Ελληνες της Διασποράς, χορογράφοι που δοκιμάζουν τις δυνάμεις τους στην καλλιτεχνική σκηνή της Ευρώπης, αλλά και εγχώριες δυνάμεις, που καταθέτουν το στίγμα τους στο σύγχρονο ελληνικό χορευτικό τοπίο.
Νέοι τολμηροί δημιουργοί, που με διαφορετικό ύφος και προσανατολισμό καλύπτουν ένα ευρύ θεματικό φάσμα. Το 3ο Φεστιβάλ Νέων Χορογράφων, που διοργανώνεται στη Στέγη απόψε και αύριο, στρέφεται για πρώτη φορά στο καλλιτεχνικό δυναμικό της Κύπρου.
Οι δύο βραδιές ξεκινούν με την Ευαγγελία Κολύρα και το «10,000 litres» (19.00 Μικρή Σκηνή), στο οποίο η χορογράφος επικεντρώνεται στην αναπνοή για να ερευνήσει πώς επηρεάζει την κίνηση του σώματος.
Στη συνέχεια, στην Κεντρική Σκηνή (20.30), ο συνθέτης Δημήτρης Σκύλλας και ο χορογράφος Χάρης Κούσιος σε ένα ταξίδι με προορισμό την κάθαρση επιστρατεύουν για το «lacrimal» εννέα μουσικούς και σαράντα χορευτές προκειμένου να εξερευνήσουν τις εκφραστικές δυνατότητες του μοιρολογιού. Τέλος, η Ιωάννα Αγγελοπούλου στο «Παλάμη με Παλάμη» (Μικρή Σκηνή 22.00) εξετάζει ποια γέφυρα μπορεί να συνδέσει μύθους και κοσμολογικές αντιλήψεις με τη σύγχρονη χορευτική δημιουργία.
Με ένα εξαιρετικό πρωτότυπο θέμα ενώνουν για πρώτη φορά τις δυνάμεις τους ο Δημήτρης Σκύλλας και ο Χάρης Κούσιος. Στο «lacrimal» καταθέτουν ένα σχόλιο για το «επίκαιρο» της παράδοσης και τη σχέση μας με την ιστορία του τόπου. «Το μοιρολόι στην περίπτωση του έργου μας λειτουργεί ως ο πυρήνας των ιδεών και των πράξεών μας.
Δύο διαφορετικοί καλλιτέχνες, έχοντας ως άξονα έναν παγκόσμιο τρόπο έκφρασης, δηλαδή τον πόνο, καταθέτουμε τις δυνάμεις μας ώστε να προωθήσουμε το τελικό μας ζητούμενο: τη λύτρωση», λέει ο συνθέτης της παράστασης Δ. Σκύλλας.
Η αίσθηση διονυσιακού δρώμενου, που αφήνει η πρώτη ανάγνωση, είναι σωστή; «Οι διονυσιακές στιγμές του “lacrimal” ξεκινούν από το μουσικό έργο. Εχει μια βαθιά ελληνικότητα, δεν περιορίζεται στη μουσική της Ηπείρου, αλλά έχει θεμέλια σε μια συνολική έκφραση του πολιτισμού μας», προσθέτει.
• Τι σχέση έχουν δύο νέα παιδιά σαν κι εσάς με το μοιρολόι;
«Το μοιρολόι δεν περιορίζεται στην ηλικία. Ασχολούμαι με τα μοιρολόγια γιατί μου δίνουν τα στοιχεία που χρειάζομαι για να υπάρξω ως άνθρωπος και κατ’ επέκταση ως δημιουργός. Σε κάθε εποχή, από την αρχαιότητα ώς σήμερα, οι άνθρωποι αντιμετώπιζαν προσωπικά και κοινωνικά προβλήματα.
Δεν είναι μόνο η δική μας εποχή γεμάτη δύσκολες συνθήκες. Απλώς εμείς το βιώνουμε ως δική μας πραγματικότητα. Το μοιρολόι δεν έχει γεωγραφικά σύνορα, αλλά ούτε και χρονικά. Εχει τη διαχρονικότητα του πόνου και την αναζήτηση της λύτρωσης από τον θάνατο.
Τα μοιρολόγια πάντα θα μας απασχολούν, είτε στο κοντινό είτε στο μακρινό μέλλον. Εκτός αν ο άνθρωπος βρει τον τρόπο να νικήσει τον θάνατο», σχολιάζει ο Δ. Σκύλλας.
• Πού αναγνωρίζετε και σήμερα κάτι που να θυμίζει μοιρολόι;
«Σε μια απλοποιημένη φόρμα σκέψης το μοιρολόι είναι το μέσον μετάβασης σε ένα επόμενο επίπεδο. Με αυτή τη λογική, κάθε τι παλιό του εαυτού μας που αφήνουμε πίσω μας είναι ένας θρήνος που φέρνει το καινούργιο μας εγώ υπό επεξεργασία», σχολιάζει ο Χάρης Κούσιος.
Οι σαράντα χορευτές συγκροτούν ένα ανώνυμο πλήθος και ξυπνούν μνήμες από σκηνές μαζικών πληθυσμιακών μετακινήσεων. Καθώς το πλήθος απομακρύνεται, επτά σώματα απομένουν γυμνά στη σκηνή, ανακαλώντας ένα τοπίο αρχετυπικό ή ανησυχητικά φουτουριστικό.
«Ολες οι αναφορές που δημιουργήθηκαν στο έργο έχουν ως πηγή τους την αρχετυπική μνήμη», απαντά ο χορογράφος. «Τη μνήμη αυτή, δηλαδή, που λειτουργεί μέσα από τη γνώση των ψυχών μας στους αιώνες και όχι την τετράγωνη λογική της σημερινής ελαττωματικής μας ύπαρξης. Η μοναδικότητα του καθενός μας θα ταυτιστεί με τις πιο οικείες της εικόνες».
Τι είναι, όμως, αυτό που ενώνει τόσους ανθρώπους επί σκηνής; «Η ζωή», λέει αμέσως ο Χάρης Κούσιος. Ενώ ο συνθέτης Δημήτρης Σκύλλας προσθέτει: «Ο φόβος του θανάτου και του χρόνου. Δημιουργούμε, κυρίως, γιατί φοβόμαστε. Είναι μια ευγενής άμυνα, πολυδιάστατη και δυσνόητη, η οποία μας υπαγορεύει το να βρούμε τα υλικά και να εκφράσουμε το είναι μας.
»Από την πλευρά της μουσικής, η ανάγκη μου για επικοινωνία εκφράζεται με τους εννέα μουσικούς και αντιστοίχως ο Χάρης Κούσιος χρησιμοποιεί ως μέσο τα σώματα των χορευτών. Ολοι μαζί ανήκουμε σε μία και μόνο στιγμή, σε έναν συντονισμό χώρου και χρόνου. Το αποτέλεσμα λέγεται “lacrimal”».
Το «lacrimal» ερμηνεύουν: Γιώργος Κοτσιφάκης, Ιωάννα Αποστόλου, Ιωάννα Παρασκευοπούλου, Ιωάννα Τουμπακάρη, Κατερίνα Σπυροπούλου, Νώντας Δαμόπουλος, Περικλής Σκορδίλης. Μουσικοί: Γιάννης Σαμπροβαλάκης (κλαρινέτo), Κώστας Σίσκος (κόρνο), Ανδρέας-Ρολάνδος Θεοδώρου (τρομπόνι), Θοδωρής Ιωσηφίδης (πιάνο), Σπύρος Λάμπουρας (κρουστά), Κώστας Παναγιωτίδης (βιολί), Γιάννης Ρωμανός (βιόλα), Βασίλης Λύκος (τσέλο), Τάκης Καπογιάννης (κοντραμπάσο), κ.ά.
■ Τιμές: κανονικό: 7 €, μειωμένο 6 €, ΑμεΑ & άνεργοι: 4 €. Συνοδός ΑμεΑ: 7 €.
