Ερωτηματικά για το νομοσχέδιο του υπ. Πολιτισμού: Νέος φορέας για τα ενάλια, παλιές απορίες

Έτοιμο νομοσχέδιο για την ίδρυση νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.) με την επωνυμία «Φορέας Διαχείρισης Επισκέψιμων Χώρων Ενάλιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς» (ή αγγλιστί) «Hellenic Underwater Cultural Heritage», παρουσίασε σήμερα η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη κατά τη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου, υπό την προεδρία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη.

Σύμφωνα με όσα είπε η υπουργός σκοπός του Φορέα θα είναι «ο σχεδιασμός, η οργάνωση, η διαχείριση, η λειτουργία, η έρευνα, η εκπαίδευση και η προώθηση των επισκέψιμων χώρων ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς και η προώθηση συνεργασιών με εγχώριους και διεθνείς φορείς στον τομέα της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

Στον σκοπό του Φορέα περιλαμβάνονται ιδίως:

1. Η προστασία και η ανάδειξη της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς της Ελλάδας, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Πολιτισμού,
2. Η οργάνωση, η διαχείριση, η προβολή και η ανάδειξη των χώρων αρμοδιότητάς του με ενιαία πρότυπα βιωσιμότητας,
3. Η προώθηση της έρευνας, της γνώσης και της καινοτομίας στους τομείς της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς, της ψηφιακής τεκμηρίωσης και των νέων τεχνολογιών,
4. Η εκπαίδευση ειδικών επιστημόνων και του κοινού σε θέματα ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς,
5. Η δημιουργία εμπειριών, προϊόντων και η παροχή υπηρεσιών υψηλής ποιότητας,
6. Η ανάδειξη της χώρας ως προτύπου και στον τομέα της διαχείρισης της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς».

«Η ίδρυση του Φορέα δεν αποτελεί απλή διοικητική μεταρρύθμιση, αλλά συνιστά στρατηγική επιλογή εθνικής σημασίας με σαφές αναπτυξιακό πρόσημο, επιστημονικής καινοτομίας και διεθνούς παρουσίας της χώρας», επεσήμανε η κ. Μενδώνη.

Όμως αυτά τα σχέδια δεν είναι καινούρια. Υπήρχαν ήδη από το 2014. Στο μεταξύ όμως η Περιστέρα στην Αλόννησο και τρία ναυάγια στον Παγασητικό άνοιξαν για τους δύτες με φροντίδα και διαχείριση της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων, που για αυτό το σκοπό ενέταξε το έργο στο ΠΕΠ Θεσσαλίας. Το έργο μάλιστα στην Αλόννησο εγκαινιάστηκε το 2020 εν μέσω κορονοϊού και έκτοτε τρέχει από την αρμόδια Εφορεία.

Γιατί πρέπει τώρα η διαχείριση να περάσει σε φορέα ΝΠΔΔ ενώ η αντίστοιχη εμπειρία μας από την μετατροπή των πέντε κορυφαίων Μουσείων μας σε ΝΠΔΔ μέχρι εδώ ήταν κάθε άλλο παρά θετική. Να θυμίσουμε τις ολιγωρίες στη βασική λειτουργία των Μουσείων, στην υποδομή τους, στα ωράρια επισκεψιμότητας και τελικά την αντίθετη πορεία  στην ευελιξία και λειτουργικότητα των χώρων από αυτήν που ευαγγελιζόταν η υπουργός.

Σε κάθε περίπτωση θα αναμείνουμε και την υποδοχή της είδησης από τους καθ΄ ύλην αρμοδίους αρχαιολόγους των Εναλίων και θα επανέλθουμε.