Στο «Ενα τραγούδι για το ηλιοβασίλεμα» ο Τέρενς Ντέιβις παρακολουθεί ένα κορίτσι να μεγαλώνει στην απέραντη σκοτσέζικη ύπαιθρο με τη λαχτάρα της ελευθερίας.
Ενα τραγούδι για το ηλιοβασίλεμα ★★★★½✰
(Sunset Song, Μεγ. Βρετανία, Λουξεμβούργο, 2015, 135’)
- Σκηνοθεσία: Τέρενς Ντέιβις
- Ηθοποιοί: Aγκνες Ντέιν, Πίτερ Μάλαν, Κέβιν Γκάθρι, Iαν Πίρι
Από κορίτσι σε γυναίκα, από κόρη σε ερωμένη, σύζυγος, αγρότισσα, άνθρωπος με λαχτάρα για την ελευθερία και τη ζωή, αυτή είναι η ιστορία της πανέμορφης Κρις που μεγαλώνει και «αντρώνεται», ελλείψει, ακριβώς, αντίστοιχης λέξης για το γυναικείο φύλο, στη σκοτσέζικη ύπαιθρο, σε μια ευάλωτη αγροτική κοινότητα, δυο βήματα πριν από τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο Τέρενς Ντέιβις, πέντε χρόνια μετά το «The Deep Blue Sea» -και λίγο νωρίτερα από το «A Quiet Passion» με ηρωίδα την Εμιλι Ντίκινσον, που παρουσίασε πριν από ένα μήνα στο Φεστιβάλ Βερολίνου-, βασίζεται στο μυθιστόρημα του Λούις Γκράσικ Γκίμπον και σκηνοθετεί μια ταινία για τη γυναικεία ανεξαρτησία, αλλά κυρίως για την απεραντοσύνη, τη δύναμη της φύσης και τη σύνδεσή της με την ελευθερία ή τη σκλαβιά όσων ζουν πάνω της κι εξαρτώνται από τα τερτίπια της.
Ο Πίτερ Μάλαν, ως βίαιος πατέρας, κατακτά με την ερμηνεία του κάθε λεπτό της ταινίας όσο εμφανίζεται, αφήνοντας σταδιακά το πεδίο ελεύθερο για την Αγκνες Ντέιν, top model κατά τα άλλα, να δοκιμάσει την ευαισθησία της με τη γοητευτική διστακτικότητα που ακολουθεί κι η ηρωίδα της.
Πολύ περισσότερο από τους ηθοποιούς και το σενάριο, ωστόσο, που στο τελευταίο μέρος της ταινίας γίνεται κι ελαφρά προφανές, βιαστικό, το «Sunset Song» είναι ένα φιλμ που κινείται εσωτερικά από τη δύναμη του Τέρενς Ντέιβις να καταγράφει την αναπνοή της φύσης, κινηματογραφημένης με φιλμ 65mm: απλωμένης σ’ ένα έπος του αέρα, των χρωμάτων, της γονιμότητας, της καταστροφής και της αναγέννησης, που ψιθυρίζει ασταμάτητα πως, όσο και να παλεύουμε, κάποια πράγματα είναι μεγαλύτερα κι ομορφότερα από εμάς.
Μικρή Αρκτος ★★★✰✰
(Ελλάδα, 2015, 86’)
- Σκηνοθεσία: Ελισάβετ Χρονοπούλου
- Ηθοποιοί: Σοφία Γεωργοβασίλη, Γιάννης Κοκιασμένος, Διώνη Κουρτάκη
Ασθενοφόρο, ένα γυναικείο κορμί αναίσθητο, το περιπολικό διασχίζει την ασπρόμαυρη Αθήνα, ένας άντρας αναρωτιέται πώς έφτασε εδώ: να ενσαρκώσει το «κακό» από το οποίο όφειλε να προστατεύσει εκείνην που αγαπούσε. Αυτό είναι το τέλος. Πώς έγινε η αρχή;
Στην τρίτη μεγάλου μήκους ταινία της, μετά τα «Ενα τραγούδι δε φτάνει» και «Ο Αννίβας προ των πυλών», η Ελισάβετ Χρονοπούλου διερευνά τη σχέση της αγάπης και της βίας, μ’ ένα φιλμ που είναι ταυτόχρονα λυρικό και ισοπεδωτικό. Το εύρημα της ταινίας είναι ότι κυλά ολόκληρη με υποκειμενικό πλάνο του ήρωα: η κάμερα είναι τα μάτια του, εκείνον δεν τον βλέπουμε ποτέ, παρατηρούμε όμως διαρκώς όσα κοιτάζει εκείνος και, κυρίως, την ανάλαφρη, πανέμορφη, ολοζώντανη κοπέλα που ερωτεύεται.
Το πλεονέκτημα, ωστόσο, της ταινίας είναι ότι ακριβώς αυτό το σκηνοθετικό εύρημα γρήγορα το υπερβαίνει, ο θεατής ξεχνά την τεχνική και βυθίζεται σε μια τραγική και ανατριχιαστικά οικεία ανθρώπινη ιστορία, αληθινή και πηγαία, μέσα σε μια Αθήνα που μοιάζει επώδυνα με την πόλη όπου ζούμε την κάθε μέρα. Τολμηρή επιλογή και για τη Χρονοπούλου και για τους πρωταγωνιστές της, στην οποία, όμως, αποδεικνύουν με πόση άνεση μπορούν να ξεπεράσουν τα εμπόδια που βάζουν στους εαυτούς τους.
Φελίξ & Μεϊρά ★★★✰✰
(Félix & Meira, Καναδάς, 2014, 106’)
- Σκηνοθεσία: Μαξίμ Ζιρού
- Ηθοποιοί: Χαντάς Γιαρόν, Μαρτέν Ντιμπρέιγ, Λούτσερ Τβέρσκι
Δύο αντίθετοι κόσμοι σμίγουν απρόσμενα σε μια μικρή γειτονιά του Μόντρεαλ. Η Μεϊρά είναι χασιδική Εβραία, σύζυγος και μητέρα, πιεσμένη από τους θρησκευτικούς και πολιτισμικούς περιορισμούς, από μια ζωή μονοτονίας, ανίας. Ο Φελίξ, άθεος, προσπαθεί ν’ αντιμετωπίσει τον θάνατο του πατέρα του, με τον οποίο δεν είχε δεσμούς. Οι δυο τους θα συναντηθούν τυχαία στον φούρνο της γειτονιάς κι ανάμεσά τους θα ξυπνήσει ένας έρωτας αποκαλυπτικός και για τους δύο.
Καταγράφοντας με συναρπαστική λεπτομέρεια την κοινωνία των ορθόδοξων Εβραίων, ο Ζιρού φτιάχνει μια ταινία που ξεδιπλώνεται δειλά αλλά αγκαλιάζει τους δύο παράξενους ήρωές της, αποστασιοποιημένους, μοναχικούς μέσα σ’ έναν τόσο μεγάλο, γεμάτο ανθρώπους, κόσμο. Χωρίς υπερβολές, με ησυχία και διαισθητική τρυφερότητα, ένα αλλιώτικο ρομάντζο που γλυκαίνει τη διάθεση.
Ταξί στην Τεχεράνη ★★½✰✰✰
(Taxi, Ιράν, 2015, 82’)
- Σκηνοθεσία: Τζαφάρ Παναχί
- Ηθοποιοί: Τζαφάρ Παναχί, Χάνα Σαϊντί
Ο Τζαφάρ Παναχί, ένας από τους πιο δραστήριους και μαχητικούς απαγορευμένους Ιρανούς σκηνοθέτες, είναι πρόσωπο εμβληματικό για την κινηματογραφική κοινότητα που υποστηρίζει την ελευθερία της έκφρασης. Η τελευταία του ταινία, «Taxi», ένα χαριτωμένο, naïf πορτρέτο της ολοζώντανης σημερινής Τεχεράνης, τιμήθηκε με τη Χρυσή Αρκτο στο περσινό Φεστιβάλ Βερολίνου, όχι τόσο για την κινηματογραφική του αξία αλλά για τη δυνατή του πολιτική, ανεξάρτητη, πεισματικά ελεύθερη φωνή.
Ο Παναχί έχει καταδικαστεί σε 20ετή απαγόρευση να γυρίζει ταινίες, να γράφει σενάρια, να ταξιδεύει εκτός Ιράν και να δίνει συνεντεύξεις. Εάν συμβεί κάτι από τα παραπάνω, θα καταδικαστεί σε 6ετή φυλάκιση. Ετσι ο Παναχί κάνει ταινίες παράνομα, χωρίς την έγκριση της κυβέρνησης, χωρίς να είναι παρών στις προβολές τους – αλλά είναι η παρουσία του ολοζώντανη στις φρέσκες, αυτοσχέδιες, χειροποίητες ταινίες που καταφέρνει και σκηνοθετεί κάθε δυο-τρία χρόνια.
Στο νέο του φιλμ, ένα ταξί κινείται φουριόζικα στους δρόμους της Τεχεράνης, παίρνοντας κι αφήνοντας πελάτες που μιλούν στον ταξιτζή για όσα τους απασχολούν. Στο ταμπλό του αυτοκινήτου είναι κολλημένη μια κάμερα που τους τραβά. Τα υπόλοιπα πλάνα συμπληρώνονται από τα κινητά και τις φωτογραφικές μηχανές των πελατών. Εννοείται πως ο ίδιος ο ταξιτζής είναι, φυσικά, ο Τζαφάρ Παναχί.
Οι επισκέψεις στο ταξί του Παναχί δεν είναι αυθόρμητες: είναι οπωσδήποτε γραμμένες, σκηνοθετημένες, όχι ιδιαίτερα καλά παιγμένες. Η ταινία, κατά στιγμές διδακτική, έχει ωστόσο μια ελαφρότητα κι ένα χιούμορ, μια αυθεντικότητα στις πεποιθήσεις του δημιουργού της, ειδικά καθώς εκείνος στήνει φανάρι-φανάρι ένα πλέγμα από εγκλήματα και τις αιτιολογήσεις τους μέσα σ’ ένα κράτος που εξωθεί τον πληθυσμό του στην… υπέρβαση του νόμου.
Το «Taxi» δεν είναι ντοκιμαντέρ, αλλά έχει βαθιά ειλικρίνεια κι ενώ στιγμή δεν γίνεται σοβαροφανές, στολίζει την κωμωδία του με πολιτικό λόγο.
Πού να κάνετε την επόμενη εισβολή
(Where to Invade Next, ΗΠΑ, 2015, 110’)
- Σκηνοθεσία: Μάικλ Μουρ
Ο ντοκιμαντερίστας -celebrity που έχει αναλάβει την αφύπνιση της αμερικανικής συνείδησης καταπιάνεται, αυτή τη φορά, με τα χρόνια προβλήματα της κοινωνίας στις ΗΠΑ (από το ακριβό εκπαιδευτικό σύστημα μέχρι τις ιδιωτικές φυλακές), «εισβάλλοντας» σε ευρωπαϊκές χώρες και διαπιστώνοντας ότι εκεί υπάρχουν ήδη από καιρό οι λύσεις.
Η γυνή να φοβήται τον άνδρα
Η κλασική ταινία του Γιώργου Τζαβέλλα, με τη Μάρω Κοντού και τον Γιώργο Κωνσταντίνου, κλείνει 50 χρόνια ασπρόμαυρης ζωής και η «Καραγιάννης-Καρατζόπουλος» αποφασίζει να τη φρεσκάρει επιχρωματίζοντάς τη.
Ετσι, το «Η γυνή να φοβήται τον άνδρα» κυκλοφορεί έγχρωμο στις αίθουσες, διατηρώντας τη μελαγχολική γοητεία του που γνωρίσαμε σαν την ανάποδη του χεριού μας από τις αμέτρητες προβολές του στην τηλεόραση.
Ειμαρμένη
Ο ηθοποιός και σκηνοθέτης Ανδρέας Μαριανός καταθέτει το δικό του πολιτικό σχόλιο για τη σύγχρονη Ελλάδα, με ήρωα έναν ρεπόρτερ που ερευνά την παράδοξη ιστορία ενός Αγίου χωρίς πρόσωπο κι ενός αγιογράφου γεμάτου αμαρτίες.
Η ταινία, όπου πρωταγωνιστούν οι Σωτήρης Ταχτσόγλου, Γιάννης Ζουγανέλης, Αλκης Παναγιωτίδης, Καίτη Ιμπροχώρη και Δημήτρης Μπίτος, προβάλλεται στον κινηματογράφο Τριανόν, για δεύτερη φορά μετά τον περασμένο Δεκέμβριο.
Στις φλόγες του έρωτα ★★½✰✰✰
(El Ardor, Αργεντινή, Μεξικό, Βραζιλία, Γαλλία, ΗΠΑ, Ισπανία, 2014, 101’)
- Σκηνοθεσία: Πάμπλο Φέντρικ
- Ηθοποιοί: Γκαέλ Γκαρσία Μπερνάλ, Αλις Μπράγκα, Χόρχε Σεσάν
Ο Κάι μοιάζει με δημιούργημα της σκοτεινής, υγρής, απειλητικής ζούγκλας της Αργεντινής. Ο μυστηριώδης άντρας θ’ αναλάβει να διασώσει την όμορφη αγρότισσα Βάνια από τα χέρια τριών βίαιων αδελφών μισθοφόρων.
Πυκνή ατμόσφαιρα, μια υποψία μυστικισμού, η απρόσμενη δομή ενός γουέστερν μέχρι και τη μονομαχία του φινάλε, συγκροτούν ένα φιλμ που κερδίζει περισσότερη… φλόγα από τη φωτογραφία του Χουλιάν Απεζτέγκια κι από το φυσικό τοπίο, παρά από το σενάριό του που ξεκινά με υπαρξιακό βάρος και καταλήγει σχηματικό. Ωστόσο, ο Μπερνάλ και η (κόρη) Μπράγκα δεν χρειάζονται καμιά βοήθεια για να γεμίζουν την οθόνη αισθησιασμό.
Το μυστικό του δικαστή ★★½✰✰✰
(L’ Hermine, Γαλλία, 2015, 98’)
- Σκηνοθεσία: Κριστιάν Βενσάν
- Ηθοποιοί: Φαμπρίς Λουκινί, Σίντσε Μπάμπετ Κνούντσεν, Εβά Λαλιέ, Κορίν Μασιέρο
Ο Μισέλ Ρασίν είναι ο… αδέκαστος δικαστής που όλοι φοβούνται, σκληρός με τους άλλους και με τον εαυτό του. Μόνο που ο δικαστής θα μαλακώσει όταν συναντήσει την παλιά του αγάπη, την Ντίτε, στα έδρανα των ενόρκων, σε μια πολύπλοκη δίκη ποινικού. Μια ακόμα υπέροχη ερμηνεία από τον Φαμπρίς Λουκινί, σ’ ένα γεμάτο κινηματογραφικές και λογοτεχνικές αναφορές σενάριο, πιο λόγιο και σύνθετο από τη βάση της ιστορίας που αφηγείται.
Zoolander 2 ★★✰✰✰
(ΗΠΑ, 2016, 101’)
- Σκηνοθεσία: Μπεν Στίλερ
- Ηθοποιοί: Μπεν Στίλερ, Οουεν Γουίλσον, Πενέλοπε Κρουζ, Ολίβια Μαν, Κρίστεν Γουίγκ, Γουίλ Φερέλ, Τζάστιν Μπίμπερ, Μπένεντικτ Κάμπερμπατς
Δεκαπέντε χρόνια μετά την προηγούμενη συνάντησή μας, ο Ντέρεκ Ζουλάντερ κι ο Χάνσελ ζουν αποτραβηγμένοι από τα εγκόσμια, αλλά έτοιμοι να επανέλθουν στην πασαρέλα και στην παλιά τους λάμψη. Η αφορμή θα δοθεί και, με περισσό στιλ, οι δυο τους θα ανταποκριθούν στην πρόκληση να σώσουν τον κόσμο και, κυριότερα, τον κόσμο της μόδας.
Η επιστροφή του Ζουλάντερ είναι γεμάτη πληθωρικές guest εμφανίσεις, ξεκινά ξεκαρδιστικά, αλλά προχωρώντας αποδεικνύει ότι η μόδα της έχει παραμείνει στο παρελθόν – η δράση δεν κρατά το ενδιαφέρον, οι ατάκες και τα ευρήματα γίνονται όλο και πιο ισχνά κι αυτό που μένει είναι, κυρίως, η ανάμνηση του πόσο είχαμε γελάσει το 2001.
