Το «λουκέτο» στον εκδοτικό οίκο και το βιβλιοπωλείο του «Πολύχρωμου Πλανήτη» προκαλεί θλίψη στον χώρο του βιβλίου που μετρά πολλαπλές πληγές στο τουριστικό κέντρο της Αθήνας.
Λίγες ημέρες μετά την ανακοίνωση για το κλείσιμο, ο δικηγόρος Βασίλης Σωτηρόπουλος συνέταξε ανοιχτή επιστολή προς τον υφυπουργό Πολιτισμού και τον πρόεδρο του Ελληνικού Ιδρύματος Βιβλίου και Πολιτισμού, ζητώντας τη μέριμνα της Πολιτείας για τη διάσωση του μοναδικού εκδοτικού για ΛΟΑΤΚΙ+ βιβλία στην Ελλάδα.
Ανοιχτή επιστολή για το κλείσιμο του «Πολύχρωμου Πλανήτη»
Προς τον Υφυπουργό Πολιτισμού κ. Φωτήλα
(Ιάσονας Φωτήλας)
Προς τον Πρόεδρο του Ελληνικού Ιδρύματος Βιβλίου και Πολιτισμού κ. Μπακουνάκη
(Nikos Bakounakis)
Κύριοι,
Όπως γνωρίζετε το 2004 ιδρύθηκε και λειτουργεί μέχρι σήμερα ο μοναδικός εκδοτικός οίκος για ΛΟΑΤΚΙ+ βιβλία στην Ελλάδα, με την επωνυμία “Πολύχρωμος Πλανήτης”, ο οποίος λειτουργεί και δικό του βιβλιοπωλείο.
Ο “Πολύχρωμος Πλανήτης” ιδρύθηκε από την Marina Galanou, η οποία ήταν μια πρωτοπόρος ακτιβίστρια για τα ανθρώπινα δικαιώματα, πρόεδρος του Σωματείου Υποστήριξης Διεμφυλικών από το 2010 έως και τον θάνατό της το 2021, εμπειρογνώμονας του Συμβουλίου της Ευρώπης για ζητήματα δικαιωμάτων ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων και συγγραφέας και η ίδια.
Στον κατάλογο των εκδόσεων του Πολύχρωμου Πλανήτη βρίσκονται ορισμένοι πολύ σημαντικοί τίτλοι, έργων ιστορικών διαστάσεων και σημαντικής καταγραφής για την ποιότητα της Ελληνικής Δημοκρατίας. Ένα από αυτά ήταν ο “Καιάδας” του Λουκά Θεοδωρακόπουλου, ένα ντοκουμέντο για τον τρόπο με τον οποίο η δικτατορία των συνταγματαρχών και ο τύπος της εποχής μεταχειριζόταν τα ομοερωτικά άτομα. Ένα άλλο βιβλίο ήταν η “Στρέλλα” του Πάνου Κούτρα και Παναγιώτη Ευαγγελίδη, το σενάριο της ομώνυμης πολυβραβευμένης ταινίας – σταθμού για τα τρανς δικαιώματα. Βιβλία του Γιάννη Παλαμιώτη, του Χρήστου Ρούσσου, του Ιωσήφ Αλυγιζάκη, του Τάκη Σπετσιώτη.
Πριν από λίγες μέρες ο Thanos Vessis που διαχειρίζεται τον “Πολύχρωμο Πλανήτη” ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει σε εκκαθάριση του εκδοτικού οίκου και του βιβλιοπωλείου, για λόγους που βρίσκονται πάνω από τις δυνάμεις του. Μερικές μέρες μάλιστα πριν, είχε ανακοινώσει ότι βρήκε την τζαμαρία του καταστήματος του βιβλιοπωλείου σπασμένη με δόλο, μια ενέργεια αδιαμφισβήτητης δολιοφθοράς.
Το κλείσιμο του Πολύχρωμου Πλανήτη θα αποστερήσει την χώρα μας από την μοναδική εκδοτική μονάδα που έδινε ένα βήμα στην ΛΟΑΤΚΙ+ λογοτεχνία, δηλαδή σε μια συγκεκριμένη κατηγορία δημιουργών που λόγω των προκαταλήψεων που αντιμετωπίζουν για λόγους σεξουαλικού προσανατολισμού και ταυτότητας φύλου, εμποδίζονται να αποκτήσουν πρόσβαση στην έκδοση ή και όταν την αποκτούν βιώνουν κακοποιητικές συμπεριφορές και εσωτερικούς αποκλεισμούς.
Αυτομάτως, η Ελλάδα θα χάσει επίσης την κατάταξη της σε διεθνείς κατηγοριοποιήσεις για την ελευθερία της έκφρασης σε συνάρτηση με τα ΛΟΑΤΚΙ+ δικαιώματα.
Ο πολύ σημαντικός κατάλογος των βιβλίων που έχουν εκδοθεί από τον Πολύχρωμο Πλανήτη θα βρεθεί εκτός αγοράς και εκτός ανατύπωσης και επανέκδοσης. Είστε ο Υφυπουργός με αρμοδιότητα για τον νεότερο πολιτισμό και ο πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Βιβλίου και Πολιτισμού αντίστοιχα.
Μέχρι σήμερα δεν έχει περιέλθει εις γνώση μου κάποια δήλωσή σας για την ανακοίνωση του Πολύχρωμου Πλανήτη. Αναρωτιέμαι εάν είστε ενήμεροι για την ύπαρξή του και για τα ζητήματα δημόσιας πολιτικής για το βιβλίο που τίθενται με την ανακοίνωση ότι θα κλείσει ο μοναδικός ΛΟΑΤΚΙ+ εκδοτικός οίκος στην χώρα.
Γνωρίζουμε ότι το ΕΛΙΒΙΠ (HFBC Ελληνικό Ίδρυμα Βιβλίου και Πολιτισμού) είναι ένας πολύ νέος οργανισμός που ιδρύθηκε μόλις το έτος 2024, δηλαδή πέρσι. Θα είχε όμως ιδιαίτερο ενδιαφέρον αν βλέπαμε εκ μέρους του ευαισθησία και κινητοποίηση στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του που θα μας έδινε την εντύπωση ότι δεν πρόκειται για μια ακόμη δομή κρατικής γραφειοκρατίας, αλλά μπορεί να συνεισφέρει με κάποιον τρόπο στην διάσωση τουλάχιστον του πνευματικού έργου που εγκιβωτίζεται στον Πολύχρωμο Πλανήτη.
Κάποια ιδέα έστω, μια πρόταση, μία λέξη για το θέμα αυτό.
Θα μπορούσε για παράδειγμα το ΕΛΙΒΙΠ σε συμφωνίες με τους δημιουργούς και με τον κ.Βέσση να αναλάβει την ψηφιοποίηση του αρχείου και την δυνατότητα διάθεσης των βιβλίων μέσα από μία πλατφόρμα. Θα μπορούσε να βοηθήσει με κάποιον τρόπο ή με μια σοβαρή επιχορήγηση την συνέχιση της ύπαρξης του χώρου και της μετεξέλιξής του σε κάτι άλλο όπως π.χ. μια δανειστική βιβλιοθήκη. Η σκέψη ότι τα έργα αυτά θα πάνε για πολτοποίηση είναι το λιγότερο εφιαλτική.
Είναι κατανοητό ότι το βιβλιεμπόριο αποτελεί έναν ειδικό εμπορικό κλάδο που υπόκειται στους κανόνες της ελεύθερης αγοράς και της ανοιχτής οικονομίας. Ωστόσο, σε μια τόσο ειδική περίπτωση, όπως είναι ο μοναδικός εκδοτικός οίκος της χώρας για ΛΟΑΤΚΙ+ δημιουργούς, δεν μπορεί παρά να ιδρύεται και η θετική υποχρέωση για μια Πολιτεία που ανάμεσα στα καθήκοντά της περιλαμβάνεται και η μέριμνά της για τον σύγχρονο πολιτισμό, ο οποίος δεν εξαντλείται στον κινηματογράφο, το θέατρο, την μουσική, τα εικαστικά και το χορό, αλλά περιλαμβάνει αδιαμφισβήτητα την ποίηση, την λογοτεχνία, την έρευνα, την τεκμηρίωση, το βιβλίο.
Η μέριμνα της Πολιτείας δεν μπορεί να εξαντλείται σε τελετουργίες όπως τα κρατικά βραβεία, η διευκόλυνση των εκθέσεων και η λειτουργία κρατικού οργανισμού για καταγραφή καταλόγων και αρχειοθέτηση. Περιλαμβάνει αδιαμφισβήτητα και την ανάληψη θετικών δράσεων για την διάσωση ειδών υπό εξαφάνιση.
Θέλουμε να σας δούμε να παράγετε έργο.
Ιδού πεδίο δόξης λαμπρό.
Με εκτίμηση,
Βασίλης Σωτηρόπουλος
Δικηγόρος – παλιός συνεργάτης της Μαρίνας Γαλανού
