Μετά τον «μυστικό» δείπνο, το εμφανές, εντυπωσιακό, αρχαιολογικό έργο

Τσιμουδιά δεν έβγαλε το υπουργείο Πολιτισμού -και το Μαξίμου- για το δείπνο του πρωθυπουργικού ζεύγους Κυριάκου Μητσοτάκη και Μαρέβας Γκραμπόφσκι με επώνυμους επιχειρηματίες και καλλιτέχνες στον αρχαιολογικό χώρο του Δεσποτικού που τα τελευταία χρόνια ανασκάπτεται και αναστηλώνεται υποδειγματικά. Το δείπνο οργανώθηκε τον Ιούλιο στον κηρυγμένο αρχαιολογικό χώρο, τη «μικρή Δήλο» όπως αποκαλείται το ακατοίκητο νησάκι απέναντι από την Αντίπαρο, χωρίς να ζητηθεί άδεια, χωρίς να τηρηθούν οι απαγορεύσεις που ισχύουν για όλους τους πολίτες για τους αρχαιολογικούς χώρους.

Χθες, με ανακοίνωσή του το ΥΠΠΟΑ ενημέρωσε ότι ολοκληρώθηκε η ανασκαφική έρευνα αυτής της περιόδου (2/6-2/7/2021) μαζί με τις αναστηλωτικές εργασίες στον ναό και το εστιατόριο του Ιερού του Απόλλωνα, προσδίδοντας στο μνημείο την τρίτη διάσταση και επιτρέποντάς του να είναι ορατό από όλες τις κατευθύνσεις και να δεσπόζει στον περιβάλλοντα χώρο, ήδη από τον Οκτώβριο του 2020, μετά την απομάκρυνση της σκαλωσιάς.

Η συστηματική ανασκαφή της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων πραγματοποιήθηκε υπό τη διεύθυνση του αρχαιολόγου Γιάννου Κουράγιου σε συνεργασία με τις αρχαιολόγους Αλεξάνδρα Αλεξανδρίδου (Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων), Ιλια Νταϊφά (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας), τη συμμετοχή Αμερικάνων φοιτητών του CollegeYear in Athens, προπτυχιακών και μεταπτυχιακών φοιτητών του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Οι αναστηλωτικές εργασίες – θα συνεχιστούν τον Οκτώβριο- έγιναν υπό την επίβλεψη του αρχιτέκτονα Γ. Ορεστίδη και τους μαρμαροτεχνίτες Β. Χατζή, Λ. Ιωάννου, Μ. Αρμάο, Γ. Κοντονικολάου, Γ. Σκαρή, Γ. Παλαμάρη.

Οι έρευνες της ανασκαφής επικεντρώθηκαν στην περιοχή νότια του τεμένους, όπου το 2020 είχε εντοπιστεί ορθογώνια δεξαμενή (εσωτερικές διαστάσεις 7,50 μ. x 5,50 μ. και σωζόμενο βάθος 3,80 μ.), σε πολύ μικρή απόσταση δυτικά της μάντρας του βοσκού. «Διαπιστώθηκε πως αυτή η δεξαμενή αποτελούσε τμήμα ενός οργανωμένου και εκτενούς συστήματος συλλογής και επεξεργασίας υδάτων», αναφέρει η ανακοίνωση και τοποθετεί την κύρια περίοδο χρήσης της στην αρχαϊκή και κλασική περίοδο. «Στην ύστερη αρχαιότητα και τους βυζαντινούς χρόνους έγιναν διάφορες μετασκευές και προσθήκες μικρών χώρων στο εσωτερικό της, οι οποίοι σώζονται έως σήμερα. Η τοιχοποιία της είναι ιδιαίτερα προσεγμένη και σώζει σε μεγάλες επιφάνειες την επένδυση από υδραυλικό κονίαμα». Σε απόσταση περίπου ενός μέτρου, αποκαλύφθηκε φέτος «μια ακόμα ορθογώνια διμερής κατασκευή διαστάσεων 6 μ. x 4 μ. που διαχωρίζεται σε δύο επιμέρους ορθογώνιους χώρους που μπορούν να ερμηνευθούν ως προλάκκια, δηλαδή μικρές δεξαμενές φιλτραρίσματος».

Οι δεξαμενές απέδωσαν ελάχιστα ευρήματα, που δεν διαφωτίζουν ιδιαίτερα την περίοδο κατασκευής και χρήσης, με δεδομένο, ωστόσο, ότι η περίοδος ακμής του ιερού τοποθετείται στον 6ο και 5ο αι. π.Χ., ένα τόσο μεγάλο έργο συλλογής και διαχείρισης υδάτων σε αυτή την περίοδο δεν εκπλήσσει, αφού η επισκεψιμότητα στο ιερό θα ήταν υψηλή και οι απαιτήσεις σε νερό μεγάλες (τροφοδοσία ιερού – επισκεπτών, καλλιέργειες, τροφοδοσία πλοίων).

Η πραγματοποίηση των εργασιών έγινε με τις χορηγίες των: ΑΙΓΕΑΣ ΑΜΚΕ (Θανάσης & Μαρίνα Μαρτίνου), Ιδρυμα Π&Α Κανελλοπούλου, Ιδρυμα Α. Γ. Λεβέντη, Δήμος Αντιπάρου, Σύλλογος «Φίλοι της Πάρου», CollegeYearAthens, Lamda Development, Μάριον Στασινοπούλου και άλλων ιδιωτών φίλων της ανασκαφής.