«Η αίθουσα πρέπει να κρατηθεί ζωντανή»

Οι κινηματογραφικές αίθουσες στενάζουν, από σήμερα είναι κλειστές σε όλη την Ελλάδα για τρεις εβδομάδες και για τρίτη φορά από την αρχή της πανδημίας. Ελάχιστο φως να φαίνεται στην άκρη του τούνελ. Θα ξανανοίξουν, άραγε, τον Δεκέμβριο; Κανείς δεν ξέρει. Και για πόσο; Τι τις περιμένει μέχρι να ξαναρθεί το καλοκαιράκι, να πάρουν τη σκυτάλη τα θερινά σινεμά; Με λίγα λόγια, εκτός από τους σινεφίλ, που τρώνε τα νύχια τους, υπάρχουν δύο μεγάλοι κλάδοι επαγγελματιών του σινεμά, οι αιθουσάρχες και οι διανομείς ταινιών, που πάνε σε καταστροφή. Και είναι στενά συνδεδεμένοι ο ένας με τον άλλο.

Ο Ηλίας Γεωργιόπουλος, ο ιδιοκτήτης του κινηματογράφου «Δαναός», με τις δύο αίθουσες που λατρεύουν οι σινεφίλ, είναι κατηγορηματικός. «Τα έσοδά μας για το 2020 είναι πεσμένα 80-90%». Το ίδιο λέει και ο Λευτέρης Αδαμίδης, της ανεξάρτητης εταιρείας διανομής «One from the Heart». «Το οικονομικό μας πρόβλημα είναι ανάλογο των αιθουσαρχών. Ακολουθούμε τη μοίρα των αιθουσών, γιατί είναι το πρώτο βήμα για τις ταινίες μας. Μετά ακολουθεί η πώλησή τους σε τηλεοράσεις, video on demand κ.λπ.».

«Η πανδημία έκοψε στο πικ της μια σεζόν, που πήγαινε περίφημα», μας θυμίζει ο Ηλίας Γεωργιόπουλος. «Σκεφτείτε ότι όταν έγινε η πρώτη καραντίνα παίζονταν ο “Τζόκερ” και τα “Παράσιτα”, που παίζαμε κι εμείς. Και ξαφνικά, βρεθήκαμε σε μια νέα χειμερινή σεζόν, που σχεδόν τίποτα δεν υπάρχει. Κατ’ αρχήν, το κοινό νιώθει φόβο, μην κρυβόμαστε. Οταν ξανανοίξαμε η κατάσταση ήταν χάλια, τα εισιτήρια μονοψήφια, πέντε, έξι… Ακόμα και μηδέν. Υπήρξε βράδυ που δεν παίξαμε καθόλου.

Αλλά υπάρχει πρόβλημα και με τις ταινίες. Φέτος δεν υπάρχουν οι πολύ μεγάλες ταινίες και δεν εννοώ τα μπλοκμπάστερ, στα οποία ο “Δαναός” έτσι κι αλλιώς δεν στηρίζεται. Υπάρχει μια μεγάλη διαφορά: φέτος δεν έγιναν οι Κάνες, το φεστιβάλ που βγάζει τις δικές μας μεγάλες ταινίες, όπως τα “Παράσιτα” ή το “Τόνι Ερντμαν”. Αλλά και καλές ταινίες να υπάρχουν, αν ανοίξουμε -θεωρητικά μιλάμε τώρα- τον Δεκέμβριο, ποιος θα τολμήσει να τις βγάλει την πρώτη και τη δεύτερη εβδομάδα; Θα σου πει ο διανομέας “Δεν τη βγάζω, δεν την έχω διαφημίσει, κοινό δεν έχουμε ακόμα”…».

Ο Λευτέρης Αδαμίδης επισημαίνει από την πλευρά του διανομέα ένα διαφορετικό πρόβλημα. Οχι ότι δεν υπάρχουν ταινίες, αλλά το αντίθετο. «Υπάρχει ένα line up συσσωρευμένων ταινιών, ταινιών πληρωμένων, που δεν μπορείς να τις δώσεις πίσω, υπάρχουν συμβόλαια. Να μια πρώτη μεγάλη χασούρα. Και όσο πιο πολύ μένουν κλειστές οι αίθουσες, τόσο μεγαλύτερο το “μποτιλιάρισμα” που θα δημιουργηθεί μετά».

Αιθουσάρχες και διανομείς ενωμένοι, διεκδικούσαν εδώ και καιρό μέτρα που να πηγαίνουν πέρα από αυτά που δίνονται σε όλες τις επιχειρήσεις. «Απαιτούσαμε ειδικά μέτρα στήριξης της αίθουσας και της διανομής», τονίζει ο Λευτέρης Αδαμίδης, «που δόθηκαν σε πολλές χώρες, όχι μόνο την πρωτοπόρα σ’ αυτά τα θέματα Γαλλία, αλλά ακόμα και στη Σλοβακία. Αλλά το δικό μας υπουργείο Πολιτισμού έχει πλήρη άγνοια του τι σημαίνει αίθουσα και κυρίως διανομή. Τσουβαλιάζει τα γραφεία που είναι αντιπρόσωποι των μεγάλων αμερικάνικων studio και φέρνουν τις ταινίες τους, αποδίδοντας ποσοστά από τα έσοδά τους, με τις μικρές, ανεξάρτητες εταιρείες διανομής. Είναι άλλο πράγμα να βάζεις τα δικά σου λεφτά, να παίρνεις ρίσκο και να στηρίζεις ένα ευρωπαϊκό καλλιτεχνικό προϊόν αλλά και τις ελληνικές ταινίες».

Τα μέτρα στήριξης των αιθουσών τα προωθούσαν από κοινού και τα συζητούσαν με το υπουργείο Οικονομικών. «Η αίθουσα είναι το κύριό μας έσοδο», τονίζει ο Λευτέρης Αδαμίδης, «αλλά και πέρα από το οικονομικό, οι Ελληνες διανομείς είμαστε λίγο και της γαλλικής σχολής, την πιστεύουμε την αίθουσα, θέλουμε να την κρατήσουμε ζωντανή με νύχια και με δόντια. Γιατί ο κορονοϊός κάποτε θα περάσει, η αίθουσα πρέπει να είναι όρθια».

Ετσι, τα μέτρα, που επίσημα ανακοινώθηκαν χθες από τον υπουργό Οικονομικών Χρήστο Σταϊκούρα, δίνουν τη δυνατότητα να αγοραστεί από το κράτος ένας σημαντικός αριθμός εισιτηρίων. Είναι η λεγόμενη «επιδότηση θέσεων». Συγκεκριμένα, η επιδότηση που αποφασίστηκε είναι 4 ευρώ, ανεξάρτητα από την τιμή του εισιτηρίου που εφαρμόζει η επιχείρηση, για τρεις μήνες, για κάθε θέση του 10% της χωρητικότητας της αίθουσας και για 40 προβολές τον μήνα. Το ποσόν θα μοιράζεται σε αιθουσάρχες και διανομείς -η πρόταση ήταν για μια αναλογία 65% με 35%.

Και για να τελειώσουμε με λίγη ελπίδα και ο «Δαναός» και η «Οne from the Heart», όσο αβέβαιο κι αν είναι το τοπίο, κάπως ετοιμάζονται για τις ανοιχτές αίθουσες, ίσως του Δεκεμβρίου. Ο Ηλίας Γεωργιόπουλος έχει τρία γερά χαρτιά στα χέρια του, τα πολυσυζητημένα «Μήλα» του Χρήστου Νίκου, το «Δεν υπάρχει κακό» του Ιρανού Μοχάμαντ Ρασούλοφ, Χρυσή Αρκούδα στο Φεστιβάλ Βερολίνου, και το συγκλονιστικό ντοκιμαντέρ «Για τη μικρή Σάμα» της Ουάντ αλ-Κατέμπ και του Εντουαρντ Γουάτς, για ένα κοριτσάκι που μεγαλώνει στο μαρτυρικό Χαλέπι.

Ενώ ο Λευτέρης Αδαμίδης μας επισημαίνει την νέα ταινία της σπουδαίας Βόσνιας Γιασμίλα Ζμπάνιτς, «Quo Vadis Aida», και δυο ακόμα ταινίες, που συμμετέχουν και στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, το πολύ δυνατό δανέζικο «Παγιδευμένοι» των Αντερς Ελχολμ και Φρέντερικ Λούις Χβιντ στο Διεθνές Διαγωνιστικό και τον «Εξόριστο» του Βισάρ Μορίνα από το Κόσοβο στο τμήμα «Ματιές στα Βαλκάνια»