικός Βέρνερ Μπαουμγκάρτνερ, προκειμένου να διαπιστώσει εάν και σε ποιο βαθμό η σύζυγός του, που εργαζόταν σε αεροδιαστημική εταιρεία, είχε εκτεθεί σε τοξίνες.
Μάλιστα την περίοδο εκείνη το τεστ του Αυστριακού επιστήμονα κρίθηκε πολύ πιο ακριβές συγκριτικά με τη λήψη δειγμάτων ούρων ή σιέλου.
Αρκετά χρόνια αργότερα ωστόσο, το 1993, ο Αμερικανός χημικός του Πολεμικού Ναυτικού Ντέιβιντ Κίντγουελ μετά από οκταετή δική του έρευνα διαπίστωσε ότι το τεστ δεν ήταν απολύτως αξιόπιστο, καθώς πλένοντας τρίχες με έκδοχα κοκαΐνης και νερό το τεστ βγήκε θετικό, αν και χρήση ναρκωτικών δεν είχε γίνει ποτέ.
Εκτοτε ξεκίνησε μια επιστημονική διαμάχη, η οποία συνεχίζεται και στις μέρες μας, καθώς επιστήμονες όπως ο Κίντγουελ υποστηρίζουν ότι η χρήση κοκαΐνης και η εμφάνισή της στο «τεστ της τρίχας» συνδέονται με τη μελανίνη των μαλλιών.
Συνεπώς οι άνθρωποι που έχουν μαύρα μαλλιά (όπως για παράδειγμα οι Αφροαμερικανοί) μπορεί να εμφανιστούν συχνότερα (λανθασμένα) θετικοί στον έλεγχο για χρήση ναρκωτικών.
Το χρησιμοποιούν
Παρά τις αμφισβητήσεις για την εγκυρότητα του τεστ πάντως, τόσο η αστυνομία της Νέας Υόρκης και της Βοστόνης, το 15% των μεγαλυτέρων εταιρειών στις ΗΠΑ, η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ, το δικαστικό σύστημα ακόμη και τα σχολεία εξακολουθούν να χρησιμοποιούν το τεστ της τρίχας, αν και το FBI το 2009 το κατάργησε για να το επαναφέρει τελικά το 2014! Σήμερα στις ΗΠΑ κάθε χρόνο γίνονται συνολικά 200.000 τέστ τριχών.
«Εκτιμώ ότι ποτέ δεν πρόκειται να υπάρξει πλήρης συμφωνία της επιστημονικής κοινότητας γι’ αυτό το ζήτημα» δήλωσε ο καθηγητής Τοξικολογίας, Μπρους Γκόλντμπεργκ, στο Πανεπιστήμιο της Φλόριντα, ο οποίος πρώτος εντόπισε τη διαφορά μεταξύ ηρωίνης και μορφίνης στις τρίχες των μαλλιών.
Οπως επισημαίνει το αμερικανικό περιοδικό, ο νόμος τις περισσότερες φορές βρίσκεται στο πλευρό εταιρειών όπως η Psychemedics, ωστόσο το 2012 η Πολιτεία της Μασαχουσέτης έκρινε ότι από μόνο του το αποκαλούμενο «τεστ της τρίχας» δεν συνιστά αδιάσειστη απόδειξη και μάλιστα έξι Αφροαμερικανοί αστυνομικοί, οι οποίοι είχαν απομακρυνθεί από τις υπηρεσίες τους βάσει του τεστ, ξανάπιασαν δουλειά καθώς αμφισβητήθηκαν τα αποτελέσματά του.
Πάντως ο νέος διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Ρέιμοντ Κουμπάκι, επιμένει ότι η απόλυτη ακρίβεια παραμένει ο στόχος της Psychemedics, κάτι το οποίο αμφισβητεί μεγάλη μερίδα της επιστημονικής κοινότητας.
