Λουστραρισμένες ακριτομυθίες

Πριν από λίγες μέρες δόθηκε στη δημοσιότητα μια έρευνα που πραγματοποίησε η εταιρεία Pew την άνοιξη του 2017 σε 38 χώρες. Ρώτησε τους συμμετέχοντες για τον βαθμό εμπιστοσύνης που έχουν στα μέσα ενημέρωσης αναφορικά με την αμερόληπτη και έγκυρη παρουσίαση των ειδήσεων.

Και στις τέσσερις κατηγορίες (αμεροληψία, ειδήσεις για κυβερνητικούς αξιωματούχους, ακρίβεια, κάλυψη σημαντικών γεγονότων) τα ελληνικά Μέσα παίρνουν τον πιο χαμηλό βαθμό από τις 38 χώρες. Θα πείτε, σιγά την είδηση. Και οι επαγγελματίες του κλάδου έχουμε συνειδητοποιήσει την έκταση του προβλήματος και οι πολίτες-πελάτες έχουν συμφιλιωθεί με την ιδέα ότι αυτή είναι η φυσική τάξη των πραγμάτων.

Η αμεροληψία και η ακρίβεια ήταν δύο από τις κατηγορίες όπου εκλήθησαν να τοποθετηθούν οι πολίτες στην έρευνα. Το αποτέλεσμα ήταν αποκαρδιωτικό. Τα ελληνικά μέσα ενημέρωσης είναι κάτω από τη βάση. Οχι για παρηγοριά, αλλά για να έχουμε ένα μέτρο σύγκρισης, πρέπει να πω ότι παρόμοια φαινόμενα παρατηρούνται και σε διεθνή μέσα ενημέρωσης, τα οποία χαρακτηρίζονται αξιόπιστα και έχουν σημαντικές επιτυχίες στο πεδίο της αποκαλυπτικής δημοσιογραφίας.

Για αμεροληψία και αντικειμενικότητα δεν θα μιλήσω, γιατί σχεδόν όλα τα μέσα ενημέρωσης, έντυπα και ηλεκτρονικά (παντού στον κόσμο), έχουν τις ιδεολογικές αναφορές τους και τις πολιτικές προτιμήσεις τους. Ακόμη κι αυτά που ισχυρίζονται πως είναι ουδέτερα. Θα περίμενε όμως κανείς από Μέσα που θεωρούνται σοβαρά να έχουν ανιδιοτελή προσέγγιση στα γεγονότα και να παραθέτουν όλες τις πλευρές ενός επίμαχου ζητήματος.

Πρόσφατα, ένα μεγάλης κυκλοφορίας βρετανικό περιοδικό συντηρητικής κατεύθυνσης, ο «Economist», ασχολήθηκε με την ακτιβιστική δράση του “Ρουβίκωνα”. Ανάμεσα στα άλλα, σημείωνε: «Πολιτικοί παρατηρητές θεωρούν ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα ανέχεται τη δράση του “Ρουβίκωνα”, ελπίζοντας να καθησυχάσει τους αριστερούς ψηφοφόρους πως, παρά το γεγονός ότι εφαρμόζει τις πολιτικές σκληρής λιτότητας που υπαγόρευσαν οι διεθνείς πιστωτές της Ελλάδας, το κόμμα παραμένει στην καρδιά του ριζοσπαστικού κινήματος. […] Ειδικοί σε θέματα καταπολέμησης της τρομοκρατίας ανησυχούν ότι η ομάδα αυτή γίνεται κέντρο εκπαίδευσης εξτρεμιστών».

Οι πηγές για αυτές τις εκτιμήσεις του συντάκτη είναι «πολιτικοί παρατηρητές» γενικώς και αορίστως και «ειδικοί σε θέματα τρομοκρατίας», πάλι γενικώς και αορίστως. Η γενίκευση δημιουργεί πεποίθηση. Αφού το λένε πολιτικοί παρατηρητές και ειδικοί στα θέματα της τρομοκρατίας, δεν μπορεί παρά να είναι έτσι. Δεν χρειάζεται να διαθέτεις πλούσια φαντασία για να λύσεις το αίνιγμα. Ευκολάκι. Οσοι ζουν στην Ελλάδα καταλαβαίνουν πού ανήκουν οι «πολιτικοί παρατηρητές» και οι «ειδικοί για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας».

Ποιο κόμμα έχει βάλει πολύ ψηλά στην ατζέντα του το θέμα του “Ρουβίκωνα” και ποιος πολιτικός αρχηγός κάθε τρεις και λίγο κατηγορεί την κυβέρνηση για ανικανότητα, ακόμη χειρότερα, για προστασία του “Ρουβίκωνα”; Είναι η Νέα Δημοκρατία και ο πρόεδρός της, Κυριάκος Μητσοτάκης.

Προφανώς, ο συντάκτης του ρεπορτάζ μίλησε με στελέχη της Δεξιάς (θεμιτό), ωστόσο όφειλε, για να μην είναι ευάλωτος στην υποψία ότι η ανάλυσή του μπατάρει, να το πει – χωρίς να αναφέρει ονόματα εφόσον δεν του επιτρεπόταν, αν και κορυφαίοι παράγοντες της Ν.Δ. λένε τα ίδια δημοσίως. Και βεβαίως ήταν υποχρεωμένος να ζητήσει τη γνώμη του εγκαλούμενου, δηλαδή της κυβέρνησης, για να υπάρχει ισορροπία και να δοθεί η ευκαιρία στον αναγνώστη να αξιολογήσει.

Το συγκεκριμένο ρεπορτάζ, όπως ήταν αναμενόμενο, αναπαράχθηκε από τα δεξιά μέσα ενημέρωσης στην Ελλάδα και όσοι το διάβασαν εδώ και στις άλλες χώρες που κυκλοφορεί το περιοδικό, σχημάτισαν την εντύπωση ότι ο “Ρουβίκωνας” είναι συνιστώσα του ΣΥΡΙΖΑ και λειτουργεί σαν προθάλαμος για την ένταξη σε οργανώσεις ένοπλης πάλης. Αφού το λέει ο «Economist», έτσι θα είναι. Λουστραρισμένες ακριτομυθίες.

Ανάγωγα

Μιλώντας στην Καστοριά ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας χαρακτήρισε τη Συμφωνία των Πρεσπών «επαίσχυντη». Κλιμακώνει ο κ. Μητσοτάκης. Να θυμίσω ότι στην πρώτη φάση είχε κάνει λόγο για «εθνικά επιζήμια συμφωνία». Αραγε το επόμενο βήμα ποιο θα είναι; Να υποθέσω ότι θα την πει «προδοτική»; Πάντως μια «επαίσχυντη συμφωνία» την οποία δεν πρόκειται να ψηφίσει, όπως διατυμπανίζει, οφείλει, για να είναι συνεπής, να την καταργήσει αν τη βρει κυρωμένη από τη Βουλή. Αυτό δεν επιτάσσει το πατριωτικό καθήκον σας, κ. Μητσοτάκη; Εσείς όμως αυτό δεν το λέτε. Γιατί άραγε; Ψάρεμα στα θολά νερά και όποιος τσιμπήσει;