Οι Βραζιλιάνοι θυσιάζονται για όσα αγαπούν επειδή τα θεωρούν ισότιμα της ζωής τους. Είτε πρόκειται για τις πατρογονικές παραδόσεις τους, είτε για την αφοσιωμένη αγάπη τους στην μπάλα, είτε, τώρα, για τα δάση που περιβάλλουν τον Αμαζόνιο. «Τα δάση του δεν είναι του λαού μας, είναι του Αμαζονίου! Το λέω αυτό επειδή στη συνείδηση, συνολικά, του λαού μας και όχι μόνο όσων κατοικούν στους τόπους όπου ρέει, ο Αμαζόνιος δεν είναι ποτάμι, είναι πρόσωπο! Οικείο πρόσωπο κάθε οικογένειας» μας είπε ο Ζοάο Λόνου, δάσκαλος από το Ρίο.
Παρ’ όλα αυτά, παρά την εύλογη λοιπόν, με κριτήριο την ίδια σχέση με το θρυλικό ποτάμι και όσα το αφορούν, φόρτισή τους, οι συναισθηματικές εκρήξεις για τις καταστροφικές πυρκαγιές ναι μεν συνέβησαν, αλλά προηγείται και έπεται η οργή.
Πρόκειται για ασφαλές δικό μας συμπέρασμα από την πολυήμερη επικοινωνία με τη Βραζιλία. Μάτια έκλαψαν και συνεχίζουν για την πύρινη λαίλαπα, όμως περισσότεροι από εκείνους που έκλαψαν και συνεχίζουν να κλαίνε για την καταστροφή είναι όσοι έσφιξαν θυμωμένοι τις γροθιές και απαίτησαν έγκαιρη κινητοποίηση (η ίδια έλαμψε διά της απουσίας της!) στην αρχή της πυρκαγιάς, φώναξαν «γιατί;» και καταράστηκαν τους υπαίτιους!
Οταν, όπως μας είπαν, την Παρασκευή 23 Αυγούστου ο ακροδεξιός πρόεδρος της χώρας, Ζαΐρ Μπολσονάρο, ξεκίνησε το τηλεοπτικό διάγγελμά του με τη φράση «έχω βαθιά αγάπη για τον Αμαζόνιο», η λαϊκή αντίδραση από κάθε γωνιά της αχανούς Βραζιλίας, ισότιμη αποδοκιμασίας, θύμισε «καυτό ποτάμι έτοιμο να πνίξει τους υπεύθυνους του κακού».
Οι ποδοσφαιριστές ήταν και παραμένουν κεντρικοί λαϊκοί ήρωες του βραζιλιάνικου λαού. Ο 65xρονος Ζούνιορ, άλλοτε αμυντικός της Εθνικής Βραζιλίας, εκστόμισε μία μέρα μετά την ίδια έκφραση-χαρακτηρισμό της αίσθησης του απλού Βραζιλιάνου για τον… θεατρινισμό του Μπολσονάρο στην αρχή της ομιλίας του.
«Τι κάθεσαι και βλέπεις, στείλε τον στρατό να βοηθήσει, ο Αμαζόνιος χάνει τη ζωή του» είπε σε ραδιοφωνικό σταθμό, επίσης του Ρίο, η, διάσημη πλέον Ανιέτα, 12χρονη μαθήτρια που απαίτησε(!) να της δοθεί μικρόφωνο σε μαζική συγκέντρωση διαμαρτυρίας την επόμενη μέρα, πάντα στο Ρίο, «πόλη της καρδιάς του Αμαζονίου», και από τότε το όνομά της προφέρει κάθε Βραζιλιάνος.
Η αντίδρασή της έγινε οδοδείκτης των ενεργειών κάθε άλλου που απαίτησε «ανάκτηση της χαμένης εγρήγορσης», όπως τιτλοφόρησε προς την «Εφ.Συν.» το κύμα των πρώτων αντιδράσεων ο ίδιος δάσκαλος. Παράλληλα με την ίδια απαίτηση, όπως μάθαμε, περίσσεψαν οι κορόνες για τις ευθύνες πριν από την εκδήλωση του κακού.
«Πληρώνουμε αυτό που ονόμασε «αναπτυξιακή πολιτική» ο Μπολσονάρο για τη γεωργία και τα ορυχεία» έγραφε το πανό που ανήρτησαν φοιτητές της Γεωπονικής στο κέντρο του Σάο Πάολο και δεν είναι αυθαίρετο να συμπεράνουμε πως μαζί τους συμφωνεί κάθε Βραζιλιάνος, ακόμη και οι οικείοι του προέδρου, κι ας μην το λένε επίσημα. Επιχείρημα της κοινής άποψης είναι οι 72.843 (!) πυρκαγιές μεταξύ Ιανουαρίου-Αυγούστου, ενώ ήταν σε εξέλιξη «συνήθως στην καρδιά των δασών μας» οι εργασίες της «αναπτυξιακής»-καταστροφικής πολιτικής για τη γεωργία και τα ορυχεία.
Η κλήση του κοριτσιού είχε απήχηση και επειδή την ίδια στιγμή, το Σάββατο, σε μεγάλα και μικρότερα αστικά κέντρα αλλά και έξω από πρεσβείες της Βραζιλίας στην Ευρώπη και όχι μόνο, ετερόκλητοι πολίτες του κόσμου ένωσαν τη φωνή τους ώστε να σωθεί το αρχέγονο δάσος του Αμαζονίου.
Επανήλθε
Υποθέσαμε πως, εντός του ίδιου κλίματος, δεν θα ήταν δύσκολο να καταγράψουμε αντίδραση στελέχους της ποδοσφαιρικής οικογένειας προς την «Εφ.Συν.». Εύλογη σκέψη, οι Βραζιλιάνοι συνεχώς ευχαριστούν το ενδιαφέρον απλών ανθρώπων από κάθε γωνιά του πλανήτη. Ο 64χρονος πλέον Τονίνιο Σερέζο, αμυντικός μέσος της Εθνικής στο Παγκόσμιο Κύπελλο της Ισπανίας (1982), επανήλθε.
Δεν συνιστά υπερβολή η ίδια έκφραση. Είχε ορκιστεί στην αρχή της δεκαετίας (2010) πως «δεν πρόκειται να μιλήσω πάλι σε δημοσιογράφο μετά απ’ όλα αυτά». Τον ίδιο χρόνο, ο γιος του, Λέο, αποφάσισε να κάνει εγχείρηση αλλαγής φύλου, Λέα είναι από τότε το όνομά του/της, και την ίδια περίοδο, όπως συνήθως συμβαίνει, μερίδα των μέσων ενημέρωσης δεν σεβάστηκε την ιδιαίτερη ψυχολογική κατάσταση του πατέρα, που αρχικά επιχείρησε να μεταπείσει τον γιο του, αλλά μετά έσκυψε το κεφάλι, αλλιώς σεβάστηκε την απόφασή του.
Τη Δευτέρα, ενώπιον του ολέθρου στον Αμαζόνιο, βγήκε από τον αυτοπεριορισμό, μίλησε σε Βραζιλιάνους δημοσιογράφους για το «μαχαίρι στην καρδιά κάθε Βραζιλιάνου». Δέχτηκε, μέσω της δημοτικής αρχής στη γενέτειρά του, το Μπέλο Οριζόντε, το ερέθισμα της «Εφ.Συν.» και μας τίμησε με τη λακωνική αντίδρασή του:
«Παρόμοιες καταστροφές ζητούν συνολική αλλά και ατομική αυτοκριτική! Ετσι, μόνο έτσι γεννιούνται αληθινές λύσεις».
Ο δάσκαλος από το Ρίο εγκαινίασε αλλά και υπέγραψε το… τηλεφωνικό οδοιπορικό μας στη Βραζιλία. Ευχαρίστησε για το ενδιαφέρον από την Ελλάδα, τόνισε χαρακτηριστικά «έχω έρθει στην Ελλάδα ως δάσκαλος, για προσκύνημα πολιτισμού, ξέρω τι σημαίνει για εσάς Ακρόπολη, Παρθενώνας… Ανάλογος ιερός τόπος είναι για μας ο Αμαζόνιος! Πρόσωπο και όχι ποτάμι, όπως σας είπα»…
