Η χοληστερίνη του ετεροπροσδιορισμού

Οι επιστήμες οδηγούν τις εξελίξεις, ενίοτε αναθεωρώντας και αναδιαμορφώνοντας θεωρίες που κυριαρχούσαν στο παρελθόν. Καταρρίπτουν μύθους και δημιουργούν νέους, μέχρι να έρθει η ώρα να τους αμφισβητήσουν κι αυτούς. Το αυγό που τόσα χρόνια ήταν σύμμαχος και συνεργός της χοληστερίνης, θεωρείται πλέον αντίπαλός της, για να αρχίσουμε από κάτι απλό και καθημερινό.

Φανταστείτε πόσο μπερδεύονται τα πράγματα όταν μπούμε στα χωράφια της ψυχικής υγείας και της διερεύνησής της, που καθορίζει τη μάχη κάθε γενιάς με τα μοτίβα και τα στερεότυπα της προηγούμενης. Ειδικά με εκείνα που κρατάνε ανθρώπους καθηλωμένους και τους εμποδίζουν να καλλιεργήσουν την αυτοεκτίμησή τους.

Φανταστείτε λοιπόν έναν γονέα που μεγάλωσε στην κυρίαρχη λογική του «τι θα πουν οι άλλοι» και όταν πήγαινε σχολείο αγωνιούσε –με ανάλογη κλίμακα φυσικά– μην τυχόν τον σηκώσουν και τον βρουν αδιάβαστο, να προσπαθεί να πείσει το παιδί του να μη δείχνει αδιάφορο για τη γνώμη του δασκάλου ή του καθηγητή. Και αισθανθείτε την έκπληξη, που στην πορεία γίνεται ανακούφιση, όταν ακούει έναν ειδικό να του εξηγεί την κατάσταση από μια άλλη οπτική: «Να είστε χαρούμενος που το παιδί σας δεν περιμένει το “μπράβο” ενός άλλου για να νιώσει καλά. Με άλλα λόγια δεν έχει πέσει στην παγίδα να ετεροπροσδιορίζεται, όπως συνέβαινε με εσάς».

Από τη μια, ξαφνικά ανακουφίζεται και διώχνει από πάνω του το βάρος ότι κάτι δεν κάνει καλά. Από την άλλη, αναλογίζεται πόσο διαφορετική θα ήταν η δική του η ζωή, αν είχε ακούσει κάτι τέτοιο στην ηλικία που το χρειαζόταν. Γιατί δεν είναι και λίγοι, αν όχι οι περισσότεροι, που μέχρι να κόψουν τα δεσμά με τα «πρέπει» της εποχής τους, ζούσαν τη ζωή που τους επέβαλλαν οι άλλοι.