Εφυγε η πρώτη Ελληνίδα ενδυματολόγος

Χθες ξημερώματα η Ντένη (Θεώνη) Βαχλιώτη άφησε την τελευταία της πνοή στο νοσοκομείο «Ευαγγελισμός» όπου νοσηλευόταν. Υπήρξε η πρώτη γυναίκα ενδυματολόγος του ελληνικού θεάτρου και κινηματογράφου.

Γεννήθηκε το 1922 στην Αθήνα σε μια μεσοαστική αλλά και καλλιτεχνική οικογένεια. Αδελφός της ήταν ο σκηνοθέτης Χρήστος Βαχλιώτης, εξαδέλφη της η σκηνογράφος-ενδυματολόγος Θεώνη Βαχλιώτη-Ολντριτζ, ενώ ανιψιές της είναι η επίσης ενδυματολόγος Ντένη Βαχλιώτη και η σκηνοθέτρια Ειρήνη Βαχλιώτη.

Σπούδασε στο Παρίσι, τη Φλωρεντία και τη Ρώμη και η πρώτη δουλειά ήρθε το 1955, όταν το Θέατρο Ρεξ της Μαρίκας Κοτοπούλη τής ζήτησε να ετοιμάσει τα κοστούμια για την παράσταση «Ωραία Ελένη» του Αντρέ Ρουσέν σε σκηνοθεσία του Δημήτρη Μυράτ. Στην παράσταση πρωταγωνιστούσε η φίλη από τα χρόνια της εφηβείας Μελίνα Μερκούρη.

Η δεύτερη δουλειά προτάθηκε από τον Μιχάλη Κακογιάννη για τη «Στέλλα», άλλη μια συνεργασία με τη Μελίνα, όπως και αργότερα στις ταινίες του Ζυλ Ντασσέν «Ποτέ την Κυριακή» και «Φαίδρα», για τις οποίες ήταν υποψήφια για Οσκαρ ενδυματολογίας. Συνέχισε να ντύνει τη Μελίνα και στο θέατρο. Εκανε τα κοστούμια που φορούσε στους «Νικητές» του Μίλος Φόρμαν, στο «Γλυκό πουλί της νιότης» του Τένεσι Ουίλιαμς στο Θέατρο Τέχνης σε σκηνοθεσία Καρόλου Κουν αλλά και στα παρισινά «Φλώρα» των Μπρουζάτι – Μάουρι σε σκηνοθεσία Ντασσέν και «Τοπ Καπί».

Το 1975 συνεργάστηκε με το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος στη «Μήδεια» του Ευριπίδη σε σκηνοθεσία του Μίνωα Βολανάκη. Το κοστούμι της Μήδειας μάλιστα εκτίθεται από τότε στο Μουσείο του Κόβεν Γκάρντεν και αναπαραγωγή του στο Θεατρικό Μουσείο του Τόκιο.

Δούλεψε επίσης για τις ταινίες «Ο δράκος» του Νίκου Κούνδουρου το 1956, «Οιδίποδας» του Φίλιπ Σέβιλ το 1967 με τους Κρίστοφερ Πλάμερ, Ντόναλντ Σάδερλαντ και Ορσον Ουέλς, ενώ ήταν υπεύθυνη για τα σκηνικά και τα κοστούμια στην τηλεοπτική σειρά «Ακυβέρνητες πολιτείες» της ΕΡΤ σε σκηνοθεσία Ροβήρου Μανθούλη το 1986.

Η Ντένη Βαχλιώτη έγραψε δοκίμια για τη σύγκρουση των φύλων μέσα από τη μόδα καθώς και για την κοινωνιολογική σημασία του κοστουμιού στον κινηματογράφο. Υπήρξε μέλος του θρυλικού Καφενείου «Βυζάντιο», στέκι καλλιτεχνών και διανοουμένων της ανήσυχης πνευματικά μεταπολεμικής γενιάς.

Σε συνέντευξή της στον Χρήστο Παρίδη είχε πει: «Στην Ακαδημία της Φλωρεντίας ανακάλυψα την Ιταλία, την Αναγέννηση, τη Δύση. Ανακάλυψα ολόκληρο το σύστημα μηνυμάτων που κρύβεται πίσω από τους βωβούς συμβολισμούς στον “Δαβίδ” του Μιχαήλ Αγγελου. Η στάση του σώματος, η πόζα, ένα γυμνό άγαλμα που είναι ένα γυμνό σώμα, αλλά ένα γυμνό που προβάλλει ένα πολιτιστικό στίγμα. Αυτό το στίγμα είναι κοστούμι! Με την έννοια ότι το κοστούμι είναι η αισθητική πανοπλία που συμβολοποιεί την ανθρώπινη πολιτισμική εμπειρία. Αυτή η διαπίστωση έγινε και η αφορμή για τη φιλοσοφική ερμηνεία του κοστουμιού και μόνο έτσι μ’ ενδιέφερε να το προσεγγίσω».

Η κηδεία της θα γίνει αύριο στις 13.00 στο Α΄ Νεκροταφείο Αθηνών.