Η Πειραιώς 260 ξαναζωντανεύει

Εμεινε όλο το καλοκαίρι κλειστός, βουβός. Να κατεβαίνεις την Πειραιώς και να σπαράζει η καρδιά σου που ο πιο ζωντανός, αγαπημένος, απαραίτητος πολιτιστικός χώρος της Αθήνας υπέκυψε στον κορονοϊό.

Σε ένα καλοκαίρι διαφορετικό, με ένα Φεστιβάλ Αθηνών περιορισμένο στο Ηρώδειο, με ένα Φεστιβάλ Επιδαύρου με μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού παραστάσεις σε μεγάλο και μικρό θέατρο. Η Κατερίνα Ευαγγελάτου όμως δεν το βάζει κάτω. Η καλλιτεχνική διευθύντρια του φεστιβάλ αποφάσισε να μην περάσει τον χειμώνα σχεδιάζοντας απλώς τη διοργάνωση του 2021, άλλωστε μέρος του προγράμματος υπάρχει ήδη, παραστάσεις που δεν έγιναν φέτος.

Ετσι, για πρώτη φορά στην ιστορία του το Φεστιβάλ Αθηνών επεκτείνει τις δραστηριότητές του μέσα στο φθινόπωρο και τον χειμώνα και μάλιστα ενεργοποιεί γι’ αυτές τον Χώρο Β’ της Πειραιώς 260. Μη φανταστείτε ότι θα τρέχουμε να δούμε παραστάσεις. Είναι όμως μια κίνηση με μεγάλο συμβολικό φορτίο για όλους: θεατές και κυρίως τον κόσμο του πολιτισμού που τόσο έχει πληγεί από την πανδημία.

Οι δράσεις, που θα φιλοξενηθούν στην Πειραιώς 260 κάτω από τον τίτλο «Open Plan», αφορούν λιγότερο το κοινό, το εμπλέκουν όμως, το προσκαλούν να συμμετέχει, ακόμα και να γίνει δημιουργός κι αυτό. Το μεγαλύτερο βάρος του προγράμματος πάντως πέφτει σε εργαστήρια και masterclasses, που απαντούν στην ανάγκη των επαγγελματιών του χώρου (σκηνοθέτες, χορευτές, ηθοποιοί, χορογράφοι, μουσικοί, δραματουργοί κ.λπ.) να δραστηριοποιηθούν πάλι, να καλλιεργήσουν τα εργαλεία τους. Είναι δωρεάν φυσικά και θα γίνονται με περιορισμένο αριθμό συμμετεχόντων στη διάρκεια των λεγόμενων «Long Weekends» (Παρασκευή με Κυριακή). Θα «διδάξουν» μεγάλα ονόματα του ευρωπαϊκού θεάτρου. Θα δούμε πολλές εκπλήξεις.

Τα «Long Weekends» είναι μια εντελώς «προσωπική υπόθεση» της Κατερίνας Ευαγγελάτου. «Είμαι κι εγώ καλλιτέχνις», μας λέει, «νιώθω στο πετσί μου πόσο μας επηρεάζει η αναγκαστική απραξία από τον Μάρτιο, πέρα από τα πολύ σοβαρά προβλήματα βιοπορισμού που αντιμετωπίζουν όλοι οι φίλοι μου στο θέατρο. Υπάρχει όμως και κάτι άλλο που είναι πιεστικό: να ξαναβρούμε τρόπους να εμπνευστούμε, να συνεχίσουμε την άσκηση των μέσων μας, να συνδεθούμε με το όραμά μας, να δούμε από κοντά και να πάρουμε γνώσεις και ιδέες από σημαντικούς ανθρώπους. Το νιώθω ως υποχρέωση του φεστιβάλ να βρεθεί κοντά στους Ελληνες καλλιτέχνες, να τους στηρίξει όπως μπορεί με τις επαφές και το κύρος του».

Ο πρώτος επιφανής καλλιτέχνης που θα έρθει για ένα «Long Weekend» (6 ώς 8 Νοεμβρίου, τέσσερις ώρες την ημέρα) είναι ένας που περιμέναμε με λαχτάρα το καλοκαίρι, αλλά ευτυχώς θα τον δούμε το 2021. Ο 35χρονος Γερμανός Κρίστοφερ Ρούπινγκ, σκηνοθέτης της δεκάωρης παράστασης «Dionysos Stadt», που διαπερνώντας έργα με τις περιπέτειες του Προμηθέα, του Αχιλλέα, της Κασσάνδρας, της Ηλέκτρας και πολλών άλλων, προσπαθεί να καταλάβει: πώς ήταν η θεατρική εμπειρία στην αρχαιότητα; Ποιος ήταν τότε, αλλά είναι και σήμερα, ο «τραγικός ήρωας»; Πώς μπορούμε να αυξήσουμε τη θεατρική απόλαυση έχοντας ως βάση το αρχαίο πρότυπο; Η πρωτότυπη και χιουμοριστική τετραλογία του, που ανακηρύχτηκε Καλύτερη Γερμανική Παράσταση του 2019, ξεκινά από το μεσημέρι, με διαλείμματα, ειδικές ασκήσεις για να ξεπιαστούν οι θεατές, μέχρι και ξέφρενο πάρτι. Ε, όλη αυτή η στάση και φιλοσοφία απέναντι στο θέατρο θα αναπτυχθεί σε ένα Long Weekend για σκηνοθέτες και ηθοποιούς με θέμα, όχι το αρχαίο θέατρο, αλλά κάτι εξίσου «λαϊκό» και ανατρεπτικό: τον Μπέρτολτ Μπρεχτ.

Το «Open Plan» δεν περιορίζεται στο θέατρο. Μας προετοιμάζει και για δύο βασικούς κύκλους του φεστιβάλ του 2021. Κατ’ αρχήν τον «Layers of Street» που αγκαλιάζει το hip hop και την street dance κουλτούρα. Ετσι έρχεται στην Πειραιώς 260 ο άνθρωπος που ίσως περισσότερο από κάθε άλλον πήρε το hip hop από τους δρόμους και το ανέβασε σε μια σκηνή, δημιουργώντας μια τολμηρή, νέα συναρπαστική εκδοχή του σύγχρονου χορού. Είναι ο Γαλλοαλγερινός Καντέρ Αντού, διευθυντής του Εθνικού Χορογραφικού Χορού La Rochelle -ο πρώτος χιπχοπάς που διευθύνει κρατικό χορευτικό οργανισμό- έχοντας μαζί του τον χορευτή της ομάδας Accrorap, Eρβίν Γκοντάρ. Θαυμάσαμε τη δουλειά τους στο Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας του 2019. Το εργαστήριό τους θα γίνει 23-27 Νοεμβρίου.

Εχει και ο κύκλος Chronotopia, μια συνεργασία του φεστιβάλ με το θρυλικό Φεστιβάλ CTM του Βερολίνου που στοχεύει στην ανάδειξη της σύγχρονης πειραματικής και ηλεκτρονικής μουσικής, το δικό του «Οpen Plan» (Νοέμβριος -Δεκέμβριος). Αυτό θα είναι διαδικτυακό. O συνθέτης Ακης Σίνος και η Γερμανίδα ερευνήτρια και καλλιτέχνιδα Ανκε Εκαρντ θα καθοδηγήσουν κάθε έναν από τους έξι συμμετέχοντες στη δημιουργία ενός πρωτότυπου έργου ηλεκτρονικής μουσικής και όλα θα παρουσιαστούν στο φεστιβάλ το καλοκαίρι.

Τέλος, υπάρχουν ακόμα δύο ερεθιστικά προγράμματα. Στο «Ancient Future Solo» (Oκτώβριος-Νοέμβριος) η χορογράφος Μαριάννα Καβαλλιεράτου θα ενθαρρύνει τους συμμετέχοντες εφήβους (14-17 χρόνων), ακόμα κι αν δεν έχουν απολύτως καμιά χορευτική εκπαίδευση, να προχωρήσουν στη δημιουργία ενός χορευτικού σόλο (Οκτώβριος-Νοέμβριος), που θα ανέβει στην ιστοσελίδα και τα σόσιαλ μίντια του φεστιβάλ. Ενώ η σχεδιάστρια μόδας Ιωάννα Κουρμπέλα, στο ανοιχτό για όλους εργαστήριο «Morphes» (Νοέμβριος-Δεκέμβριος), εμπνευσμένο από τη μορφή της Ιφιγένειας, on line και στο ατελιέ της, θα δείξει πώς σχεδιάζεται και φτιάχνεται ένα ένδυμα. Ολες μαζί οι δημιουργίες θα παρουσιαστούν σε αφιέρωμα γνωστού περιοδικού.