Μια πολύ σημαντική απόφαση για τους περίπου 20.000 ναυτικούς που βρίσκονται εγκλωβισμένοι στο Στενό του Ορμούζ, στον Κόλπο του Ομάν και στον Περσικό κόλπο, έλαβαν την Πέμπτη, η Διεθνής Ομοσπονδία Εργαζομένων στις Μεταφορές (ITF) με τις εταιρείες εμπορικής ναυτιλίας στο κορυφαίο διεθνές φόρουμ διαπραγματεύσεων (IBF). Συμφώνησαν να αναβαθμίσουν τον χαρακτηρισμό από «Περιοχή Υψηλού Κινδύνου», που είχε οριστεί στις 2 Μαρτίου, σε «Περιοχή Πολεμικών Επιχειρήσεων» (WOA), λόγω της αυξημένης απειλής για τα πληρώματα και τα σκάφη που δραστηριοποιούνται στην περιοχή.
Ο χαρακτηρισμός WOA διασφαλίζει ότι οι ναυτικοί σε πλοία που καλύπτονται από την IBF λαμβάνουν ενισχυμένη προστασία και αποζημίωση, εάν έχουν αποκλειστεί ή δραστηριοποιούνται στην περιοχή. Οσοι βρίσκονται ήδη εντός της καθορισμένης περιοχής, δικαιούνται πρόσθετη αποζημίωση, ενώ μπορούν να ζητήσουν επαναπατρισμό, λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες, σημαντικές λειτουργικές δυσκολίες. Οσοι έχουν λάβει εντολή να εισέλθουν στην περιοχή WOA, έχουν το δικαίωμα να αρνηθούν να πάνε και επίσης να ζητήσουν επαναπατρισμό με έξοδα της εταιρείας.
Ο γενικός γραμματέας της ITF, Στίβεν Κότον, δήλωσε ότι «για άλλη μια φορά, οι ναυτικοί τίθενται σε άμεσο κίνδυνο σε μια σύγκρουση που δεν οφείλεται στους ίδιους. Πολύ συχνά τα τελευταία χρόνια έχουμε δει αμάχους ναυτικούς να γίνονται παράπλευρες απώλειες πολέμου – είτε στη Μαύρη Θάλασσα, είτε στην Ερυθρά Θάλασσα, είτε τώρα στο Στενό του Ορμούζ. Αυτοί είναι εργαζόμενοι, συχνά από τον Παγκόσμιο Νότο, μακριά από την πατρίδα τους και χωρίς καμία σχέση με τις συγκρούσεις που εκτυλίσσονται γύρω τους».
Εξήγησε ότι ο χαρακτηρισμός WOA διασφαλίζει πως οι ναυτικοί σε πλοία που καλύπτονται από συμφωνίες IBF έχουν σημαντική προστασία εάν δραστηριοποιούνται σε αυτήν την επικίνδυνη περιοχή και σχολίασε: «Κανένας εργαζόμενος δεν θα πρέπει να διακινδυνεύει να σκοτωθεί ή να ακρωτηριαστεί, απλώς και μόνο επειδή κάνει τη δουλειά του – ειδικά όταν αυτή η δουλειά είναι η μεταφορά πετρελαίου και αγαθών που διατηρούν τις παγκόσμιες οικονομίες σε λειτουργία».
Η ITF έκανε γνωστό ότι κάθε μέρα από τότε που οι Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής και το Ισραήλ ξεκίνησαν την «Επιχείρηση Epic Fury» εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, έχει λάβει πολλά ερωτήματα από ναυτικούς που αναζητούν συμβουλές και βοήθεια. Οι πιο συνηθισμένες ανησυχίες που καταθέτουν περιλαμβάνουν την αποσαφήνιση των δικαιωμάτων και της προστασίας τους, ειδικά σχετικά με τα αιτήματα επαναπατρισμού και ερωτήματα σχετικά με το δικαίωμά τους να αρνηθούν να πλεύσουν στην περιοχή.
Οπως αναφέρει, η κατάσταση επιδεινώνεται από το εκτεταμένο κλείσιμο του διεθνούς εναέριου χώρου σε μεγάλο μέρος της περιοχής, το οποίο περιορίζει σοβαρά την ικανότητα των ναυτικών να εγκαταλείπουν τα πλοία και να επιστρέφουν στην πατρίδα τους. Με τις διαδρομές επαναπατρισμού να είναι αυστηρά περιορισμένες, πολλά πληρώματα αντιμετωπίζουν την προοπτική να παραμείνουν σε πλοία που λειτουργούν σε ένα απίστευτα ασταθές περιβάλλον, υπογραμμίζοντας την επείγουσα ανάγκη για αποκλιμάκωση, σταθερότητα και ασφαλή μετακίνηση.
«Υπάρχουν ήδη εκκλήσεις για το απλό άνοιγμα των θαλάσσιων οδών μέσω του Στενού του Ορμούζ υπό ναυτική συνοδεία. Αλλά πρέπει να είμαστε σαφείς: ο ασφαλέστερος τρόπος για την προστασία των ναυτικών δεν είναι να τους στέλνουμε εξαρχής μέσα από μια εμπόλεμη ζώνη», δήλωσε ο Στίβεν Κότον και πρόσθεσε:
«Οι ναυτικές συνοδείες δεν μπορούν να εγγυηθούν την ασφάλεια των πολιτικών πληρωμάτων. Καμία συνοδεία δεν μπορεί να εξαλείψει τον κίνδυνο πυραύλων ή μη επανδρωμένων αεροσκαφών που χτυπούν ένα εμπορικό πλοίο και βλάπτουν τους πολίτες ναυτικούς. Η προτεραιότητα πρέπει να είναι η αποκλιμάκωση, η διπλωματία και ο τερματισμός της σύγκρουσης. Μέχρι τότε, οι πολίτες ναυτικοί δεν πρέπει να βρίσκονται στη γραμμή του πυρός».
Ο David Heindel, πρόεδρος του τμήματος ναυτικών της ITF και διεθνής πρόεδρος της Διεθνούς Ενωσης Ναυτικών της Βόρειας Αμερικής, ανέφερε ότι ο χαρακτηρισμός WOA καταδεικνύει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ συνδικάτων και πλοιοκτητών, όταν η ασφάλεια των ναυτικών διατρέχει κίνδυνο.
«Οι ενέργειες που έλαβαν οι κοινωνικοί εταίροι του Διεθνούς Φόρουμ Διαπραγμάτευσης δείχνουν γιατί η συνεργασία μεταξύ πλοιοκτητών και φορέων εκμετάλλευσης και των συνδικάτων των ναυτικών είναι απαραίτητη», δήλωσε και τόνισε ότι «μέσω εποικοδομητικού κοινωνικού διαλόγου μπορούμε να ανταποκριθούμε γρήγορα στους αναδυόμενους κινδύνους και να διασφαλίσουμε ότι η ασφάλεια, τα δικαιώματα και η ευημερία των ναυτικών όλου του κόσμου παραμένουν η πρώτη προτεραιότητα. Οι ναυτικοί είναι εργαζόμενοι στον πολιτικό τομέα και μαζί πρέπει να διασφαλίσουμε ότι προστατεύονται από τις συνέπειες των γεωπολιτικών συγκρούσεων».
Τέλος η ITF επισήμανε ότι ενώ ο χαρακτηρισμός WOA παρέχει σημαντικές προστασίες, η μόνη πραγματική λύση είναι η αποκλιμάκωση και διευκρίνισε ότι ο χαρακτηρισμός θα παραμείνει υπό τακτική αναθεώρηση από την Επιτροπή Περιοχής Επιχειρήσεων Πολέμου (WOAC).
