Κινδυνεύει άραγε η «δημόσια τάξη» αν σε έναν σύλλογο της επικράτειας μιλάνε και μιαν άλλη γλώσσα πέρα από τα ελληνικά; Το ερώτημα λαμβάνει δυστυχώς καταφατική απάντηση αν ο σύλλογος αυτός βρίσκεται σε «παραμεθόριο περιοχή».
Και αν η γλώσσα αυτή, σύμφωνα με το εγκεκριμένο καταστατικό, φέρει τον προσδιορισμό «ντόπια», κάποιοι αντιλαμβάνονται ότι… υπάρχουν εθνικοί κίνδυνοι. Διότι οι χώρες έχουν σύνορα, αλλά οι γλώσσες όχι, γι’ αυτό όποιος επιχειρεί να βάλει «συρματοπλέγματα» στην επικράτεια της λαλιάς των ανθρώπων βρίσκεται ενώπιον του ορατού κινδύνου να βρεθεί ο ίδιος απομονωμένος.
Το θέμα θεωρητικά ανήκει στη γλωσσολογία, αλλά γίνεται πρόβλημα όταν μπερδεύεται η πολιτική, περισσότερο η μικροπολιτική και, ακόμη χειρότερα, όταν μπερδεύονται οι εθνικιστικές υστερίες. Διότι, δυστυχώς, μέσα σε τέτοιο κλίμα συζητείται σήμερα στο Μονομελές Πρωτοδικείο Σερρών η ανακοπή που είχε ασκήσει ο αντεισαγγελέας Σερρών εναντίον της διαταγής αναγνώρισης του σωματείου «Αδελφότητα Ντόπιων Σερραίων Κύριλλος και Μεθόδιος», το καταστατικό του οποίου είχε εγκριθεί πέρυσι από το Ειρηνοδικείο Σιντικής (με έδρα το Σιδηρόκαστρο).
Στο σκεπτικό δε του εισαγγελέα αναφέρεται ότι «προκύπτει σαφέστατα αντίθεση του σκοπού του σωματείου με την ελληνική δημόσια τάξη, καθώς αποσκοπεί ευθέως στη δημιουργία και διεύρυνση μιας διακριτής γλωσσικής και πολιτιστικής κοινότητας σε παραμεθόριο περιοχή».
Αλγεινή είναι η εντύπωση που προκαλεί το γεγονός ότι και ο Δικηγορικός Σύλλογος Σερρών ασκεί παρέμβαση υπέρ της εισαγγελικής ανακοπής…
Είχε στοχοποιηθεί ξανά το συγκεκριμένο σωματείο («Το κυνήγι του “εσωτερικού εχθρού”», Τάσος Κωστόπουλος, «Εφ.Συν.» 2.7.2018), όταν ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Μακεδόνων (ΠΟΠΣΜ), φαρμακοποιός Γεώργιος Τάτσιος, υπέβαλε μήνυση στην Εισαγγελία Σερρών ζητώντας τη διάλυση του σωματείου και τη δίωξη των ιδρυτών του «για το έγκλημα της επιβουλής της εδαφικής ακεραιότητας της Ελλάδας και προσβολή της διεθνούς ειρήνης της χώρας». Ηθελε μάλιστα να τους επιβληθεί η θανατική καταδίκη! Επειδή φυσικά όλα κάποια στιγμή φτάνουν στα… σύνορά τους, η μήνυση αυτή ρίχτηκε στο αρχείο.
Ποια γλώσσα λοιπόν εκτός από τα ελληνικά μιλάνε οι άνθρωποι αυτοί; Τα «ντόπια», λένε οι ίδιοι, κι αυτό αναγράφεται στο καταστατικό τους. Πώς αλλιώς είναι γνωστά τα «ντόπια»; Ως «σλάβικα», «σλαβομακεδόνικα», «βουλγαρικά» ή τα… ακατονόμαστα «μακεδονικά».
Στη βάση πάντως της ανωτέρω λογικής, αν μιλούσαν, τραγουδούσαν, χόρευαν τα σλαβομακεδόνικα στο… Βραχάτι, κανένας κίνδυνος δεν θα υπήρχε. Και για όσους δεν καταλαβαίνουν, τα χρυσαυγίτικα καλέσματα για δυναμική παρουσία σήμερα στο δικαστήριο και οι απειλές εναντίον μελών του σωματείου –γεγονότα που έχουν ήδη προκαλέσει το ενδιαφέρον ξένων ειδησεογραφικών πρακτορείων- ξεκαθαρίζουν μια και καλή τις άλλες «συνοριακές αμφισβητήσεις», αυτές ανάμεσα στη δημοκρατία και το επέκεινά της…
Μάρτυρες υπεράσπισης
«Δεν ζητάνε ούτε να αναγνωριστούν ως εθνική μειονότητα ούτε καν ως γλωσσική μειονότητα», λέει στην «Εφ.Συν.» ο δικηγόρος του συλλόγου, Κώστας Δέμελης, τονίζοντας ότι αυτό που θέλουν στον σύλλογο «είναι να διασώσουν τη γλώσσα, τα έθιμα και τις παραδόσεις τους (τραγούδια και χορούς) των παππούδων και των γονιών τους, στον βαθμό μάλιστα που την κατανοούν και οι ίδιοι και την αποκαλούν “τα ντόπια”».
Η καθηγήτρια στο Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αλεξάνδρα Ιωαννίδου και ο Κωστής Τσιτσελίκης, που διδάσκει Δικαιώματα του Ανθρώπου και Μειονότητες, καθηγητής και κοσμήτορας της Σχολής Οικονομικών και Περιφερειακών Σπουδών του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, θα είναι μάρτυρες υπέρ των θέσεων του συλλόγου.
Οπως λέει στην «Εφ.Συν.» ο κ. Τσιτσελίκης, «η δικαστική περιπέτεια του σωματείου αναδεικνύει για άλλη μια φορά την αδυναμία των Αρχών και της ελληνικής κοινωνίας να δει κατάματα και να αναγνωρίσει την πραγματικότητα. Οτι δηλαδή υπάρχουν συμπολίτες μας που μιλάνε μια γλώσσα, η οποία έχει χαρακτηριστεί από το ελληνικό κράτος “Μακεδονική” (απογραφή πληθυσμού 1920), “Μακεδονοσλαβική” (απ.πλ. 1928), ή “Σλαυική” (απ.πλ. 1940 και 1951).
Η ανακοπή που άσκησε ο εισαγγελέας Σερρών κατά της απόφασης αναγνώρισης του σωματείου και η ατυχής στάση του Δικηγορικού Συλλόγου Σερρών μάς βάζουν σε τροχιές εμφυλιοπολεμικές: ο φόβος κυριαρχεί, διαρρηγνύει την κοινωνική ειρήνη αλλά και υπονομεύει την υποχρέωση για σεβασμό κάθε μορφής ετερότητας. Δηλαδή πλήττει μετωπικά τον δημοκρατικό πλουραλισμό, στοιχείο εν τέλει της ελληνικότητάς μας, με όρους πολιτειακής ταυτότητας».
