Η ποίηση είναι επαναστατική αλλά λίγοι την αντέχουν

Ο Γιάννης Γλέζος δεν χρειάζεται συστάσεις. Διακεκριμένος συνθέτης και ποιητής έχει διαγράψει πορεία εξήντα χρόνων με συνθέσεις που έχουν σφραγίσει το έντεχνο ελληνικό τραγούδι και συνεργασίες με εξέχουσες προσωπικότητες από την πρώτη του εμφάνιση σε μπουάτ της Πλάκας.

Ο Μίκης Θεοδωράκης, το 1966, ενορχήστρωσε και διηύθυνε το πρώτο του τραγούδι «Περιστεράκι της φτωχιάς αυλής», σε στίχους του Κώστα Κινδύνη και ερμηνεία του Γρηγόρη Μπιθικώτση. Εκτοτε δεν έπαψε να δημιουργεί τραγούδια – και εξέχουσες συνεργασίες με τη Φλέρυ Νταντωνάκη, τη Μαρίζα Κωχ κ.ά. – που το κοινό αγάπησε και τραγούδησε. Μελοποίησε από Λόρκα και Νερούδα, μέχρι Καρυωτάκη, Καβάφη, Σαπφώ επιβεβαιώνοντας πως στη δική του καλλιτεχνική διαδρομή η ποίηση και η μουσική παραμένουν αδιαχώριστες.

Από γενιά αρχοντική, κυριολεκτικά, ο Γιάννης Γλέζος χάραξε τη δική του πορεία. Ανιψιός του Μανώλη Γλέζου από την πλευρά του πατέρα και του Γιάννη Ρίτσου από την πλευρά της μητέρας του, μεγάλωσε σε ένα περιβάλλον που παλλόταν από τη μουσική, την ποίηση και τους αγώνες. «Κράτησα τη ρωμαλεότητα από τους Γλεζαίους, την ευαισθησία από τους Ριτσαίους και την αγωνιστικότητα και από τους δύο», δηλώνει στην «Εφ.Συν.».

Αύριο ανεβαίνει στη σκηνή «ΔΟΝ Σαλόνι Τεχνών» στο Παλαιό Φάληρο, για την παράσταση «Αιώνιος Ανεμος». Εκτός από τις συνθέσεις του που θα παίξει στο πιάνο, θα απαγγείλει ποιήματά του καθώς τα τελευταία χρόνια το ενδιαφέρον του έχει στραφεί με έμφαση στον ποιητικό λόγο.

● Ποιος είναι ο κεντρικός άξονας της μουσικής παράστασης;

Η ποίησή μου. Τα τραγούδια μου λίγο πολύ τα ξέρουν όλοι ή τουλάχιστον όσοι ασχολούνται σοβαρά με το ελληνικό τραγούδι. Την ποίησή μου την ξέρω μόνον εγώ και τώρα ήρθε ο καιρός να τη γνωρίσουν και οι άλλοι. Επομένως, θα τραγουδήσω μεν, θα απαγγείλω δε.

●Η ποιητική συλλογή σας «Αιώνιος Ανεμος I – Η σιωπή στο σπίτι» η οποία κυκλοφόρησε πριν ένα χρόνο περίπου, από τις εκδόσεις Μετρονόμος, περιλαμβάνει το διπλό cd με τίτλο «Τα Παθιασμένα», με νέα τραγούδια σας σε ποίηση της Εύας Λίτινα. Πώς προέκυψε η συνεργασία;

«Τα Παθιασμένα» είναι μια σειρά 38 τραγουδιών που τα συνέθεσα μέσα σε δύο μέρες σε στίχους της Εύας Λίτινα, που μου είχε δώσει καιρό. Ξαφνικά, τα βρήκα μπροστά μου κι άρχισα να τα μελοποιώ στο στούντιο της μουσικής μου σκηνής «Δίαυλος» στο Κουκάκι, πάνω στο πιάνο με ουρά που είχα. Ηταν ένας παροξυσμός μουσικής που κράτησε δυο μερόνυχτα χωρίς να τρώω ή να κοιμάμαι. Μετά, τα άφησα και τα ξέχασα. Τα ανακάλυψα πρόσφατα, σχεδόν τυχαία, όταν ετοιμαζόμουν να εκδώσω για πρώτη φορά ποιήματά μου, ύστερα από πρόταση του Θανάση Συλιβού του Μετρονόμου. Οταν τα άκουσα έπειτα από καιρό, μπήκα στην παθιασμένη κατάσταση της σύνθεσής τους και είπα στον εκδότη ότι θέλω οπωσδήποτε να συνοδέψουν το βιβλίο ποίησης που ετοιμάζαμε και μάλιστα να βγουν έτσι ακριβώς όπως ήταν, πρόχειρα ηχογραφημένα από μένα, χωρίς καμία επεξεργασία.

Ο Συλιβός είχε τη δυνατότητα να καταλάβει την επιθυμία μου, σπάνιο για εκδότη, και συμφώνησε. Ετσι κυκλοφόρησε το βιβλίο της ποίησής μου μαζί με αυτά τα δύο παθιασμένα cds.

● Η ποίηση τι ρόλο έχει παίξει στη ζωή σας και τι ρόλο θεωρείτε ότι παίζει στις ζωές των ανθρώπων; Ο σύγχρονος Ελληνας διαβάζει ποίηση;

Ανακάλυψα την ποίηση ξαφνικά το 2001 στη Λίμνη της Καστοριάς που είχα πάει για διακοπές, όταν βασανιζόμουν με τα διαβολικά πανωτόκια των τραπεζών που κατέστρεφαν την ελληνική οικονομία και εν μέσω των δικαστικών μου αγώνων κατά της τραπεζικής νόμιμης -αλλά παράνομης- τοκογλυφίας τους, διότι κινδύνευα να χάσω τον «Δίαυλό» μου από τους τραπεζικούς καρχαρίες, όπως κι έγινε τελικά. Ενα πρωί ξύπνησα στις 5 και έκανα βόλτα στη λίμνη σε μια κατάσταση την οποία θα χαρακτήριζα υπερβατική, χωμένος και χαμένος στην απίστευτη ομορφιά της φύσης, των νερών, των δέντρων, των πουλιών. Γυρίζοντας στο ξενοδοχείο άρχισα παρορμητικά να γράφω ποιήματα, ή μάλλον τόνους ποιημάτων, κατάσταση που συνεχίστηκε αμείωτη και με μεγάλη ένταση για τα 15 επόμενα χρόνια.

Ο σύγχρονος άνθρωπος, Ελληνας ή όχι, δεν διαβάζει ποίηση επειδή η ποίηση είναι ενδοσκόπηση και κανείς δεν ενδιαφέρεται γι’ αυτό το πνευματικό άθλημα, αφού είναι επικίνδυνο και μπορεί να σου αλλάξει τη ζωή σου αλλά και τον τρόπο που βλέπεις τη ζωή. Είναι μια επαναστατική κατάσταση που λίγοι θα την άντεχαν.

● Η ζωή σας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη μουσική και την ποίηση. Ποιο θυμάστε ότι ήταν το πρώτο ερέθισμα, στα τρυφερά παιδικά χρόνια, που σας ώθησε να χαράξετε την πορεία σας;

Ο Γιάννης Ρίτσος, ο θείος μου, όταν μας επισκεπτόταν στο σπίτι μας στον Ερυθρό Σταυρό, μας έπαιζε καταπληκτικά πιάνο. Θυμάμαι τα βαλς του Σοπέν να με μαγεύουν κι όταν έφευγε, πήγαινα στο πιάνο και σκάλιζα τις νότες προσπαθώντας να κάνω μελωδίες και όχι για να μάθω πιάνο. Η αδελφή μου Δέσποινα και ο αδελφός μου Μίμης έκαναν μαθήματα πιάνου και έπαιζαν καλύτερα από μένα.

● Ποια είναι η άποψή σας για ό,τι ζούμε σήμερα; Πώς βλέπετε τη διακυβέρνηση της χώρας; Αλλά και τη διεθνή πολιτική κατάσταση;

Ζούμε με τον αυτόματο πιλότο. Επί Τραμπ το επίπεδο της πολιτικής ζωής παγκοσμίως έχει σπάσει ρεκόρ κατάδυσης. Στην Ελλάδα αργοσαλεύουμε ως συνήθως.

● Τι ετοιμάζετε για το επόμενο διάστημα;

Θέλω να απαγγέλλω τα ποιήματά μου σε όλη την Ελλάδα. Κι αν το θέλουν, θα τραγουδάω κιόλας.

ℹ️ «Αιώνιος Ανεμος» Σάββατο 25/4 στις 19.00. ΔΟΝ Σαλόνι Τεχνών, Μεσολογγίου 25, Παλαιό Φάληρο. Είσοδος: 12€ (με βιολογικό κρασί ή αναψυκτικό)