Πώς συνυπάρχει το κλασικό με το σύγχρονο σε ένα έργο τέχνης και τι αποκαλύπτεται από τη ζωγραφική πράξη του ζωγράφου, ο οποίος ανοίγει συνομιλία με έργα-σταθμούς στην ιστορία της τέχνης;
Το «Εικονο-Μουσείο» του Βαγγέλη Γκιόκα συνενώνει τη Μικρή Χορεύτρια του Ντεγκά με τον στωικό Παπαδιαμάντη, τον Βαν Γκονγκ (σε ρόλο δασκάλου) με τα λαγουδάκια του Γιόζεφ Μπόις στα οποία παραδίδει ταχύρρυθμα σεμινάρια τέχνης, μας ξανασυστήνει την Κόμισσα του Urbino του Τισιανού, την ξαπλωμένη Αφροδίτη του Μποτιτσέλι.
Παρουσιάζει εκ νέου τον Δον Κιχώτη, τον Καραγκιόζη, τον Αγιο Σεβαστιανό που γίνεται φάντασμα του Μίκυ Μάους… Ο Βαγγέλης Γκιόκας σχολιάζει, αποδομεί, ανατρέπει στερεοτυπικές εικόνες και στη θέση τους εγκαθιστά τις δικές του που χαρακτηρίζονται από το ζωγραφικό του ιδίωμα και τη διάθεσή του για χιούμορ, σαρκασμό, ένα ταξίδι με όχημα την τέχνη.
Η ατομική έκθεσή του στον «Αστρολάβο Δεξαμενή» (διαρκεί λίγες ημέρες, έως 10 Μαΐου) είναι πρώτης τάξης ευκαιρία για επίσκεψη, αφού οι αίθουσες τέχνης λειτουργούν πλέον, παρότι τα μουσεία παραμένουν κλειστά.
Τα ζωγραφικά έργα έχουν δουλευτεί σε καμβά και παλιούς χάρτες, έχουν διαφορετικές αφετηρίες και προθέσεις, όλα ωστόσο ωθούν τον θεατή στην παρατήρηση της εικόνας για την πλήρη αποκάλυψη των στοιχείων και έχουν κοινό παρονομαστή το επίμονο «τσικι-τσίκι» του Γκιόκα, δεκαετίες μετά τον Ακριθάκη.
Εκείνες τις επαναλαμβανόμενες μικρές, κοφτές γραμμούλες που καλύπτουν ολόκληρη τη ζωγραφική επιφάνεια και αποτελούν χαρακτηριστικό γνώρισμα των έργων της τελευταίας δεκαετίας της 35χρονης πορείας του. Πριν, ανάμεσα, παράλληλα, πάνω από αυτές, αναπτύσσεται το έργο.
«Κοινό χαρακτηριστικό αυτών των έργων είναι η δημιουργία και η αφήγησή τους σε πολλαπλά επίπεδα» λέει στην «Εφ.Συν.» ο καλλιτέχνης και εξηγεί: «Πρώτο επίπεδο, ο χάρτης που είναι χρησιμοποιημένος, έχει μεγάλη ηλικία και είναι εκπαιδευτικό εργαλείο. Σε δεύτερο επίπεδο κάθε χάρτης αφηγείται την ιστορία για την οποία είναι φτιαγμένος. Ακολουθεί η εικονογραφία του έργου που σε πολλές περιπτώσεις αναφέρεται σε κάποιο γνωστό από την ιστορία της τέχνης και συνοδεύεται από σχόλιο αναφοράς σε αυτό. Το πλέγμα από τις γραμμούλες καταργεί τον προοπτικό χώρο, καταστρέφει τη συνέχεια, το κρύβει, το μεταμορφώνει και το κάνει περίοπτο. Τέλος, ένα ποπ αφήγημα που “πλέει” στην επιφάνεια με σπιτάκια, αυτοκινητάκια , δεντράκια, ανθρωπάκια, ψάρια, φίδια κ.λπ.».
Η επιλογή τού να συνομιλεί με κλασικά έργα της τέχνης εμπεριέχει κινδύνους;
«Αυτός ακριβώς είναι ο κίνδυνος. Κάποιοι μπορεί να μην γνωρίζουν σε τι αναφέρεσαι και άλλοι να αναρωτιούνται γιατί να συνδιαλέγεσαι με έργα που δεν είναι του δικού σου διαμετρήματος. Μπορεί να υπάρχει όφελος από αυτό; Αισθάνομαι ότι βρίσκομαι στο απυρόβλητο, δεν ψάχνω δημοσιότητα και καταξίωση, είναι αστεία μια τέτοια συζήτηση. Απλώς υπάρχουν εμμονές από τότε που ήσουν παιδί κι έρχονται ξανά και ξανά μαζί με νέα βιώματα. Δεν κλείνει ποτέ. Είναι σαν σπείρα που επανέρχεται σε διαφορετικό, κάθε φορά, επίπεδο. Τα έργα με τα οποία συνδιαλέγομαι είναι εκείνα που αγαπώ, με συγκινούν, επικοινωνώ, γι’ αυτό σε ορισμένα επανέρχομαι ξανά και ξανά».
