Ακραίες διακυμάνσεις στα χρηματιστήρια ενέργειας της Ε.Ε., όχι μόνο σε κάθε χώρα αλλά και ανάμεσα στις πιο κεντρικές χώρες της Ενωσης, όπως η Γαλλία και η Γερμανία, ασκούν πιέσεις στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επανεξετάσει τον σχεδιασμό της λεγόμενης «αγοράς επόμενης μέρας», δηλαδή τις πλατφόρμες στις οποίες συναλλάσσονται καθημερινά οι παραγωγοί και οι προμηθευτές ρεύματος.
Στον χάρτη που παραθέτουμε παρατηρείται η τεράστια απόκλιση για σήμερα ανάμεσα στα 5 ευρώ/MWh της Πορτογαλίας και τα 139/MWh των Βαλτικών Χωρών. Αλλά καθώς η Ιβηρική δεν είναι ακόμη ηλεκτρικά διασυνδεδεμένη με την υπόλοιπη ηπειρωτική Ευρώπη, περισσότερη σημασία για την «εσωτερική» αγορά ρεύματος της Ε.Ε. έχει η απόσταση ανάμεσα στη Γαλλία, με 30 ευρώ/MWh σήμερα, και τη Γερμανία με 109 ευρώ/MWh.
Φυσικά, η απόσταση αυτή είναι εξηγήσιμη, καθώς η Γαλλία διαθέτει το πλεονέκτημα της πυρηνικής ενέργειας που έχει εδώ και χρόνια απεμπολήσει η Γερμανία, της οποίας το θεαματικό προβάδισμα στις Ανανεώσιμες Πηγές δεν φαίνεται και τόσο χρήσιμο, αντίθετα είναι πολύ πιο ευάλωτο σε αστάθειες και μεγάλες διακυμάνσεις.
Η «πυρηνική» Γαλλία, εξασφαλίζοντας ένα πιο σταθερό μίγμα ρευματοπαραγωγής, έχει εξελιχθεί σε καθαρό εξαγωγέα προς την «πράσινη» Γερμανία, που στο μεταξύ έχει χάσει εδώ και τρία χρόνια το πλεονέκτημα του φτηνού ρωσικού αερίου. Λόγω της σχετικής ισότητας των δύο χωρών στην καθημερινή ζήτηση ρεύματος, περί τις 44 γιγαβατώρες εκάστη, η έλλειψη ισορροπίας στις χρηματιστηριακές τιμές καθίσταται πρόβλημα για όλη την ευρωπαϊκή αγορά. Οι μέσες τιμές χονδρικής ρεύματος των δύο χωρών έκλεισαν πέρσι με διαφορά σχεδόν 30 ευρώ/MWh.
Τα δεδομένα αυτά έχουν προκαλέσει τη «μίνι εξέγερση» των βιομηχανικών ενώσεων της Γαλλίας, της Γερμανίας και πολλών άλλων χωρών -όπως και της δικής μας ΕΒΙΚΕΝ, των ενεργοβόρων βιομηχανιών- που ζητούν μέτρα για φτηνότερο βιομηχανικό ρεύμα, αλλά και ευρύτερη επανεξέταση του λεγόμενου target model που η Ε.Ε. αρνήθηκε να πειράξει ακόμη και στην κορύφωση της ενεργειακής κρίσης το 2023.
Σήμερα, η Κομισιόν κινείται ταχύτερα προς τη διατύπωση πρότασης μιας νέας «μεταρρύθμισης» της ευρωπαϊκής ενεργειακής αγοράς, η γερμανική κυβέρνηση, διά στόματος καγκελαρίου Μερτς, ετοιμάζει την ολική πυρηνική επαναφορά της, υποσχόμενη επένδυση 1,7 δισ. στην πρώτη απόπειρα εμπορικής χρήσης της σύντηξης (με άγνωστη αποτελεσματικότητα), και οι 27 επικεφαλής των χωρών της Ε.Ε. αναμένεται στη σύνοδο κορυφής του Μαρτίου να επανέλθουν στην άβολη συζήτηση για την αλλοπρόσαλλη ενεργειακή στρατηγική τους, η οποία, όλο και πιο ασφυκτικά προσδεδεμένη στο αμερικανικό LNG, αναδεικνύεται σε βασικό παράγοντα και της βιομηχανικής παρακμής της. Οπως όλα δείχνουν, η όποια παρέμβαση στην προβληματική -και ακριβή για τους καταναλωτές- ευρωπαϊκή αγορά ρεύματος θα γίνει ως συνήθως με βάση τις ανάγκες του γαλλογερμανικού άξονα (ή ό,τι έχει μείνει απ’ αυτόν).
Οσο για την έκφραση του ίδιου προβλήματος σε κάθε μεμονωμένη χώρα, ενδεικτική είναι η εικόνα των σημερινών χονδρικών τιμών ρεύματος στην Ελλάδα: ενώ η μέση τιμή είναι χαμηλή (52 ευρώ/MWh), η διαφορά ελάχιστης και μέγιστης είναι χαώδης. Από -1 ευρώ/ MWh τις μεσημεριανές ώρες, με τις ΑΠΕ και τα υδροηλεκτρικά να εισφέρουν σχεδόν το 90% της ηλεκτροπαραγωγής, μέχρι τα 173 ευρώ/ MWh περί τις 7 το βράδυ, με τις μονάδες φυσικού αερίου να καλύπτουν το 50% του μίγματος.
Φυσικά, εδώ, κανείς από την ενεργειακή ηγεσία -πολιτική και τεχνοκρατική- δεν ανησυχεί για τα ακραία ενεργειακά φαινόμενα. Ολοι πλέουν στα πελάγη... φυσικού αερίου που αναμένεται να εξορυχθεί από τα ελληνικά κοιτάσματα από το 2032 και μετά.
«Παρούσα» η Κομισιόν για Κάθετο Διάδρομο
Klaus-Dieter Borchardt, συντονιστής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις διασυνδέσεις στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Παντελώς άγνωστος προφανώς στο ευρύ ελληνικό κοινό, αλλά σίγουρα αρκετά γνώριμος με τον υπουργό και τον υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπως και με τους επικεφαλής του ΔΕΣΦΑ, του ΑΔΜΗΕ και της ΡΑΑΕΥ. Θα γίνει επίσης καλά γνώριμος και στις αντίστοιχες κυπριακές αρχές ενέργειας, καθώς η Κομισιόν έχει ανοιχτό λογαριασμό με τη Λευκωσία για το θρίλερ της ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Ελλάδα.
Ο κ. Μπόρχαρντ βρέθηκε το προηγούμενο διήμερο στην Αθήνα, έχοντας ως βασικό μενού στις συναντήσεις του με τους βασικούς πόλους της ενεργειακής πολιτικής τον περίφημο Κάθετο Διάδρομο μεταφοράς φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς την Ουκρανία. Η επίσκεψη Μπόρχαρντ έγινε ενόψει της μίνι συνόδου που οργανώνει την ερχόμενη εβδομάδα ο Αμερικανός υπουργός Ενέργειας Κρις Ράιτ στην Ουάσινγκτον ακριβώς με αυτό το θέμα: τον Κάθετο Διάδρομο, που ουσιαστικά θα μονοπωλείται στην τροφοδοσία του από το αμερικανικό υγροποιημένο αέριο. «Δεν επιτρέπεται αδράνεια», είπε χθες ο υπουργός Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, συνδέοντας το ζήτημα με τις «ιστορικές ενεργειακές συμφωνίες που καθιστούν τη χώρα κόμβο».
Ο συντονιστής της Κομισιόν κ. Μπόρχαρντ, κατά τις πληροφορίες, αναζήτησε λύσεις με τις διαχειριστικές αρχές των επιμέρους κρατών διέλευσης του Διαδρόμου, που πιέζουν για κρατικές εγγυήσεις, ώστε όταν δεσμεύουν χωρητικότητες αερίου εκτιμώντας τη ζήτηση που θα υπάρχει τον επόμενο μήνα να μη χάνουν έσοδα αν οι εκτιμήσεις τους πέσουν έξω. Στις λύσεις εντάσσονται και τα μακροπρόθεσμα συμβόλαια προμήθειας LNG.
Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.
Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.
Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.
Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.
Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας