Είναι μόλις 31 ετών, πριν από λίγο καιρό έκανε «προθέρμανση» κατακτώντας το σημαντικό βραβείο Hepworth Γλυπτικής κι από χθες είναι η φετινή νικήτρια του πολυπόθητου βραβείου Τέρνερ, διότι η επιτροπή έκρινε πως η ταλαντούχα εικαστικός Ελεν Μάρτεν κατάφερε και δημιούργησε ένα έργο «ολισθηρό και φευγαλέο στη μορφή και στο περιεχόμενό του, το οποίο προσελκύει, ιντριγκάρει, αντιστέκεται στην κατηγοριοποίηση».
Κι όλα αυτά για μια σειρά από περίπλοκα, μεγάλα γλυπτά. Τα έφτιαξε επιστρατεύοντας μια απίστευτη ποικιλία υλικών (από μπατονέτες, αλυσίδες ποδηλάτου, κοχύλια και μάρμαρα μέχρι κιμωλίες, δέρματα ψαριών και αυγά) και προσκάλεσε το κοινό να τα διερευνήσει καθώς για εκείνη η όλη διαδικασία παρέπεμπε σε αρχαιολογική ανασκαφή.
«Αισθάνομαι μουδιασμένη αλλά είναι και μια μεγάλη τιμή», είπε η Μάρτεν ακούγοντας την ανακοίνωση της επιτροπής και παραδέχτηκε πως μια πλευρά της δεν ήθελε να κερδίσει το βραβείο διότι δεν της αρέσει να γίνεται θέαμα στα μέσα ενημέρωσης.
«Μπορεί να γίνει πολύ ανθυγιεινή και δύσκολη η συναναστροφή με τη δημοσιότητα».
Μετά την περσινή βράβευση της αρχιτεκτονικής κολεκτίβας Assemble (για πρώτη φορά στην 31χρονη ιστορία του Τέρνερ) το σπουδαιότερο εικαστικό βραβείο της Βρετανίας δόθηκε φέτος σε μια νέα εικαστικό (τη νεαρότερη από τους τέσσερις υποψηφίους), η οποία δημιουργεί έργα που αντανακλούν έναν πολύπλοκο κόσμο και κάνουν τον θεατή να αισθάνεται ότι λαμβάνει μέρος σε μια εμπειρία σε πραγματικό χρόνο.
Οι κριτές εντυπωσιάστηκαν από την πολυπλοκότητα του έργου, τις καταπληκτικές ιδιότητές του, τα ανόμοια υλικά και τις τεχνικές που χρησιμοποίησε, το πώς οι δημιουργίες της σχετίζονται με τις ισορροπίες του πλανήτη, το πώς οι έννοιες στο έργο της βρίσκονται σε μια διαρκή ροή και κατά κάποιο τρόπο διαδέχονται η μια την άλλη.
«Το έργο της αντανακλά την κατάσταση του κόσμου και ιδιαίτερα την κατάσταση του οπτικού κόσμου, ο οποίος είναι μονίμως σε εγρήγορση, ειδικά στην εποχή μας και υπό την επίδραση του διαδικτύου», αναφέρουν οι επικεφαλής της Tate στο σκεπτικό της βράβευσης.
Το βραβείο Τέρνερ, για πολλούς το Οσκαρ των εικαστικών, απονέμεται ετησίως σε εικαστικό καλλιτέχνη από τη Βρετανία, ηλικίας κάτω των 50 ετών και συνοδεύεται από το ποσό των 25.000 στερλινών.
Ελαβε την ονομασία του από τον καλλιτέχνη Τζ. Μ. Γ. Τέρνερ και οργανώνεται από την Πινακοθήκη Τate.
Για τους ανθρώπους της τέχνης είναι ικανό να απογειώσει την καριέρα ενός εικαστικού. Δικαίως αν σκεφτεί κανείς πως στο παρελθόν το έχουν κατακτήσει οι Γκίλμπερτ και Τζορτζ, Ανίς Καπούρ, Ντάμιεν Χιρστ κ.ά.
Για τη Μάρτεν, πάντως, το Τέρνερ έρχεται έπειτα από μια θριαμβευτική έκθεση στην περίφημη Serpentine Gallery του Λονδίνου και μόλις έναν μήνα μετά το βραβείο Hepworth Γλυπτικής (επίσης συνοδεύεται από 30.000 στερλίνες).
Μάλιστα παραλαμβάνοντας τότε τη διάκριση δήλωσε ότι επιθυμεί να μοιραστεί τα κέρδη με τους άλλους υποψήφιους καλλιτέχνες, ενώ δεσμεύτηκε ότι το ίδιο θα κάνει και με το χρηματικό έπαθλο του βραβείου Τέρνερ.
