Το αρχαίο κείμενο γίνεται ήχος και μελωδία, οι ρυθμοί κυριεύουν το μυαλό, το σώμα παίρνει το μήνυμα, η τελετή ξεκινά κι ένας νέος σκηνοθέτης -με μεγάλη όμως πείρα στο μουσικό θέατρο- μετατρέπει μια αρχαία τραγωδία σε ροκ παράσταση. Ο Αρης Μπινιάρης βάζει στην πρίζα τις «Βάκχες» του Ευριπίδη, ζητά από τον θεό Διόνυσο να σταθεί μπροστά στο μικρόφωνο κι επιμένει πως αυτό που θα δούμε θα ερεθίσει παράφορα όλες τις αισθήσεις.
Τελετουργία, μεταμορφώσεις, διαμάχες ανάμεσα στην αρμονία και το χάος, διονυσιακές καταστάσεις, μουσικοθεατρικός στοχασμός για τη σχέση ελευθερίας και δογματισμού, γονιμότητας και απομόνωσης. Με ένα έξοχο καστ ηθοποιών και υπό τη συνοδεία δύο μουσικών, ο σκηνοθέτης στήνει στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης, από 21 Μαρτίου έως 1η Απριλίου, ένα σκηνικό που θυμίζει άνυδρο, σεισμικό τοπίο και προσεγγίζει τη σύγκρουση του θεού Διονύσου με τον βασιλιά Πενθέα σαν έναν οργισμένο ύμνο πάνω στον διχασμό της ανθρώπινης ψυχής. Τον τελευταίο, το πρόσωπο δηλαδή που πληρώνει ακριβά την άρνησή του να δεχτεί τη λατρεία του νέου θεού, θα ερμηνεύσει ο Γιώργος Γάλλος.
Μετά τον Δημήτρη Καραντζά και την έξοχη ανδρική του «Μήδεια», έρχεται ακόμα μια συνεργασία με ανερχόμενο σκηνοθέτη της νέας γενιάς και ακόμα μια «ανατρεπτική» ανάγνωση αρχαίας τραγωδίας. «Κάθε φορά που συμμετέχω σε ένα εγχείρημα που βασίζεται σε αναζήτηση γύρω από το κείμενο ή τον τρόπο που θα παρουσιαστεί νιώθω τυχερός.
Οχι επειδή ο στόχος μου είναι να είμαι μέλος μιας ανατρεπτικής παράστασης, αλλά γιατί μόνο έτσι σου ανοίγονται νέοι ορίζοντες, αποκαλύπτονται δυνατότητες που σε μετακινούν από αυτά που ξέρεις και από τις ευκολίες που κατέχεις», λέει ο σημαντικός ηθοποιός, απαντώντας στο πόσο τον ιντριγκάρουν αυτές οι συναντήσεις. «Αλλάζουν τον τρόπο που έχεις συνηθίσει να σκέφτεσαι ως προς το τι είναι η τέχνη και ποια είναι τα όριά της. Μπορεί η προσπάθεια να μην ολοκληρωθεί και να μη φέρει απτά αποτελέσματα, αλλά είναι πολύ σημαντικό να ενθαρρύνονται απόπειρες που στόχο έχουν να ανοίξουν τον δρόμο σε νέους τρόπους έκφρασης».
Γεννημένος στη Μασαχουσέτη, ο 46χρονος ηθοποιός, από τους πλέον ξεχωριστούς της γενιάς του, μαζεύει τα τελευταία χρόνια έξοχες ερμηνείες κι αποδεικνύει τη μεγάλη θεατρική του στόφα σε ένα ευρύ φάσμα απαιτητικών θεατρικών κειμένων. Ετσι, σε λίγο καιρό θα τελειώσουν οι «Βάκχες» και τη θέση τους θα πάρει ο «Πλούτος» του Αριστοφάνη, καθώς ο Γ. Γάλλος συμμετέχει στην παράσταση που ετοιμάζει ο σκηνοθέτης Νικίτα Μιλιβόγιεβιτς για το Εθνικό Θέατρο (13 και 14 Ιουλίου στο αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου).
• Πώς επέλεξε να παρουσιάσει τον Πενθέα ο Αρης Μπινιάρης;
Ο Πενθέας αρνείται να αποδεχτεί τον νέο θεό. Με πείσμα. Μάχεται τον Διόνυσο με μένος. Το πρόσωπο αυτό φαίνεται να μην μπορεί να αποδεχτεί καν ότι ένας άνθρωπος αποτελείται από πολλά και διαφορετικά στοιχεία. Δεν πιστεύει στον έρωτα, στην ηδονή, στη χαρά.
Ουσιαστικά δεν πιστεύει στη ζωή. Δεν είναι τυχαίο ότι η έννοια του πένθους περιέχεται στο όνομά του. Πένθος για τον νεκρό εσωτερικό του κόσμο. Η «τιμωρία» του, σχεδιασμένη από τον θεό, είναι σαν να θέλει να σπάσει αυτό το μονοδιάστατο που έχει ο χαρακτήρας του. Συμβολικά, στο έργο αυτό συμβαίνει μέσω του διαμελισμού του. Και μάλιστα από την ίδια τη μητέρα του.
• Εσείς πώς νιώθετε για το πρόσωπο που θα ερμηνεύσετε;
Είναι σημαντικό να έχει κανείς κάποιες απόψεις και θέσεις τις οποίες υπερασπίζεται. Αλλά εδώ έχουμε την περίπτωση ενός προσώπου που με εμμονή αντιπαραθέτει το «πολιτισμένο» απέναντι στη φύση. Με συγκινεί πάντως το γεγονός ότι ο ήρωας αυτός «συναντά» τελικά αυτό που μαχόταν με κόστος την ίδια του τη ζωή.
Οι «Βάκχες» είναι κείμενο πολύ πυκνό κι αινιγματικό, πραγματεύονται σημαντικά ζητήματα και οι σκηνοθέτες έχουν πολλά θέματα να απαντήσουν: Ο Διόνυσος είναι ο ανανεωτής θεός; Ο θεός τιμωρός που παγιδεύει τον πολέμιό του; Ο Πενθέας δολοφονείται ή θυσιάζεται; Τέτοια ερωτήματα, πιστεύω, καθορίζουν τις δραματουργικές επιλογές κάθε απόπειρας.
• Στις παραστάσεις του Α. Μπινιάρη η μουσική και το σώμα είναι αδιαχώριστα. Αφήνει το κείμενο στην άκρη αυτή η επιλογή;
Τα πάντα ξεκινούν από τις «Βάκχες». Η μουσική της παράστασης στηρίζεται στη δυναμική που προκύπτει από το κείμενο. Τόσο από τα χορικά όσο και από τα επεισόδια. Ο ρυθμός αυτός είναι που παντρεύεται στη συνέχεια με τον ήχο ή την ατμόσφαιρα της ροκ μουσικής. Και ο συνολικός παλμός που προκύπτει συντονίζει τελικά και την κίνηση των σωμάτων.
• Ο Πενθέας είναι αυτό που λέμε η φωνή της λογικής. Σήμερα τι έχουμε τελικά περισσότερη ανάγκη; Τέτοιες φωνές σαν του Πενθέα ή εκείνον που θα μας πείσει για τη μεταμόρφωση και την υπέρβαση;
Ως νοήμονα όντα φυσικά και είναι καλό να σκεφτόμαστε πριν δράσουμε, αλλά οι ωραίες εκπλήξεις στη ζωή έρχονται μόνο εκεί που αφήνεσαι. Ο Πενθέας, πάντως, πιστεύει μόνο ό,τι τον συνδέει με τη λογική. Γι’ αυτόν όλα τα υπόλοιπα, που στο έργο μας έχουν να κάνουν με τη λατρεία του Διονύσου, μολύνουν τον άνθρωπο. Εγκράτεια και όχι έρωτας ή ηδονή. Ορατό και όχι μεταφυσικό. Λογικότητα και όχι ένστικτο. Υπακοή και όχι αμφισβήτηση. Δεν πρέπει επίσης να ξεχνάμε ότι είναι ο βασιλιάς. Ολα πρέπει να διέπονται από κανόνες, καθώς μόνο έτσι εγκαθιδρύεται η εξουσία του.
Info: Σκηνικά & κοστούμια: Πάρις Μέξης. Φωτισμοί: Λευτέρης Παυλόπουλος. Μουσική: Βίκτωρας Κουλουμπής, Πάνος Σαρδέλης. Κίνηση: Αμάλια Μπένετ. Ερμηνεύουν επίσης: Αννα Καλαϊτζίδου, Καρυοφυλλιά Καραμπέτη, Χρήστος Λούλης, Αμάλια Μπένετ, Αρης Μπινιάρης, Ονησίφορος Ονησιφόρου, Εύη Σαουλίδου, Κωνσταντίνος Σεβδαλής, Χάρης Χαραλάμπους.
-320x213.jpg)
