Αρνούμαι να ξεχάσω την κυρία Σαπφώ

Είναι που δεν θέλω να ξεχάσω. Ο,τι και να προδώσεις είναι ένα τίποτα, ένα περαστικό μπροστά στο να προδώσεις τη μνήμη σου. Να θέλεις να ξεχάσεις και να μη θέλεις να θυμάσαι ποιος είσαι κι από πού κρατάς.

Η κυρία Σαπφώ –η κόνα Ζαμφώ, όπως ήταν το όνομά της ολογράφως– έμενε στο πάνω σοκάκι του προσφυγικού οικισμού μας και ήταν πρώτη μαγείρισσα, ζαχαροπλάστισσα και αυθεντία στο χτυπητό αυγό: «Να γίνετε μεγάλοι και δυνατοί! Να τρανέψετε!», μας έλεγε. Εμείς, παιδιά. Με το που έκλειναν τα σχολεία, μέχρι που ξανάνοιγαν, περνούσαμε όλο το καλοκαίρι ξυπόλητα. Μέχρι την Ομόνοια έφτανε η χάρη μας και σκαρφαλαρία στα τραμ. Ωσπου πήγαμε στο Γυμνάσιο. Δεν τα ξεχνάς…

Τα θυμήθηκα τις προάλλες· λίγο προτού ξεσπάσει η ακόμα μία Προσφυγική Κρίση. Που δεν είναι βέβαια κρίση στους πρόσφυγες. Είναι η δική μας η κρίση που αντανακλά και μεγεθύνει την κρίση στους πρόσφυγες ξεκινώντας από τις πατρογονικές τους εστίες. Τα θυμήθηκα στον Ηλεκτρικό –που τώρα λέγεται Γραμμή Μετρό 1– καθώς πήγαινα να δω τους εγγονούς μου. Μεσημέρι καθημερινής.

Γεμάτο το βαγόνι. Δυο πρόσφυγες. Ορθιοι. Ο ένας κάπου θέλει να πάει, δείχνει σε χάρτη και ο άλλος του εξηγεί πώς θα πάει, αλλά κατεβαίνει στην επόμενη, στη Βικτώρια. Ο άλλος μένει με την απορία. Μαζί με ένα μωρό στο καρότσι, τη γυναίκα του και άλλα δυο μικρά (κοριτσάκια). Απευθύνεται στην κυρία που κάθεται. Της δείχνει τον χάρτη. «Δεν έχω τα γυαλιά μου…», απαντάει εκείνη, ευγενικά. Σιωπή οι υπόλοιποι. Τον καλώ κοντά μου.

Βλέπω τον χάρτη. Του εξηγώ, με κάτι αγγλικά και με νοήματα (λοξές ματιές γύρω μου!). Πάει Κάτω Πατήσια. Παραλίγο να κατεβεί Αγιο Νικόλαο. «Οχι, όχι…» φώναξα. «Οχι, όχι…» αντιλάλησε άλλος ένας επιβάτης. Αυτά. Συνεχίζεται…