Ιστορίες ανθρώπων που έχουν βγει ή κινδυνεύουν να βγουν στον δρόμο λόγω πλειστηριασμών και εξώσεων στην Ισπανία και λιγότερο στην Ελλάδα ακούστηκαν τη Δευτέρα στο «Νέο Ελληνικό Θέατρο Γ. Αρμένη», στην παρουσίαση του graphic novel «Εδώ έζησε: η ιστορία μιας έξωσης», που έγραψε ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Ισαάκ Ρόσα, εικονογράφησε η Κριστίνα Μπουένο και μετέφρασε η δική μας Κορίνα Βασιλοπούλου.
Μιλώντας για τη συνταρακτική υπόθεση του βιβλίου, η δημοσιογράφος Ελεωνόρα Ορφανίδου έκανε λόγο για μια οδυνηρή και γοητευτική ιστορία ενηλικίωσης της έφηβης Αλίθια και των γονιών της, με αφηγηματική οικονομία και συγκινησιακό λόγο, καθώς οι συντελεστές του κατορθώνουν να συνθέσουν μέσα από τους ήρωες ένα ψηφιδωτό ανθρώπων με κοινή μοίρα παντού στον κόσμο και να στείλουν ένα σημαντικό μήνυμα στο πλαίσιο του οποίου συναντάμε κοινωνικά φαινόμενα που χαρακτήρισαν και τη χώρα μας μεταπολεμικά: φτώχεια, σκληρή καθημερινότητα, αποξένωση των ζευγαριών, οικογενειακή ευθύνη, εσωτερική μετανάστευση και στη μέση η κατοικία είτε ως μικροαστικό όνειρο είτε ως ιστορική πραγματικότητα.
Μια «ιστορία θανάτου» από τις ιστορίες που στοιχειώνουν εξίσου βίαια όσους ξεριζώθηκαν και όσους κατοίκησαν ύστερα τα σπίτια τους είδε ο Σπύρος Δερβενιώτης σε ένα βιβλίο-κόσμημα, που κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη μέχρι το τέλος, γιατί δίνει με πληρότητα, φρεσκάδα, καλλιτεχνική μαεστρία και χωρίς σταγόνα διδακτισμού όλο το εύρος του ζητήματος.
Οικουμενικό χαρακτήρισε το graphic novel η Κορίνα Βασιλοπούλου, η οποία περιέγραψε τη δραματική κατάσταση στη χώρα της Ιβηρικής από το ξέσπασμα της κρίσης στέγης με χιλιάδες εξώσεις ανθρώπων, ομαδικές κατασχέσεις και πλειστηριασμούς λόγω της απουσίας προστατευτικού πλαισίου. Όπως τόνισε η μεταφράστρια του βιβλίου, οι Ισπανοί πολίτες «έζησαν και ένα άλλο είδος απάτης από την πολιτεία, τις δεξιές κυβερνήσεις και διοικήσεις σε δήμους και περιφέρειες» και έκανε λόγο για «συμπτώματα άγριου και αχαλίνωτου καπιταλισμού όπου κανείς δεν νιώθει ασφαλής».
Η κ. Βασιλοπούλου εξήγησε πως το κοινωνικό κίνημα, το πιο ισχυρό στα χρόνια της ισπανικής κρίσης, με τη συμμετοχή όσων αδικήθηκαν και αλληλέγγυων που στάθηκαν στο πλευρό τους είχε ένα διπλό πλαίσιο δράσης: τον καθαρό ακτιβισμό ενάντια στους δικαστικούς κλητήρες και τα ισπανικά ΜΑΤ και παράλληλα νομοθετικές προτάσεις.
Στην οργάνωση και τις διεκδικήσεις του αγώνα τους στάθηκε και ο Pedro Martin Heras, μέλος της διεθνούς επιτροπής της Πλατφόρμας των Θυμάτων της Υποθήκης, αφηγούμενος την προσωπική εμπειρία του και τη συνάντησή του με ομοιοπαθούντες με τους οποίους κατάφεραν να σώσουν πολλά σπίτια. Στην παρέμβασή του μέσω skype σημείωσε ότι πρόσφατα ο σχετικός νόμος άλλαξε και πλέον δεν επιτρέπει στις τράπεζες να προχωρούν σε πλειστηριασμό, παρά μόνο εάν έχει συμπληρωθεί ένας χρόνος καταβολής των δόσεων, για να προσθέσει ότι ωστόσο αυτό δεν αρκεί αφενός γιατί δεν έχει αναδρομική ισχύ και αφετέρου γιατί χρειάζεται να εξετάζεται κάθε περίπτωση χωριστά.
Η Τόνια Κατερίνη από την Ενωτική Πρωτοβουλία κατά των Πλειστηριασμών κατέδειξε πως το συγκεκριμένο graphic novel με πολύ ενδιαφέροντα, εύληπτο και αισιόδοξο τρόπο κάνει ορατό ένα μεγάλο αλλά κρυμμένο πρόβλημα, δίνει τα οικονομικοκοινωνικά χαρακτηριστικά του και δείχνει πώς μπορούν οι άνθρωποι να αντιστέκονται απέναντι στο ζόφο.
«Πρόκειται ακριβώς για τα ίδια θέματα που απασχολούν κι εμάς» είπε η ίδια και αναφέρθηκε στην αλλαγή της σχετικής νομοθεσίας στην Ελλάδα από το 2013 έως σήμερα επί τα χείρω με αποτέλεσμα να προστατεύονται όλο και λιγότεροι δανειολήπτες, καθώς χάνεται η ιδιότητα πτωχευτικού νόμου. Η αρχιτέκτονας μίλησε επίσης για την πορεία των κινητοποιήσεων για την προστασία υπερχρεωμένων νοικοκυριών στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια και τη μεταφορά τους από τα ειρηνοδικεία στα συμβαιλογραφία ακριβώς γιατί είχε πετύχει την ανατροπή της πλειοψηφίας των πλειστηριασμών.
Κατά τη διάρκεια της συζήτησης οι ομιλήτριες του πάνελ έθιξαν το γεγονός ότι η συντριπτική πλειοψηφία των θυμάτων της κρίσης στέγης και στις δύο χώρες δεν «έζησαν πάνω από τις δυνατότητές τους» -η ισπανική εκδοχή της φράσης «μαζί τα φάγαμε»- δεν είναι στρατηγικοί κακοπληρωτές και δεν φταίνε εκείνοι αλλά το ίδιο το σύστημα που ανέτρεψε τις ζωές τους.
Με αφορμή την Κάρμεν του «Εδώ έζησε», η Κορίνα θυμήθηκε την 85χρονη Κάρμεν, που κυνηγήθηκε όταν ο γιος δεν μπορούσε να αποπληρώσει το δάνειο στο οποίο μπήκε εγγυήτρια, έγινε σύμβολο της τραπεζικής αυθαιρεσίας και ζει σε σπίτι το ενοίκιο του οποίου προσφέρθηκε να πληρώνει η ποδοσφαιρική ομάδα Βαγιεκάνο. Η Ελευθερία θυμήθηκε την Δήμητρα, πωλήτρια πλέον του περιοδικού δρόμου «Σχεδία», που έμεινε άστεγη αφού η κρίση την ισοπέδωσε και έχασε επίσης το καθαριστήριο, το οποίο διατηρούσε για 32 χρόνια, και η Τόνια την Βίκυ που ένα βράδυ του 2016 άφησε τα κλειδιά στο σπίτι της το οποίο είχε πλειστηριαστεί τρεις βδομάδες πριν αφού δεν μπορούσε να βρεθεί αντιμέτωπη με τον δικαστικό κλητήρα.
