Οψεις του κόσμου που αλλάζει

Το Athens Photo Festival είναι πάλι εδώ. Με 85 σημαντικούς φωτογράφους από 39 χώρες και 700 φωτογραφικά έργα στο κεντρικό πρόγραμμα εκθέσεων στο Μουσείο Μπενάκη της οδού Πειραιώς καθώς και με πολλές δράσεις και περιφερειακές εκθέσεις δίνει το στίγμα μιας διεθνούς διοργάνωσης που αποτυπώνει τις αισθητικές τάσεις της εποχής, κυρίως όμως πτυχές της πραγματικότητας που μας περιβάλλει, ενισχύοντας τόσο τον καλλιτεχνικό όσο και τον κοινωνικοπολιτικό διάλογο.

Οι συνθήκες εκτοπισμού, μετακίνησης, αποξένωσης, τα ρευστά όρια και σύνορα, οι ανοίκειοι και δυστοπικοί χώροι, τα στερεότυπα και οι κοινωνικοί αποκλεισμοί, οι μορφές ελέγχου και χειραγώγησης, οι επιρροές του Διαδικτύου στην κοινωνική ζωή, η σταδιακή αλλοίωση της μνήμης είναι ορισμένα μόνο από τα θέματα που απασχολούν τους σύγχρονους καλλιτέχνες.

Το κυρίως πρόγραμμα του Athens Photo Festival 2016 με καλλιτεχνικό διευθυντή τον Μανόλη Μωρεσόπουλο έχει γενικό τίτλο [Mis/Dis]Placed και περιλαμβάνει τις ενότητες:

● Extreme Antithesis. Επιμέλεια: Νατάσσα Μαρκίδου. Συμμετέχουν: Andrea & Magda (FR), Philip Cheung (CA), Κώστας Καψιάνης (GR), Aleksey Kondratyev (USA/KG), Laurent Kronental (FR), Julien Lombardi (FR), Μαρίνος Τσαγκαράκης (GR). Οι επτά φωτογράφοι διακρίνονται για την προσήλωσή τους σε τόπους όπου κυριαρχούν ακραίες αντιθέσεις και ετερόκλητες παραθέσεις αρχιτεκτονημάτων, ανθρώπων και αντικειμένων.

Οι φωτογραφίες αναδεικνύουν σε συγκεκριμένους τόπους την καθημερινή αναμέτρηση της τοπικής κουλτούρας με την παγκόσμια οικονομία, καθώς και την αδυναμία αφομοίωσης του παρελθόντος στο σύγχρονο περιβάλλον.

● Life Tracks. Επιμέλεια: Δημοσθένης Αγραφιώτης. Συμμετέχουν: Yoann Cimier (FR), Karolin Klüppel (DE), Alvaro Laiz (ES), Namsa Leuba (CH), Polixeni Papapetrou (AU), Laurence Rasti (CH), Danilla Tkachenko (RU). Μια ωδή στη διαφορετικότητα και τον τρόπο που οι ανθρώπινες διαδρομές διασταυρώνονται, συνεχίζουν παράλληλες, απομακρύνονται και συγκλίνουν επηρεάζοντας η μία την άλλη.

Από τους εφήμερους οικισμούς νομάδων στις παραλίες και την προνομιούχο υπόσταση των κοριτσιών σε εθνοτική ινδική ομάδα μέχρι την περιθωριοποίηση των ομοφυλόφιλων.

● Metaphors. Επιμέλεια: Κωστής Αντωνιάδης. Συμμετέχουν: Roger Ballen (SA), Alvaro Deprit (ES), Alexander Mendelevich (IL), Charlie Simokaitis (USA), Paul Thulin (USA), Margot Wallard (FR), Marta Zgierska (PL). Οκτώ φωτογράφοι μάς καλούν να δούμε πίσω από την απεικόνιση, να βρούμε ένα διαφορετικό νόημα, μια φράση που πιθανώς θα μας εξηγήσει τον κόσμο ή την ίδια τη ζωή.

● Refugee Routes. Συμμετέχουν: Leila Alaoui (FR), Isabelle Arvers (FR), Miia Autio (FI), Andrea Gjestvang (NO), Samuel Gratacap (FR), Sam Ivin (UK), Sofie Amalie Klougart (DK), Δημήτρης Κοιλαλούς (GR), Γιώργος Μουτάφης (GR), Μυρτώ Παπαδοπούλου (GR), Νίκος Πηλός (GR), Lia Saile (DE), Aida Silvestri (UK).

Καταγράφονται οι εμπειρίες των υποσαχάριων προσφύγων στον καταυλισμό Choucha και στις μετακινήσεις του, οι «διευκολυντές μετανάστευσης» στη Σμύρνη, η Ελλάδα στο επίκεντρο του παγκόσμιου ενδιαφέροντος, οι γηγενείς της Ρουάντα στις ευρωπαϊκές χώρες κ.ά.

● Unstable Fields. Συμμετέχουν: Maxim Dondyuk (UA), Nick Hannes (BE), Martin Kollar (SK), Emeric Luisset (FR), Απόστολος Ζερδεβάς, Δημήτρης Μιχαλάκης (GR), Pietro Paolini (IT), Emine Gozde Sevim (TK), Issa Touma (SY), Πάνος Τσαγκάρης (GR). Tα «ασταθή πεδία» αναφέρονται στην ιδέα της ρευστότητας και των συνεχών ανακατατάξεων σε μια περιοχή ή σε μια κατάσταση.

Τα αισθήματα της αβεβαιότητας και της ανασφάλειας, που επηρεάζουν όπως ποτέ άλλοτε την κοινωνία και την ατομική ζωή από κάθε άποψη, εικονοποιούνται με διαφορετικούς τρόπους. Πολλαπλές αναγνώσεις της κρίσης στην Ελλάδα, η πορεία ενός Καναδού τζιχαντιστή από τη Δύση στη Συρία και ο θάνατός του στη μάχη, ο χειμώνας του 2014 που άλλαξε την Ουκρανία, εννέα μέρες από ένα παράθυρο στο Χαλέπι, η πολυπλοκότητα του Ισραήλ και της Δυτικής Οχθης κ.ά.

● Zones of error and decay. Επιμέλεια: Θανάσης Μουτσόπουλος. Συμμετέχουν: Mathieu Asselin (FR), Carlos Ayesta and Guillaume Bression (FR), Alejandro Chaskielberg (AR), Sanne De Wilde (DK), Catherine Leutenegger (CH), Kai Loeffelbein (DE), Kazuma Obara (JP).

Aπό τα τροπικά δάση του Κονγκό μέχρι τους ουρανοξύστες της Σανγκάης, από την παλιά πόλη του Βελιγραδίου μέχρι τις εγκαταστάσεις των εταιρειών υψηλής τεχνολογίας στη Σίλικον Βάλεϊ της Καλιφόρνιας, από τις οικολογικές τραγωδίες, τα πυρηνικά ατυχήματα, τις καλλιέργειες μεταλλαγμένων προϊόντων, ο κόσμος αλλάζει σε κάτι ανεξέλεγκτο.

● Τόποι Μνήμης. Eπιμέλεια: Πηνελόπη Πετσίνη. Συμμετέχουν: Αρτεμις Αλκαλάη, Νικόλας Βεντουράκης, Πάσκουα Βοργιά, Πέτρος Ευσταθιάδης, Στέργιος Καράβατος, Βίκτωρ Κοέν, Νίκος Μάρκου, Φώτης Μηλιώνης, Φανή Μπήτου, Νίκος Παναγιωτόπουλος, Αβραάμ Παυλίδης, Πάρις Πετρίδης, Σίμος Σαλτιέλ, Γιάννης Σταθάτος, Παύλος Φυσάκης, Ηώ Χαβιαρά. Mια σειρά από έργα της σύγχρονης ελληνικής φωτογραφίας πραγματεύονται το ζήτημα της συλλογικής ιστορικής μνήμης, αλλά και την αμφίσημη συμβίωσή της με τη λήθη.

Η έννοια της μνήμης επιστρατεύεται, όχι μόνο ως μέσο σύνδεσής μας με το παρελθόν, αλλά και ως μέσο που σχετίζεται και διαμορφώνει το παρόν, μέσα από τόπους όπου συνέβησαν ιστορικά γεγονότα, είτε από ανθρώπους σε προσωπικές αφηγήσεις.

•info: Μουσείο Μπενάκη, κτίριο Οδού Πειραιώς 138. Μέχρι 31/7. Περισσότερα στο: www.photofestival.gr