Παγιδευμένη στην κατακραυγή που προκάλεσαν οι ρήτρες αναπροσαρμογής, η κυβέρνηση αναζητεί εναγωνίως τρόπους να την αποκρύψει. Σύμφωνα με πληροφορίες, ετοιμάζεται νομοθετική ρύθμιση μέσω τροπολογίας, που θα καταργεί τις ρήτρες από την 1η Αυγούστου 2022, αλλά θα επιτρέπει στις εταιρείες προμήθειας να αλλάζουν κάθε μήνα τα τιμολόγιά τους και στους πελάτες να αλλάζουν προμηθευτή.
Η συζήτηση για το θέμα ξεκίνησε από τις αρχές Μαΐου, όταν ο πρωθυπουργός και οι συναρμόδιοι υπουργοί ανακοίνωσαν τα μέτρα στήριξης των καταναλωτών ενέργειας. Τότε μίλησαν για «πάγωμα» ή «ουσιαστική κατάργηση» της ρήτρας αναπροσαρμογής από την 1η Ιουλίου, συσχετίζοντας αυτό με την εφαρμογή του νέου μηχανισμού αποζημίωσης των παραγωγών ρεύματος. Διευκρινίσεις δεν δόθηκαν τότε, ενώ ο πρόεδρος της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ) Αθ. Δαγούμας ανέφερε μιλώντας στη Βουλή ότι η ρήτρα θα ενσωματωθεί στις υπόλοιπες χρεώσεις.
Κυμαινόμενα τιμολόγια
Ο νέος μηχανισμός αποζημίωσης των ηλεκτροπαραγωγών νομοθετείται τώρα με διάταξη στο νομοσχέδιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) που ψηφίζεται την ερχόμενη εβδομάδα, αλλά οι λεπτομέρειές του θα καθοριστούν με υπουργική απόφαση που θα εκδοθεί μετά. Κατά πληροφορίες, θα επιβάλλονται διοικητικά ανώτατα όρια (πλαφόν) στις τιμές μέσω των οποίων θα αποζημιώνονται όσοι παράγουν ρεύμα από φυσικό αέριο, ΑΠΕ, λιγνίτες και υδροηλεκτρικά.
Οπως αποκάλυψε η «Εφ.Συν.» στις 15/6 («Εξαφανίζεται και… διαιωνίζεται η ρήτρα αναπροσαρμογής»), η ΡΑΕ πρότεινε με γνωμοδότησή της τη νέα μορφή των κυμαινόμενων τιμολογίων (αυτά που έως τώρα είχαν ρήτρα). Οπως ανέφερε, η χρέωση θα προέκυπτε πλέον με βάση το πλαφόν, στο οποίο κάθε εταιρεία θα μπορούσε να προσθέσει ένα εύλογο κέρδος και το διαχειριστικό κόστος.
Κατά τα φαινόμενα, όμως, η κυβέρνηση απέρριψε τη γνωμοδότηση της ΡΑΕ που θα έμπαινε σε εφαρμογή με υπουργική απόφαση και αποφάσισε να επιδιώξει την εξαφάνιση της «δαιμονοποιημένης» (όπως την αποκάλεσε πρόσφατα στη Βουλή ο εκπρόσωπος των ηλεκτροπαραγωγών) ρήτρας, με τροπολογία που θα κατατεθεί από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) επίσης στο νομοσχέδιο για τις ΑΠΕ. Κατά τις διαθέσιμες πληροφορίες, η τροπολογία προβλέπει:
■ Μη εφαρμογή κάθε μορφής ρήτρας από την 1η Αυγούστου 2022 έως την 1η Ιουλίου 2023 στα κυμαινόμενα τιμολόγια (το διάστημα μπορεί να παραταθεί ή να μικρύνει με απόφαση του υπουργού ΠΕΝ).
■ Οι προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας, δηλαδή περίπου 20 εταιρείες συμπεριλαμβανομένης της ΔΕΗ, θα ανακοινώνουν στις ιστοσελίδες τους έως το τέλος κάθε μήνα τις χρεώσεις που θα εφαρμόζουν από την αρχή του μεθεπόμενου. Για παράδειγμα, εάν θέλουν να εφαρμόσουν κάποια χρέωση την 1η Σεπτεμβρίου θα πρέπει να την έχουν ανακοινώσει στο σάιτ έως τις 31 Ιουλίου.
■ Σε αυτές τις νέες χρεώσεις θα περιλαμβάνονται και οι εκπτώσεις που μπορεί να προσέφεραν έως εκείνη τη στιγμή, ενώ δεν διευκρινίζεται εάν αυτές οι χρεώσεις πρέπει με κάποιο τρόπο να ακολουθούν τα πλαφόν της παραγωγής.
■ Από την 1η Αυγούστου 2022, οι οικιακοί πελάτες και οι επαγγελματίες έως 25 KVA που πλήρωναν ρήτρες, μεταπίπτουν στα νέα αυτά τιμολόγια. Θα μπορούν όμως να αλλάζουν τιμολόγιο ή προμηθευτή χωρίς κόστος αποζημίωσης λόγω πρόωρης αποχώρησης. Ομως, το δικαίωμα αλλαγής προμηθευτή θα ισχύει έως 10 μέρες μετά την ανακοίνωση των νέων τιμολογίων (με βάση το παραπάνω παράδειγμα, δηλαδή, έως τις 10 Αυγούστου).
Οι προμηθευτές
Το παραπάνω σχήμα μοιάζει πιο χαοτικό ακόμη και από εκείνο με τις ρήτρες που κάθε εταιρεία χρέωνε πρακτικά ό,τι ήθελε. Πόσοι καταναλωτές θα μπορούν, άραγε, να παρακολουθούν συνεχώς τις ιστοσελίδες των προμηθευτών, να καταλαβαίνουν ποιο τιμολόγιο εξυπηρετεί, να ζητούν αλλαγή εταιρείας και να την επιτυγχάνουν εγκαίρως; Και πώς θα βγάζουν άκρη με τις χρεώσεις των λογαριασμών –έναντι και εκκαθαριστικών– από τον πρώτο προμηθευτή, τον δεύτερο ή και τον τρίτο που θα μπορούν να αλλάξουν;
Εάν όλες αυτές οι διαδικασίες γίνονταν με διαύγεια, θα μπορούσε ένα τέτοιο σχήμα να ασκήσει πίεση για μείωση των χρεώσεων, αλλά με τις επικρατούσες συνθήκες δημιουργεί απλώς το έδαφος για να κρυφτούν ευκολότερα οι καταργημένες ρήτρες και τα εύλογα κέρδη και τα πλαφόν να πάνε περίπατο.
Τελευταίο… ανέκδοτο: Το νέο σύστημα θα επιτηρείται από τη ΡΑΕ για τυχόν φαινόμενα αισχροκέρδειας από τους προμηθευτές εξετάζοντας τους δείκτες τιμών λιανικής στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, συγκρίνοντας με τους αντίστοιχους στα κράτη της Ε.Ε.
