Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Η κίτρινη εσάρπα
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Η κίτρινη εσάρπα

  • A-
  • A+
12 καλοκαιρινές νουάρ ιστορίες

Φέτος θεματικοποιήσαμε την καλοκαιρινή μας στήλη (που συμπληρώνει επτά χρόνια αδιάπτωτης παρουσίας στο βιβλιοφιλικό μας ένθετο). Εξού και απευθυνθήκαμε αποκλειστικά σε συγγραφείς αστυνομικής λογοτεχνίας, διαφορετικών ηλικιών και αφηγηματικών κάδρων.

Δώδεκα πρόσωπα νουάρ γραφής, λοιπόν, το έργο των οποίων διαρρηγνύει και υπερβαίνει τα ειδολογικά όρια της αφηγηματικής τους κλίσης, μας χαρίζουν ιστορίες αστυνομικής πνοής, με δύσθυμη, ειρωνική, περιπλανητική, πολιτική ή υπερβατική διάθεση.

Δώδεκα διηγήματα που μετεωρίζονται από την αγωνία της πλοκής στην αγωνία της ύπαρξης, από το σκοτεινό απόθεμα του ήρωα στο σκοτεινό απόθεμα της τρέχουσας πραγματικότητας. Μετά τον Φίλιππο Φιλίππου και τον Τεύκρο Μιχαηλίδη το «μαύρο» νήμα ξετυλίγει ο Κώστας Θ. Καλφόπουλος.


Στην Αντιγόνη, στον Μισέλ

Εκείνο το καλοκαίρι μπορώ να πω πως το θυμάμαι σαν τώρα. Ηταν ένας Αύγουστος ιδιαίτερα θερμός, και δεν εννοώ τις θερμοκρασίες της εποχής ή τον απόηχο από τη δολοφονία του Ρόμπερτ Κένεντι και τα γεγονότα που ακολούθησαν. Κάναμε για τελευταία φορά διακοπές στη Βούλα (από την επόμενη χρονιά θα παραθερίζαμε πια στη Γλυφάδα, σε δικό μας διαμέρισμα) και επί πλέον, ο πατέρας μου μου είχε χαρίσει ένα ζευγάρι κιάλια για να βλέπω καλύτερα τα αεροπλάνα που περνούσαν λίγο πάνω από το σπίτι μας για να προσγειωθούν στο Ελληνικό.

Κι έτσι, είχα βρει μια καινούργια ασχολία, παρακολουθώντας συστηματικά σχεδόν την κίνηση στους αιθέρες, μετατρέποντας το μπαλκόνι μας στον δικό μου Πύργο Ελέγχου. Ολα αυτά, όμως, ίσως δεν θα είχαν καμία σημασία αν δεν συνέβαινε κάτι αναπάντεχο.

Λίγο πριν βραδιάσει, ακούστηκε ένας τρομακτικός θόρυβος από κάποιο αεριωθούμενο, που έκανε να τρίζουν τα τζάμια, κι έτρεξα αμέσως να προλάβω να το δω. Ηταν ένα τεράστιο μεταγωγικό της Αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας, με τέσσερις τουρμπίνες και τα διακριτικά USAF.

Οπως απομακρυνόταν για τη Βάση, τυχαία, δεν ξέρω πώς -ειλικρινά, δεν ξέρω!-, χαμήλωσα κι έστρεψα τα κιάλια έναν γύρο κι έτσι έπεσα πάνω στην απέναντι μονοκατοικία. Ηταν ένα παλιό, πέτρινο, διώροφο σπίτι, πνιγμένο στην πλούσια βλάστηση, καταμεσής σε έναν τεράστιο αφρόντιστο κήπο. Το νόμιζα ακατοίκητο. Πράγματι, στο ισόγειο τα παραθυρόφυλλα ήταν κλειστά. Στον πάνω όροφο, όμως, μια μπαλκονόπορτα ήταν ορθάνοικτη και οι διάφανες κουρτίνες ανέμιζαν στο ελαφρύ μελτεμάκι που ερχόταν από την θάλασσα, αποκαλύπτοντας το εσωτερικό του σπιτιού.

Κοιτάζοντας φευγαλέα, είδα κοντά στην τζαμαρία ένα ολόγυμνο γυναικείο σώμα, σαν σμιλεμένο, τυλιγμένο με μια μεγάλη αραχνοΰφαντη κίτρινη εσάρπα, που κάλυπτε από το μπούστο μέχρι τους γοφούς ένα λαξευτό κορμί, χωρίς να κρύβει καμία λεπτομέρεια.

Η περιέργεια νίκησε και τον τελευταίο φόβο μήπως με κάνουν τσακωτό οι δικοί μου. Ηταν ένα πρωτόγνωρο, ονειρικό θέαμα, έτσι όπως εκείνη η ξανθιά, χυμώδης γυναίκα, σαν τη Σαλώμη πριν ρίξει το τελευταίο της πέπλο, μπαινόβγαινε στη μικρή βεράντα της κουζίνας ή πηγαινοερχόταν στην ανοιχτή μπαλκονόπορτα. Δεν μπορούσα να καταλάβω αν αυτή η σαγηνευτική γυναίκα είχε επιστρέψει πριν λίγο από τη θάλασσα, ετοιμαζόταν να ντυθεί ή απλώς περιφερόταν έτσι στο σπίτι.

Εμφανιζόταν και χανόταν σε διάφορα δωμάτια, πότε σαν σκιά και πότε σαν οπτασία, λες και έπαιζε κρυφτό μαζί μου, σίγουρη πάντως ότι κανένα αδιάκριτο βλέμμα δεν την παρακολουθούσε. Πρώτη φορά, έστω και μέσα από τα κιάλια, έβλεπα μια τόσο ωραία γυναίκα, μια θεϊκή ομορφιά, πότε την εικόνα της και πότε τη σκιά της. Το είδωλό της ερχόταν σ’ εμένα τόσο κοντά, που αν άπλωνα το χέρι μου θα μπορούσα να την αγγίξω στην άλλη άκρη των φακών. Ηταν τόσο εκθαμβωτικό το θέαμα, που, περιέργως πώς, ούτε που μου πέρασε κάποια πονηρή σκέψη από το μυαλό.

Αρχισε να νυχτώνει. Τώρα πια μπορούσα να παρακολουθώ το απέναντι σπίτι χωρίς καμιά προφύλαξη. Κάποια στιγμή την άκουσα να τραγουδάει «Ah! je ris de me voir si belle en ce miroir»*, ενώ ενδιάμεσα ακουγόταν από μέσα μια μπάσα ανδρική φωνή να τραγουδά επαναλαμβανόμενα «Να ζήσεις χίλια χρόνια!», κι ήταν σα να παρακολουθούσα σκηνές μιας ιδιωτικής αυτοσχέδιας όπερας, από ένα ζευγάρι που τελούσε εν ευθυμία. Ξαφνικά, το φως έσβησε κι οι τελευταίες νότες κύλησαν στο σκοτάδι, σαν να έπεφτε η αυλαία στη σκηνή. Λίγο μετά, όμως, μου φάνηκε πως άκουσα κάποιους υπόκωφους θορύβους ανάμεσα σε αγκομαχητά και λαχανιάσματα, κάτι σαν πάλη, και πνιχτές φωνές στο σκοτάδι, ξανά αναστεναγμούς, κάποια αντικείμενα ή γυαλιά να σπάνε ενδιάμεσα, σαν βουβός, αλλά άγριος τσακωμός ακούγονταν όλα αυτά στο βαθύ σκοτάδι. Αυτή η αναταραχή πάντως δεν κράτησε πολύ. Στην κουζίνα άναψε για λίγο ένα αδύναμο φως, σαν από χαραμάδα πόρτας που μισάνοιξε, δεν είδα όμως την ημίγυμνη γυναικεία φιγούρα, παρά την ανδρική σιλουέτα, που χάθηκε μόλις το φως έσβησε. Υστερα, η μονοκατοικία βυθίστηκε στο σκοτάδι και τη σιωπή.

Την επόμενη μέρα επιστρέψαμε άρον άρον στην Αθήνα. Στην εφημερίδα που έφερνε ο πατέρας μου σπίτι έψαχνα μανιωδώς για κάποιο «Εγκλημα σε μονοκατοικία της Βούλας». Μάταια όμως. Εκείνες τις μέρες έγραφαν κυρίως για την απόπειρα δολοφονίας κατά του Παπαδόπουλου και, λίγο μετά, για την εισβολή των δυνάμεων του Συμφώνου της Βαρσοβίας στην Τσεχοσλοβακία. Ομως, πουθενά κάτι σχετικό με εκείνο το μοιραίο βράδυ...

Το καλοκαίρι για μένα είχε τελειώσει, μαζί του κι οι διακοπές στη Βούλα. Το μυστήριο της μονοκατοικίας θα παρέμενε άλυτο. Κι όμως, εγώ ήμουν σίγουρος πως υπήρξα ένας σιωπηλός «αυτόπτης μάρτυς» ενός εγκλήματος. Από τότε, όποτε ακούω κάποιον να εκθειάζει κάποιο «αστυνομικό», σκέφτομαι πως εγώ είδα με τα μάτια μου ό,τι οι άλλοι αναζητούν στα βιβλία και τις ταινίες. Κάτι σαν τον «Σιωπηλό μάρτυρα» του Χίτσκοκ. Μόνο που τότε δεν είχα βρει ακόμα τη δική μου Γκρέις Κέλι. Κι ούτε ποτέ τη βρήκα.

*«Α! Γελώ, όταν με βλέπω τόσο όμορφη σ’ αυτόν τον καθρέφτη…», άρια από τη γνωστή όπερα του Γκουνό, «Φάουστ». Αγαπημένο κομμάτι της αοιδού Μπιάνκα Κασταφιόρε, ηρωίδας στις περιπέτειες του Τεντέν.


Τελευταίο βιβλίο του Κ.Θ. Καλφόπουλου είναι «Φλίππερ» (Gramma, 2016).

ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Τα χίλια πρόσωπα του αστυνομικού αφηγήματος
Το αστυνοµικό αφήγηµα συνεχίζει να εξελίσσεται και οι διάφορες εκδοχές του να αλληλοπλέκονται ή να αλληλοτροφοδοτούνται, καθώς οι ιστορίες µυστηρίου και εγκλήµατος γνωρίζουν παγκόσµια επιτυχία. Από την...
Τα χίλια πρόσωπα του αστυνομικού αφηγήματος
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Τραγικός ήρωας βικτοριανής πνοής
Ο Τόμας Χάρντι (1840-1928) υπήρξε πολυγραφότατος μυθιστοριογράφος, σπουδαίος ποιητής, διηγηματογράφος αλλά και σχολιαστής του έργου του, κρατούσε ημερολόγια με σκέψεις, σημειώσεις, αποκόμματα από παλιές...
Τραγικός ήρωας βικτοριανής πνοής
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Η κωμική Οδύσσεια ενός ερωτευμένου
Εκπληξη προκάλεσε η περσινή απονομή του βραβείου Πούλιτζερ στο «Πλην» του Αντριου Σον Γκρίερ, καθώς σπανίως απονέμεται το εν λόγω βραβείο σε κωμικό μυθιστόρημα.
Η κωμική Οδύσσεια ενός ερωτευμένου
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Σύντομες καλειδοσκοπικές ιστορίες… να σκεφτείς
Το πολύπτυχο πεζογραφικό έργο της ψυχολόγου Φωτεινής Τσαλίκογλου, το οποίο περιλαμβάνει μυθιστορήματα, νουβέλες, αλλά και αφηγήματα, παραμύθια ή μαγικές ιστορίες, αναπτύσσεται χρόνια τώρα, συνομιλώντας με τα...
Σύντομες καλειδοσκοπικές ιστορίες… να σκεφτείς
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Ανθολογία νεωτερικών ποιητών
Οι ποιητές κατά κανόνα ανθολογούνται, κάποτε ανθολογούν και οι ίδιοι ή ακόμα αυτοανθολογούνται. Η περίπτωση δεν είναι συχνή, αλλά δεν είναι ούτε σπάνια. Ο Μανόλης Αναγνωστάκης επιχείρησε δύο φορές να...
Ανθολογία νεωτερικών ποιητών
ΑΝΟΙΧΤΟ ΒΙΒΛΙΟ
Η κυριαρχία του 20ού αιώνα
Διακρίνουμε ορισμένες κοινές μέριμνες στους σύγχρονους ιστορικούς, όπως και ότι ο 20ός αιώνας κυριαρχεί στη φετινή βιβλιοπαραγωγή. Αυτό είναι εξηγήσιμο και ευπρόσδεκτο. Ας μη μας κάνει να λησμονούμε ότι έχουμε...
Η κυριαρχία του 20ού αιώνα

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας