Εχει περάσει πολλές περιόδους ανάκαμψης αλλά και κάμψης το Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, το μεγαλύτερο και ιστορικότερο της χώρας και ένα από τα σημαντικότερα παγκοσμίως, χάρη στο κύρος που κέρδισε κυρίως μέσα από το έργο, το όραμα και τις γνώσεις δύο προσωπικοτήτων: του Μισέλ Δημόπουλου και του Δημήτρη Εϊπίδη. Και οι δύο διετέλεσαν καλλιτεχνικοί του διευθυντές και οι δύο έθεσαν τη δική τους προσωπική, ανεξίτηλη σφραγίδα στο ΦΚΘ και οι δύο, δυστυχώς, δεν είναι στη ζωή πια. Οι δύο αυτοί άνθρωποι του Πολιτισμού, των Γραμμάτων και φυσικά του Κινηματογράφου όχι μόνο θεμελίωσαν το Φεστιβάλ στη διεθνή του διάσταση, αλλά του έδωσαν πραγματικά διεθνή αίγλη, καθώς η επιδραστικότητά τους είχε ξεπεράσει τα σύνορα της χώρας. Κοντά τους έδρασαν και πολλοί ακόμη, με δύο ως τους κυριότερους προέδρους του θεσμού: τον Θόδωρο Αγγελόπουλο και τον Γιώργο Αρβανίτη. Και φυσικά, ένα σημαντικότατο επιτελείο ανθρώπων που κατέχουν την τεχνογνωσία, «μαθήτευσαν» δίπλα τους και ευτυχώς αρκετοί από αυτούς έχουν παραμείνει -ακόμη- στην οργανωτική ομάδα του Φεστιβάλ.
Ολα αυτά τα λέμε καθώς είναι καταφανές πως τα τελευταία χρόνια το ΦΚΘ έχει αλλάξει. Και ως προς τη στόχευσή του (γίνεται πιο εμπορικό/τηλεοπτικό) και ως προς τις κεντρικές κινηματογραφικές επιλογές του και ως προς τον σκοπό του: αλλαγές που χρόνο με τον χρόνο αλλάζουν την εικόνα που σπουδαίοι άνθρωποι του χώρου είχαν δημιουργήσει. Παρ’ όλα αυτά, παραμένει πολύ σημαντικό και αν μη τι άλλο, από τη στιγμή που δημιουργήθηκε, ανήκει στους δημιουργούς και στο κοινό του Φεστιβάλ και έως τώρα -παρά τις όποιες προσπάθειες- αυτό δεν έχει αλλάξει. Φέτος μάλιστα, το Φεστιβάλ ξεκινάει νωρίτερα από όποια άλλη χρονιά (31/10 είναι η έναρξη και θα διαρκέσει έως τις 10/11) και καλεσμένους θα έχει δύο από τα μεγαλύτερα ονόματα του παγκόσμιου star system: τη Ζιλιέτ Μπινός και τον Ρέιφ Φάινς. Οι δύο οσκαρικοί ηθοποιοί θα φτάσουν στη Θεσσαλονίκη, θα μείνουν δύο ημέρες και θα βραβευτούν με τιμητικό «Χρυσό Αλέξανδρο». Η δε αίγλη που συνοδεύει την εικόνα, την ποιότητα και την ακτινοβολία τους μάς θύμισε εποχές Δέσποινας Μουζάκη (καλλιτεχνική διευθύντρια του θεσμού 2005-2010), που το να έρθει ένας σταρ από το εξωτερικό ήταν στην ετήσια ατζέντα.
Πρόκειται πραγματικά όχι μόνο για δύο εξαιρετικούς ηθοποιούς, αλλά και δύο προσωπικότητες με ποιότητα που ξεπερνά την υποκριτική τους δεινότητα. Πέραν του ότι έχουν πάρει θέση για κοινωνικοπολιτικά γεγονότα ανά καιρούς, η Μπινός είναι και πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Κινηματογράφου και ο Φάινς διαπρέπει στη βρετανική θεατρική σκηνή. Η βραδιά της κοινής βράβευσής τους θα γίνει μετά την προβολή στο πρόσφατα ανακαινισμένο (με λιγότερα, ωστόσο, καθίσματα) Ολύμπιον της ταινίας «Ο Αγγλος ασθενης» (1996) του Αντονι Μινγκέλα, η οποία είχε χαρίσει Οσκαρ Β’ Γυναικείου Ρόλου στη Ζιλιέτ Μπινός και υποψηφιότητα για Οσκαρ Α’ Ανδρικού Ρόλου στον Ρέιφ Φάινς. Εχουν συνυπάρξει στη μεγάλη οθόνη και στην ταινία «Ανεμοδαρμένα ύψη», ενώ στο Φεστιβάλ θα προβληθεί και η τρίτη κατά σειρά ταινία όπου συμπρωταγωνιστούν και δεν είναι άλλη από την «Επιστροφή», που βγήκε φέτος. Παρών μάλιστα στην προβολή θα είναι και ο σκηνοθέτης της ταινίας, Ουμπέρτο Παζολίνι, καθώς έχει πάρει έμπνευση από την Οδύσσεια, με τον Φάινς να γίνεται «Οδυσσέας» και η Μπινός «Πηνελόπη»! Αν μη τι άλλο ακούγεται πολύ ενδιαφέρουσα, ενώ θα κυκλοφορήσει στις ελληνικές αίθουσες στις 28 Νοεμβρίου από την εταιρεία διανομής Rosebud.

Από κει και πέρα, στο Φεστιβάλ θα προβληθούν συνολικά 252 ταινίες, μικρού και μεγάλου μήκους (από τις οποίες οι ελληνικές είναι 22 μεγάλου μήκους και 24 μικρού), στις αίθουσες του λιμανιού και στις δύο πλήρως ανακαινισμένες αίθουσες Ολύμπιον και Ζάννας, στην Αριστοτέλους. Παράλληλα, διαδικτυακά θα προβληθούν 67 ταινίες, μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του Φεστιβάλ online.filmfestival.gr. Η ταινία έναρξης δεν είναι άλλη από την πολυναμενόμενη και στην Ελλάδα «Maria» του Χιλιανού δημιουργού Πάμπλο Λαραΐν, με πρωταγωνίστρια την Αντζελίνα Τζολί στον ρόλο της Μαρίας Κάλλας. Η ταινία στο εξωτερικό έχει λάβει ήδη καλές κριτικές, αν και πρόκειται για blockbuster – με ό,τι σημαίνει αυτό για την επιλογή ταινίας έναρξης από ένα κινηματογραφικό φεστιβάλ. Η αυλαία της διοργάνωσης θα πέσει την Κυριακή 10/11, με την προβολή της ταινίας «The End» του Τζόσουα Οπενχάιμερ, με πρωταγωνίστρια την Τίλντα Σουίντον. Ο δύο φορές υποψήφιος για Οσκαρ Ντοκιμαντέρ σκηνοθέτης θα παρευρεθεί στην τελετή λήξης του Φεστιβάλ για να παρουσιάσει την ταινία του, η οποία είναι κάτι ανάμεσα σε μαύρη κωμωδία και δυστοπικό δράμα επιστημονικής φαντασίας, ενώ έχει λάβει και καλές και κακές κριτικές.
Οπως έχουμε γράψει ήδη, ο σκηνοθέτης Πάνος Κούτρας θα έχει την τιμητική του, με τη βράβευση με τιμητικό «Χρυσό Αλέξανδρο» και αφιέρωμα στο έργο του. Η casting director Ελεν Λούις, στενή συνεργάτιδα του Μάρτιν Σκορσέζε, θα δώσει ένα πολυαναμενόμενο masterclass. Το ίδιο θα κάνει και η εκτελεστική παραγωγός επιτυχημένων τηλεοπτικών σειρών Ανα Γουίνγκερ. Στο Φεστιβάλ επίσης θα δώσουν το «παρών»: ο συνθέτης Ζμπίγκνιεφ Πράισνερ, στενός συνεργάτης του Κριστόφ Κισλόφσκι, η μοντέζ μουσικής Σουζάνα Πέριτς, με κορυφαίες συνεργασίες σε ταινίες των Μάρτιν Σκορσέζε, Γκρέτα Γκέργουιγκ, Πίτερ Τζάκσον, και οι καταξιωμένοι δημιουργοί Νίκος Κυπουργός, Ευανθία Ρεμπούτσικα και Τάσος Μπουλμέτης, Κώστας Χριστίδης (KostasChristides) και Coti K. Τέλος, θα πραγματοποιηθεί αφιέρωμα στον πολυσχιδή Δανό καλλιτέχνη Γέσπερ Γιουστ, ο οποίος θα παρευρεθεί στη Θεσσαλονίκη για να παρουσιάσει το έργο του, προβάλλοντας 18 μικρού μήκους ταινίες του. Επίσης, θα προβληθεί η τελευταία δημιουργία του με τίτλο «Interfears» και πρωταγωνιστή τον Ματ Ντίλον, με τη μορφή οπτικής εγκατάστασης στο MOMus-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών. Τέλος, ενδιαφέρον παρουσιάζει και η ενότητα «Εμείς, Το Τέρας», ένα αφιέρωμα σε επιμέλεια Κάρλο Σατριάν, πρώην καλλιτεχνικού διευθυντή των κινηματογραφικών φεστιβάλ του Βερολίνου και του Λοκάρνο, που επέλεξε 22 ταινίες του παγκόσμιου σινεμά με παράξενα και μυστηριώδη κινηματογραφικά πλάσματα, ενώ θα υπάρξει δίγλωσση σχετική έκδοση για το θέμα, καθώς και έκθεση («We, the Monster») με έργα των Μαλβίνας Παναγιωτίδη και Δαυίδ Σαμπεθάι… Καλό Φεστιβάλ!
