Η «Μαντάμα Μπατερφλάι» επιστρέφει στο Ηρώδειο

Διάσημη για τις υπέροχες άριες, την πρόδηλα μελωδική μουσική, τη δραματική θεατρικότητά της, αλλά και τις συμβολικές αναφορές της στον πολιτισμό της Ανατολής, η «Μαντάμα Μπατερφλάι» του Πουτσίνι θα είναι πάντα από τα έργα που συγκινούν, προκαλούν έντονα συναισθήματα και ιντριγκάρουν για τον εξωτισμό τους.

Η «γιαπωνέζικη τραγωδία», το έργο με το οποίο ο Πουτσίνι δημιούργησε γέφυρες ανάμεσα στη δυτική μουσική και την παράδοση της Ιαπωνίας, είναι αυτό με το οποίο η Εθνική Λυρική Σκηνή εγκαινιάζει απόψε το Ηρώδειο σε μουσική διεύθυνση Λουκά Καρυτινού και σκηνοθεσία, σκηνικά, κοστούμια του διάσημου Αργεντινού σκηνοθέτη της όπερας Ούγκο ντε Ανα.

Φέτος, μάλιστα, η πρώτη καλοκαιρινή παραγωγή της ΕΛΣ θα παρουσιαστεί για πέντε βραδιές κι όχι τέσσερις που παραδοσιακά είχε (31/5 Μαΐου και 2, 3, 4, 7/6).

Η «Μαντάμα Μπατερφλάι» του Ντε Ανα, που πρωτοπαρουσιάστηκε με τεράστια επιτυχία στο Ηρώδειο το 2013, εστιάζει στις διαφορές μεταξύ αμερικανικής και ιαπωνικής κουλτούρας και στη συναισθηματική ένταση της δραματικής ηρωίδας, μέσα από μια διαχρονική σκηνοθετική άποψη με αναφορές σε συμβολικές εικόνες των δύο πολιτισμών.

Τα λιτά, ιαπωνικής αισθητικής σκηνικά σε συνδυασμό με τις προβολές δίνουν μια κινηματογραφική διάσταση στην παράσταση, ενώ τα πολύχρωμα εντυπωσιακά αυθεντικά γιαπωνέζικα κιμονό και η κινησιολογία πρωταγωνιστών και χορωδίας έχουν επιρροές από το θέατρο καμπούκι.

Η υπόθεση της όπερας αφορά τον μοιραίο έρωτα της δεκαπεντάχρονης γκέισας Τσο-Τσο-Σαν για τον Πίνκερτον, υποπλοίαρχο του Ναυτικού των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.

Οι δυο νέοι παντρεύονται λίγο μετά τη γνωριμία τους αλλά ο Πίνκερτον φεύγει αμέσως μετά τον γάμο για την πατρίδα του.

Υστερα από τρία χρόνια απουσίας, κατά τη διάρκεια των οποίων η Μπατερφλάι παρέμενε πιστή και ονειρευόταν τη μέρα που θα τον ξαναέβλεπε, ο αξιωματικός επιστρέφει με την Αμερικανίδα σύζυγό του στην Ιαπωνία, μαθαίνοντας ότι έχει αποκτήσει γιο από την Μπατερφλάι.

Εκείνη δέχεται να παραδώσει το παιδί μονάχα στον ίδιο τον Πίνκερτον και στη συνέχεια αυτοκτονεί.

Η ιστορία της όπερας ξεκινά το 1900, όταν ο Τζάκομο Πουτσίνι ταξίδεψε στο Λονδίνο για τη βρετανική πρεμιέρα της «Τόσκας» και παρακολούθησε το θεατρικό μονόπρακτο του Ντέιβιντ Μπελάσκο «Μαντάμ Μπατερφλάι».

Παρά τα φτωχά αγγλικά του, ο συνθέτης ενθουσιάστηκε από τη θεατρικότητα, τον εξωτισμό και την κλιμακούμενη ένταση του έργου.

Η αδύναμη Γιαπωνέζα, που αυτοκτονεί εγκαταλειμμένη από τον Αμερικανό σύζυγό της, φάνταζε ως η αυτονόητη συνέχεια στο πάνθεον των οπερετικών ηρωίδων του Πουτσίνι, μετά την «Μποέμ» και την «Τόσκα».

Επειτα από πολλές μετατροπές και διαφωνίες, το κείμενο ολοκληρώθηκε από τους Τζακόζα και Ιλικα, σε μια πρώτη μορφή το 1902.

Δύο χρόνια αργότερα (Φεβρουάριος 1904), πραγματοποιήθηκε η πρεμιέρα του έργου στη Σκάλα του Μιλάνου, η οποία εξελίχθηκε σε μία από τις μεγαλύτερες αποτυχίες του συνθέτη.

Η επιτυχία όμως δεν άργησε κι έτσι, τρεις μήνες αργότερα το έργο θριάμβευσε στο Μεγάλο Θέατρο της Μπρέσια.

Για την Εθνική Λυρική Σκηνή, η «Μαντάμα Μπατερφλάι» έχει επίσης ιδιαίτερη σημασία, αφού υπήρξε η πρώτη όπερα που παρουσιάστηκε από τον τότε νεοϊδρυθέντα οργανισμό τρεις μέρες πριν από την κήρυξη του ελληνοϊταλικού πολέμου (25 Οκτωβρίου 1940).

Τον κεντρικό ρόλο ερμήνευαν εναλλάξ η Ζωή Βλαχοπούλου και η Αννα Ρεμούνδου, ενώ την ορχήστρα διηύθυνε ο Λεωνίδας Ζώρας.

Στην ιστορική εκείνη πρεμιέρα, η οποία πραγματοποιήθηκε στην κεντρική σκηνή του Εθνικού Θεάτρου, παρέστη ο γιος του συνθέτη, Αντόνιο Πουτσίνι.

 Info:

Ωρα έναρξης: 21.00. Τους ρόλους ερμηνεύουν: Τσο-Τσο-Σαν: Τσέλια Κοστέα (31/5 & 3, 7/6)- Σάε-Κιουνγκ Ριμ (2, 4/6).

Σουτζούκι: Ελένα Κασιάν. Κέιτ Πίνκερτον: Ελένη Βουδουράκη. M. Φ. Πίνκερτον: Στέφανο Σέκο (31/5 & 3/6)- Δημήτρης Πακσόγλου (2, 4, 7/6). Σάρπλες: Διονύσης Σούρμπης.