Ακαδημαϊκοί από τη Γαλλία και τη Βρετανία ισχυρίζονται ότι οκτώ από τα εννέα ρωμαϊκά μωσαϊκά που επέστρεψαν πρόσφατα στη χώρα της Μέσης Ανατολής είναι ψεύτικα.
Η Ντζαμίλα Γελάζ, του πανεπιστημίου της Γκρενόμπλ υποστηρίζει ότι έχει βρει αποδείξεις πως οι πλαστογράφοι αντέγραψαν σχέδια από αυθεντικά μωσαϊκά σε αρχαιολογικούς χώρους ή μουσεία στη Σικελία, την Τυνησία, την Αλγερία και την Τουρκία.
«Οκτώ από τα εννέα μωσαϊκά που έχουν επιστρέψει στον Λίβανο είναι ψεύτικα και μπορεί πολύ εύκολα κάποιος να τα εντοπίσει, καθώς πρόκειται για διάσημα αρχαιολογικά ευρήματα» σημειώνει και επισημαίνει ότι έχει ανακαλύψει πως ένα μωσαϊκό του Ποσειδώνα και της Αμφιτρίτης έχει ως βασικό του μοντέλο ένα έργο από την Αλγερία, το οποίο βρίσκεται στο Λούβρο από τα μέσα του 19ου αιώνα.
Από την πλευρά του ο Χρήστος Τσιρογιάννης, λέκτορας στο πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ και ειδικός σε θέματα κλεμμένων αρχαιοτήτων και δικτύων κλεπταποδόχων εκτιμά ότι τα στοιχεία είναι αδιάσειστα. Δηλώνει, βέβαια, ότι παρά τις αποκαλύψεις θα είναι ιδιαίτερα ντροπιαστικό για την εισαγγελία του Μανχάταν να αποδεχθεί το φιάσκο, ενώ ανακοίνωσε την επιστροφή των αρχαιοτήτων μόλις στις 7 Σεπτεμβρίου.
Πράγματι, όπως επισημαίνει ο Guardian, η εισαγγελία της Νέας Υόρκης αρνείται τις κατηγορίες σημειώνοντας «για να επαναπατριστούν όλες αυτές οι αρχαιότητες το δικαστήριο εξέτασε όλα τα στοιχεία, ανάμεσά τους αναλύσεις ειδικών για την αυθεντικότητα και σημαντικές λεπτομέρειες για την νόμιμη απόκτησή τους».
«Ακόμη και εάν δεν είσαι ειδικός, εάν βάλεις το ψεύτικο δίπλα στο αυθεντικό βλέπεις πόσο κοντά είναι, αλλά και την μεγάλη διαφορά στην ποιότητά τους» υποστηρίζει ο Τσιρογιάννης.
Προσθέσει ότι οι πλαστογράφοι έκαναν το λάθος να αντιγράψουν πολύ γνωστά μωσαϊκά, που έχουν φωτογραφηθεί εκτενώς από τουρίστες, ενώ οι φωτογραφίες τους βρίσκονται εύκολα μέσω διαδικτύου, αλλά και σε ακαδημαϊκές δημοσιεύσεις.
Η Φελάζ είδε τις φωτογραφίες των μωσαϊκών στον Τύπο, μετά τη φιέστα επαναπατρισμού τους, και αμέσως κατάλαβε ότι πρόκειται για ψεύτικα έργα.
«Αρχικά προσπάθησα να πείσω τον εαυτό μου ότι μια έρευνα που οδήγησε σε συλλήψεις και κατασχέσεις, αλλά και σήμα από την Interpol θα είχε αδιάσειστα επιστημονικά στοιχεία» δηλώνει στον Guardian και προσθέτει ότι «πολύ γρήγορα άρχισα να ψάχνω και βρήκα τα μοντέλα που χρησιμοποιήθηκαν από τους πλαστογράφους».
Πριν κατασχεθούν από τις αμερικανικές αρχές το 2021, ένα από τα συγκεκριμένα μωσαϊκά πωλούνταν από το 2018 σε γκαλερί της Νέας Υόρκης για το ποσό των 20.000 δολαρίων.
Η Φελάζ υποπτεύεται ότι οι πλαστογράφοι είχαν ειδικό εργαστήριο κάπου στη Μέση Ανατολή, κάπου ανάμεσα στη δεκαετία του 1970 και το 1980.
