Παρασκευή 17 Ιουλίου. Στις 9 το βράδυ, πάνω που θα έχει αρχίσει να σουρουπώνει, ο κορυφαίος βιολονίστας Λεωνίδας Καβάκος θα σταθεί μόνος του στην ορχήστρα του Αρχαίου Θεάτρου της Επιδαύρου και για 70 λεπτά θα ερμηνεύσει έργα του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ.
Ο διεθνώς αναγνωρισμένος βιολονίστας, περιζήτητος για την απαράμιλλη τεχνική του, τη δεξιοτεχνία και την πληρότητα των ερμηνειών του, επαναφέρει με την παρουσία του στην Επίδαυρο την πρωτογενή λειτουργία του θεάτρου (ως τόπου ίασης) σε μία συναυλία, η οποία αναμένεται ν’ αποτελέσει ορόσημο για το Φεστιβάλ που φέτος συμπληρώνει 65 χρόνια αδιάλειπτης παρουσίας.
Στο μεγαλύτερο θεραπευτήριο του αρχαίου κόσμου, τόπο λατρείας του θεού Ασκληπιού, ο Λεωνίδας Καβάκος μοιράζεται μαζί μας μια σπάνια σολιστική στιγμή. Δεξιοτέχνης με σπάνια ποιότητα, πολυβραβευμένος και γεμάτος διεθνείς διακρίσεις στο υψηλότερο επίπεδο του καλλιτεχνικού στίβου, υποψήφιος για Γκράμι (πριν από λίγα χρόνια), περιζήτητος στις μεγαλύτερες ορχήστρες και αίθουσες του κόσμου, «συνομιλητής» των κορυφαίων μαέστρων, ο 53χρονος μουσικός που κρατά με την ίδια άνεση το δοξάρι του βιολιού αλλά και την μπαγκέτα του μαέστρου, αποφάσισε μέσα σ’ αυτή τη μεγάλη δοκιμασία της πανδημίας που βιώνει η ανθρωπότητα, να προσφέρει στο κοινό μια μυσταγωγική εμπειρία και να στείλει μέσω του Φεστιβάλ Αθηνών το δικό του μήνυμα ελπίδας.
Σε μια καριέρα που απλώνεται πια σε τέσσερις δεκαετίες, ο κορυφαίος Ελληνας σολίστας και «Καλλιτέχνης της χρονιάς» το 2014 σύμφωνα με το έγκυρο Gramophone. Καθηλωτικός από τη σκηνή, αλλά και μοναδικός σε τεχνική στο στούντιο, έχει δοκιμαστεί από πολύ νωρίς στις πιο συγκλονιστικές και απαιτητικές συνθέσεις για βιολί. Αλλωστε μέχρι τα 21 του χρόνια είχε κερδίσει βραβεία στους περισσότερους σημαντικούς διεθνείς διαγωνισμούς βιολιού: Σιμπέλιουs (1985), Παγκανίνι και Νάουμπουργκ (1988).
Επίσης, η ηχογράφηση της πρώτης εκδοχής του Κοντσέρτου για βιολί του Σιμπέλιους απέσπασε το βραβείο του Gramophone για το «Concerto of the Year» (1991), ενώ το 2017 τιμήθηκε με το Μουσικό Βραβείο Λέονι Σόνινγκ, την ύψιστη μουσική διάκριση της Δανίας, που απονέμεται ετησίως σε κορυφαίες μουσικές προσωπικότητες (στους κατά καιρούς βραβευθέντες συγκαταλέγονται οι Μενουχίν, Ροστροπόβιτς, Ρατλ, Μπέρνσταϊν, Ρούμπινσταν).
Αυτή τη φορά ο Καβάκος αναμετριέται με τον Μπαχ, με τον συνθέτη δηλαδή που, όπως έλεγε ο Φρεντερίκ Σοπέν, «μοιάζει με αστρονόμο ο οποίος, με τη βοήθεια των μαθηματικών κωδίκων, βρίσκει τα πλέον μεγαλειώδη άστρα». Με αυτή τη φράση ο Πολωνός θέλησε να περιγράψει την εντύπωση που του δημιουργούσε η μουσική του Μπαχ. Και μάλλον την ίδια εντύπωση σχηματίζουν όσοι εντρυφούν στο ηχητικό σύμπαν του Γερμανού, ο οποίος έθεσε τις στέρεες βάσεις για την ανάπτυξη ενός ολόκληρου μουσικού κόσμου.
Οι Σονάτες και Παρτίτες για σόλο βιολί που θα ακούσουμε στην Επίδαυρο είναι έργα του 1720 κι από εκείνα που τοποθετούν το βιολί στο επίκεντρο. Μάλιστα, ο Μπαχ είχε αρχικά τιτλοφορήσει αυτά τα κομμάτια «Εξι σόλο έργα για βιολί δίχως συνοδεία», θέλοντας να καταδείξει την αυτάρκεια του βιολιού ως σολιστικού οργάνου.
Οπως αναφέρει ο μουσικολόγος και διευθυντής του Συλλόγου «Οι Φίλοι της Μουσικής», Αλέξανδρος Χαρκιολάκης: «Οι τρεις σονάτες είναι γραμμένες σε μια φόρμα σονάτας της εποχής του Μπαρόκ που έχει επικρατήσει να ονομάζεται “εκκλησιαστική σονάτα”: αποτελείται από τέσσερα μέρη, από τα οποία το πρώτο είναι σε αργό τέμπο, για να το διαδεχτεί ένα μέρος γρήγορο, εναλλαγή που τηρείται και στα επόμενα δύο».
Αντιθέτως, οι παρτίτες αποτελούνται από ένα σύνολο κομματιών σε χορευτικούς ρυθμούς, γι’ αυτό άλλωστε κάθε μέρος έχει και τη χαρακτηριστική ονομασία που παραπέμπει σε αυτούς (Λουρ, Γκαβότ, Μενουέτο, Ζίγκα κ.ά.). «Η παρτίτα παραπέμπει ευθέως στην μπαρόκ σουίτα, μια μορφή σύνθεσης που αποτελείται και αυτή από σειρά χορών. Ο Μπαχ χρησιμοποιούσε τους δύο όρους με σχετική ευχέρεια και ελευθερία, κάτι το οποίο γίνεται εύκολα αντιληπτό αν παρατηρήσουμε ότι ένα από τα σημαντικότερα έργα του, το οποίο μάλιστα γράφτηκε περίπου την ίδια περίοδο, ήταν οι περίφημες “Εξι σουίτες για σόλο τσέλο”», σχολιάζει ο ίδιος.
Ιnfo: Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου, Παρασκευή 17 Ιουλίου, 21.00. Εισιτήρια προπωλούνται από 10 έως 120 ευρώ.
