Ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας – Κύπρου: Ανοίγουν τον δρόμο για την είσοδο των Ισραηλινών

Η επικαιροποίηση των οικονομικοτεχνικών παραμέτρων του έργου ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας Κύπρου μέσω της εισόδου νέων «επενδυτών», αποφασίστηκε μετά την συνάντηση που είχαν ο Έλληνας πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης και ο Κύπριος ομόλογός του, Νίκος Χριστοδουλίδης, στο πλαίσιο των εργασιών της 3ης Διακυβερνητικής Συνόδου Κύπρου – Ελλάδας, στο Μέγαρο Μαξίμου.

Την ίδια στιγμή στις Βρυξέλλες πραγματοποιούταν η κρίσιμη συνάντηση ανάμεσα στον Έλληνα υπουργό Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου, τον Κύπριο υπουργό Ενέργειας, Γιώργο Παπαναστασίου, και τον Ευρωπαίο επίτροπο Ενέργειας και Στέγασης Νταν Γιόργκενσεν, με αντικείμενο την πορεία του έργου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου (GSI).

Οι συναντήσεις έγιναν στον απόηχο της πρόσφατης συνεδρίασης του 3+1 στην Αθήνα (συμμετέχουν Ελλάδα, Κύπρος, Ισραήλ και Ηνωμένες Πολιτείες), στο πλαίσιο της Διατλαντικής Ενεργειακής Συνεργασίας, αλλά και του αδιεξόδου που έχει περιέλθει στο στρατηγικής σημασίας έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης της Ελλάδας και της Κύπρου, λόγω των ενστάσεων που θέτουν οι Κύπριοι για το έργο.

Μετά το πέρας της τριμερούς σύσκεψης, ο κ. Παπασταύρου τόνισε πως οι εμπλεκόμενοι υπογράμμισαν την ανάγκη να επικαιροποιηθούν «τα οικονομικά και τεχνικά στοιχεία της ηλεκτρικής διασύνδεσης Κύπρου και Ελλάδας, ενόψει και του δυνητικού επενδυτικού ενδιαφέροντος». 

Από την πλευρά του ο κ. Παπαναστασίου σημείωσε πως η επικαιροποίηση θα αφορά «τουλάχιστον στο τεχνοοικονομικό κομμάτι» με στόχο της προσέλκυση ισχυρών επενδυτών οι οποίοι «θα έχουν τη δυνατότητα να κάνουν το έργο», με στόχο να διευκρινιστεί οριστικά ότι σε οικονομικό αλλά και τεχνικό επίπεδο το έργο είναι βιώσιμο. 

«Με αυτή τη λογική κινούμαστε τάχιστα προς την κατεύθυνση της εξεύρεσης αυτού του οίκου που θα κάνει τη συγκεκριμένη μελέτη, ώστε να μπορέσουμε να βάλουμε αυτό το τεχνοοικονομικό στο νέο περιβάλλον το οποίο είναι η εξεύρεση ισχυρών παικτών και ταμείων τα οποία θα μπορούν να ενισχύσουν οικονομικά το έργο», τόνισε ο Κύπριος υπουργός Ενέργειας. 

Η συναίνεση αυτή, ως προς τις οικονομικοτεχνικές παραμέτρους, γίνεται αντιληπτή ως μια ελληνική υποχώρηση ή και συμβιβασμός με την Κύπρο προκειμένου να ξεμπλοκαριστεί το έργο.

Σημαντικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη φαίνεται να διαδραμάτισε η επιμονή του Ισραήλ να ξεκινήσει πρώτα η διασύνδεση της Κύπρου με το Ισραήλ, η οποία είναι τεχνικά πιο εύκολη λόγω της εγγύτητας των κρατών (περίπου 300 χλμ). Την πρόταση επανέλαβε ο υπουργός Ενέργειας του Ισραήλ, Έλι Κοέν, στην πρόσφατη συνάντηση Διατλαντικής Ενεργειακής Συνεργασίας στην Αθήνα. Το σκεπτικό είναι να ξεκινήσει η υλοποίηση του εύκολου «κομματιού» και μετέπειτα να δρομολογηθούν τα επόμενα βήματα.

Έτσι, ενδεχομένως, οι σημερινές εξαγγελίες να σηματοδοτούν την ένταξη στου έργου, για το οποίο σήμερα υπεύθυνος είναι ο ελληνικός ΑΔΜΗΕ, κάποια ισραηλινή ή και αμερικανική εταιρεία, προκειμένου να καμφθούν οι κυπριακοί ενδοιασμοί.

Δεν θα προκαλέσει καμία έκπληξη αν η εν λόγω εταιρεία είναι η ενεργειακή Energean που δραστηριοποιείται στα ανοιχτά του Ισραήλ, η οποία μάλιστα στις αρχές Νοεμβρίου είχε προτείνει στην κυπριακή και ισραηλινή κυβέρνηση την εξαγωγή φυσικού αερίου από το Ισραήλ προς την Κύπρο μέσω νέου αγωγού.

Υπενθυμίζεται πως εκτός από τα οικονομικά και τεχνικά «αγκάθια» του έργου, εμπόδιο στέκεται και η τουρκική στάση, η οποία επιχειρείται να ξεπεραστεί από τις πιέσεις που μπορεί ενδεχομένως να ασκήσει η Κομισιόν, η οποία σημειωτέον έχει δώσει πάνω από 600 εκατ. ευρώ για το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης.

Βέβαια, δεν αποκλείεται και το σενάριο να εισέλθει στο παιχνίδι και κάποια αμερικανική εταιρεία, μιας και τώρα υπάρχει και το μομέντουμ, μετά την συμφωνία που επετεύχθει με την ExxonMobil για την έρευνα και εξόρυξη υδρογονανθράκων στο Ιόνιο.