Ευρωεκλογές και Γιουροβίζιον

Τι σχέση έχουν οι ευρωεκλογές με τη Γιουροβίζιον; Τις συνδέει το πρώτο συνθετικό κάθε λέξης. Αφορούν δραστηριότητες που εκδηλώνονται στο ευρωπαϊκό έδαφος. Για τη Γιουροβίζιον ο χώρος διαστέλλεται. Περιλαμβάνει όλη σχεδόν την ευρωπαϊκή ήπειρο αλλά κι άλλες χώρες που ανήκουν στην Ασία. Στη Γιουροβίζιον το ευρωπαϊκό θέαμα λειτουργεί ως πολιορκητικός κριός για την εμπορική άλωση των αγορών.

Προηγείται του οικονομικού και γεωστρατηγικού στόχου η ομογενοποίηση των συμπεριφορών, με την καλλιέργεια κοινών μουσικών και πολιτισμικών προτύπων, η «εκδυτικοποίηση» με ό,τι αυτό δηλώνει ή υπαινίσσεται. Μόλο που συχνά προκαλούνται ισχυρές αντιδράσεις από περιφερειακές χώρες, των οποίων οι ομάδες που συμμετέχουν προσθέτουν ιθαγενή πολιτισμικά στοιχεία (γλώσσα, μοτίβα μουσικά, γεωγραφικά τοπία πολιτισμικής και ιστορικής αναφοράς).

Το βιντεοκλίπ της φετινής ελληνικής συμμετοχής προκάλεσε έντονη συζήτηση. Θα έλεγα ότι οι ενστάσεις και η αμφισβήτηση όσων συμβαίνουν είναι συστατικό στοιχείο της ετήσιας συμμετοχής. Το αλατοπίπερο που νοστιμεύει τον δημόσιο διάλογο. Ενίοτε η δοσολογία του αλατοπίπερου κάνει τον διάλογο λυσσώδη. Συγκροτούνται στρατόπεδα και εκτοξεύονται επιχειρήματα για την καταλληλότητα του τραγουδιού. Οι αντιμαχόμενες ομάδες εμφανίστηκαν και φέτος, που τη χώρα εκπροσωπεί η ευειδής και ταλαντούχα Μαρίνα Σάττι.

Η Γιουροβίζιον αντιμετωπίζεται ως μια ελαφριά εκδήλωση, η οποία φέρνει σε μια κοινή πίστα όλες τις διαγωνιζόμενες χώρες, αλλά και τους πολίτες που συν-πίνουν και συν-τρώγουν γύρω από τον τηλεοπτικό δέκτη. Μου θυμίζουν όλα αυτά τη μαζική έξοδο των πολύχρωμων και πολυεθνοτικών πληθυσμών στα πάρκα των δυτικών πόλεων. Μόλις χαμηλώσει ο ήλιος αποσύρονται στα σπίτια τους, ευχαριστημένοι που πήραν μιαν ανάσα και μοιράστηκαν το πάρκο με άλλους.

Οι ευρωεκλογές έχουν μια διαφορετική εικόνα. Πρώτα απ’ όλα, ψηφίζουν κάτοικοι που κατάγονται ή διαμένουν σε χώρες-μέλη μιας θεσμοποιημένης πολιτικής και οικονομικής οργάνωσης. Με σκοπό να συν-διαμορφώνουν μια πιο ανθρώπινη ζωή. Με περισσότερες ελευθερίες και σεβασμό στα ατομικά δικαιώματα, ιδιαίτερα των πιο ευάλωτων και στοχοποιημένων πληθυσμιακών ομάδων.

Οι ευρωεκλογές έχουν εξωστρεφή κίνηση. Θα έπρεπε να μεταθέτουν το επίκεντρο στην ποιότητα και αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών οργάνων. Αν, όμως, κάποιος παρακολουθήσει τις τηλεοπτικές συζητήσεις διαπιστώνει πόσο άγονες είναι. Γίνονται εσωστρεφείς με στόχευση τον εσωτερικό πολιτικό συσχετισμό: ποιο κόμμα θα βγει δεύτερο και πού θα σταματήσουν τα ποσοστά του πρώτου. Κι αυτό εκφράζεται με άμεσους και έμμεσους τρόπους.

Οι ευρωεκλογές συναντούν τη Γιουροβίζιον στο θέαμα. Οι υποψήφιοι, στη μεγάλη τους πλειονότητα, είναι άνθρωποι του θεάματος. Επιλέγονται με γνώμονα την ψηφοσυλλεκτική ικανότητα. Μικρή σημασία δίνεται στη γνώση του αντικειμένου. Με άλλα λόγια, οι ευρωεκλογές μετατρέπονται σε επικοινωνιακό γεγονός, στο οποίο επιβιώνουν όσοι/ες είναι τηλεπερσόνες. Κι εμείς, οι ψηφοφόροι, οδηγούμαστε, και με δική μας ευθύνη, να ψηφίσουμε ξώκαρδα. Σαν να επιλέγουμε το τραγούδι που μας αρέσει. Τρώγοντας τσιπς.