Συμφωνία κοινής αγοράς για το 15% του φυσικού αερίου

Μια προσπάθεια για κοινή ευρωπαϊκή αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης, ένα σήμα στις αγορές για τη μείωση της τιμής του φυσικού αερίου, αλλά και μια… υποσχετική για τη μελέτη για την εφαρμογή του ιβηρικού μοντέλου που φαίνεται πως δεν θα υιοθετηθεί ποτέ. Η σύνοδος κορυφής στις Βρυξέλλες ολοκληρώθηκε χθες με τον «λευκό καπνό» για το ενεργειακό, ωστόσο τα πραγματικά αποτελέσματα θα αργήσουν να φτάσουν στους λογαριασμούς ρεύματος των Ευρωπαίων πολιτών. Μετά τους 27 ηγέτες, η Κομισιόν τώρα καλείται να συντάξει «επειγόντως», όπως αναφέρεται στο κείμενο των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, τα νομικά κείμενα και σε συνεργασία με τους υπουργούς Ενέργειας να εγκρίνουν τελικά τα μέτρα.

Στα συμπεράσματα της συνόδου αναφέρεται ότι «πρέπει να επιταχυνθούν και να ενταθούν οι προσπάθειες για τη μείωση της ζήτησης, τη διασφάλιση της ασφάλειας του εφοδιασμού, την αποφυγή του περιορισμού (rationing) και τη μείωση των τιμών της ενέργειας για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ενωση» σημειώνοντας ότι «η ακεραιότητα της ενιαίας αγοράς πρέπει να διατηρηθεί». Τι αποφάσισαν λοιπόν οι ηγέτες; Την εθελοντική κοινή αγορά φυσικού αερίου. Το 15% των αποθεμάτων φυσικού αερίου θα είναι υποχρεωτικά από την κοινή αγορά.

Συμφώνησαν επίσης σε έναν νέο συμπληρωματικό δείκτη αναφοράς τιμών φυσικού αερίου έως τις αρχές του 2023 που αντικατοπτρίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια τις συνθήκες στην αγορά φυσικού αερίου.

Επίσης, οι ηγέτες ενέκριναν έναν προσωρινό «δυναμικό διάδρομο τιμών» -αυτό που στην Ελλάδα ονομάζουμε πλαφόν- για τις συναλλαγές φυσικού αερίου στο πλαίσιο του Χρηματιστηρίου Ενέργειας που λειτουργεί στην Ολλανδία (TTF) για τον άμεσο περιορισμό της εμφάνισης υπερβολικών τιμών του φυσικού αερίου.

Στο σχέδιο εντάχθηκε και το ιβηρικό μοντέλο, αναφέροντας ότι η Κομισιόν θα εξετάσει ένα προσωρινό πλαίσιο Ε.Ε. για τον περιορισμό της τιμής του φυσικού αερίου στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Το «μυστικό» στη σχετική αναφορά είναι η ανάλυση κόστους και οφέλους που θα διεξαγάγει η Κομισιόν προκειμένου να διαπιστώσει τις επιπτώσεις που αυτό μπορεί να έχει σε κάθε χώρα. Αξιωματούχοι έλεγαν ότι μέχρι να ολοκληρωθεί η μελέτη, το ιβηρικό μοντέλο μάλλον δεν θα χρειάζεται.

Ο μηχανισμός αλληλεγγύης μεταξύ κρατών-μελών περιορίστηκε σε «μέτρα ενεργειακής αλληλεγγύης σε περίπτωση διακοπής του εφοδιασμού με φυσικό αέριο σε εθνικό, περιφερειακό ή ενωσιακό επίπεδο, ελλείψει διμερών συμφωνιών αλληλεγγύης».

«Θέλω να εκφράσω κατ’ αρχάς την ικανοποίησή μου για το γεγονός ότι καταφέραμε, μετά από επτά μήνες έντονων συζητήσεων, να πετύχουμε συμφωνία ως προς την απαραίτητη ευρωπαϊκή παρέμβαση στο ζήτημα της ενέργειας», σχολίασε ο Ελληνας πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης. «Μια συμφωνία η οποία ουσιαστικά δίνει τη δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προχωρήσει σε ένα σύνολο παρεμβάσεων προκειμένου να κρατηθούν πιο χαμηλά οι τιμές του φυσικού αερίου. Μία εκ των παρεμβάσεων είναι και η δυνατότητα επιβολής αυτού που ονομάζουμε “πλαφόν” στις τιμές του φυσικού αερίου σε επίπεδο δείκτη TTF. Τώρα η ευθύνη περνάει στους υπουργούς Ενέργειας, οι οποίοι και θα πρέπει να εξειδικεύσουν τις σχετικές προτάσεις, έτσι ώστε αυτές πια να πάρουν τον υποχρεωτικό χαρακτήρα που απαιτείται προκειμένου να γίνουν πράξη», κατέληξε.