• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 9.6°C / 15.2°C
    2 BF
    88%
  • Θεσσαλονίκη
    Αραιές νεφώσεις
    11°C 8.5°C / 12.3°C
    1 BF
    87%
  • Πάτρα
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 9.0°C / 12.1°C
    3 BF
    78%
  • Ιωάννινα
    Αυξημένες νεφώσεις
    7°C 1.9°C / 6.6°C
    1 BF
    90%
  • Αλεξανδρούπολη
    Σποραδικές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 8.0°C
    3 BF
    87%
  • Βέροια
    Αυξημένες νεφώσεις
    10°C 7.9°C / 10.4°C
    0 BF
    85%
  • Κοζάνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    5°C 5.4°C / 6.8°C
    1 BF
    100%
  • Αγρίνιο
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 10.8°C / 10.8°C
    2 BF
    85%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    13°C 12.8°C / 13.8°C
    2 BF
    94%
  • Μυτιλήνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    14°C 13.6°C / 13.6°C
    2 BF
    82%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    14°C 14.4°C / 14.4°C
    3 BF
    82%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.8°C / 11.8°C
    4 BF
    76%
  • Κεφαλονιά
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 14.6°C / 14.6°C
    3 BF
    81%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    8°C 7.9°C / 9.0°C
    2 BF
    100%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 10.5°C / 11.7°C
    0 BF
    96%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 14.8°C / 16.0°C
    0 BF
    88%
  • Χαλκίδα
    Αυξημένες νεφώσεις
    12°C 11.0°C / 13.8°C
    1 BF
    88%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    11°C 11.0°C / 11.0°C
    1 BF
    80%
  • Κατερίνη
    Αυξημένες νεφώσεις
    9°C 8.6°C / 12.3°C
    1 BF
    90%
  • Καστοριά
    Αυξημένες νεφώσεις
    8°C 7.5°C / 7.5°C
    1 BF
    94%
AP Photo/Tony Avelar
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ο τελευταίος των σταλινιστών

  • A-
  • A+
Ο Ντίνος Σιώτης αποχαιρετά με ένα προσωπικό κείμενο έναν από τους πρωτεργάτες του περίφημου San Francisco Revolutionary Poets Brigade, επίγονο των Μπίτνικς και από τους γνωστότερους ποιητές και ακτιβιστές των ΗΠΑ, ο οποίος πέθανε στις 22 Αυγούστου.

Πρέπει να ήταν άνοιξη του 1973 ή του 1974. Απογευματάκι. Ημουν με την κοπέλα μου, Ελεν Χέλφερντ, στο καφέ Τριέστε, στο Νορθ Μπιτς του Σαν Φρανσίσκο. Πίναμε τον καφέ μας. Στο τζουκ μποξ είχα βάλει και έπαιζε το «Βράχο βράχο τον καημό μου» του Θεοδωράκη. Μας πλησιάζει ένας τύπος. Κάθεται απρόσκλητος στο τραπέζι μας. Μου λέει:

«Πρέπει να είσαι Ελληνας. Είμαι καινούργιος στο Σαν Φρανσίσκο. Ψάχνω να βρω δυο Ελληνες ποιητές. Τον Νάνο Βαλαωρίτη και τον Ντίνο Σιώτη. Εχεις καμιά ιδέα;»

«Ο ένας είναι απέναντί σου. Ο άλλος είναι απέναντι, στο Οκλαντ».
«Κι εσύ ποιος είσαι;»
«Εγώ είμαι ο Σιώτης».

Αυτή ήταν η γνωριμία μου με τον Τζακ Χίρσμαν. Ηταν, εδώ και καιρό, σε επαφή με την Κατερίνα Γώγου. Η οποία του είχε πει όταν πας στο Σαν Φρανσίσκο ψάξε να βρεις αυτούς τους δύο Ελληνες ποιητές που μένουν εκεί.

Ο Τζακ ήταν ο τυπικός Νεοϋορκέζος, ακτιβιστής, αριστερός ποιητής που δεν μάσαγε τα λόγια του. Ριζοσπάστης. Και επαναστάτης και επαναστατημένος. Και μαρξιστής και σταλινιστής. Αυτό το δεύτερο το πλήρωσε ακριβά. Οχι μόνο το αμερικανικό ποιητικό κατεστημένο τον είχε αποκλείσει αλλά και η ακαδημαϊκή κοινότητα δεν τον αποδέχτηκε.

Δίδασκε στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Λος Αντζελες. Και τον απέλυσαν διότι δεν κράταγε το στόμα του κλειστό, αφού προέτρεπε τους φοιτητές να μην πάνε να πολεμήσουν στο Βιετνάμ. Φυσικά και πολλοί από τους φίλους του δεν μπορέσαμε ποτέ να καταλάβουμε τι έβρισκε στον σταλινισμό, αλλά ήταν φίλος μας. Είχε τη φλόγα μέσα του. Δείχναμε κατανόηση. Από τότε πορευτήκαμε σε πολλά πρότζεκτ μαζί.

Σε διαδηλώσεις και σε πορείες. Κατά της χούντας στην Αργεντινή, τη Χιλή και την Ελλάδα. Υπέρ των εργατών γης στην Καλιφόρνια που, υπό την ηγεσία του φωτισμένου Σέζαρ Σάβεζ, δεν τους επέτρεπαν οι πολυεθνικές να οργανωθούν σε συνδικάτο. Ο Τζακ ήταν παρών σε κάθε προοδευτική πρόκληση και πρόσκληση.

Το 1982 έφυγα από το Σαν Φρανσίσκο για Καναδά. Χαθήκαμε με τον Τζακ. Αλλά νέα του μάθαινα. Είχαμε πολλούς κοινούς φίλους. Πάμε τώρα μπροστά σχεδόν 30 χρόνια. Στο 2009. Ερχεται μια μέρα στο γραφείο μου ο ποιητής και μεταφραστής Γιάννης Λειβαδάς. Μου φέρνει ποιήματα του Τζακ μεταφρασμένα από τον ίδιο. Τις «Αρκάνες» του. Τα δημοσιεύουμε στο περιοδικό «Ρoetix». (Σε άλλο τεύχος του «Ρoetix» δημοσιεύουμε επιστολή που του είχε στείλει ο Ερνεστ Χέμινγουεϊ.) Αφορμή να έρθω εκ νέου σε επαφή με τον Τζακ. Βρισκόμαστε μαζί στο Συντονιστικό Συμβούλιο του World Poetry Movement με έδρα το Μεντεγίν. Τον προσκαλώ στο 2ο Διεθνές Φεστιβάλ Ποίησης Αθηνών το 2011 του Κύκλου Ποιητών. Ερχεται και είναι κατενθουσιασμένος.

Συνέντευξη που είχε παραχωρήσει σε μεγάλη αθηναϊκή εφημερίδα δεν δημοσιεύεται λόγω «σταλινικού περιεχομένου». Εκτοτε συνυπήρξαμε σε πολλά φεστιβάλ ποίησης στο εξωτερικό. Συνεργαστήκαμε στην έκδοση της ανθολογίας Cross-Section: An Anthology of Contemporary Greek Poetry με 160 Ελληνες ποιητές. Το 2019 εκδίδεται από τις εκδόσεις Απόπειρα η δίγλωσση συγκεντρωτική συλλογή «Μονοπάτι: Ποιήματα 1952–2001» με εισαγωγή, επιλογή και μετάφραση του Χρίστου Αγγελακόπουλου.

Ο Τζακ Χίρσμαν ήταν ένας πεισματάρης Μπιτ ποιητής, πιστός στις αρχές που χάραξε ο πατριάρχης Κένεθ Ρέξροθ. Τέταρτος Δαφνοστεφής Ποιητής του Σαν Φρανσίσκο, από το 2006 έως το 2008. Μεταφραστής ξένης ποίησης από πολλές γλώσσες. Από τους πρωτεργάτες του San Francisco Revolutionary Poets Brigade, όπου συμμετείχα και εγώ συχνά με ποιήματα και κοινές δράσεις. Την ποίησή του την καθοδηγούσε ο πόλεμος κατά της κοινωνικής αδικίας και της καταπίεσης και η καρδιά του ήταν φλογισμένη από τον αγώνα για την επανάσταση.

Δείγμα γραφής σε μετάφραση Χρίστου Αγγελακόπουλου:

Είμαι αυτός που τρέχει στους δρόμους
φωνάζοντας το όνομά σου ενάντια στη λοιδορία,
είμαι ο ύπνος της αυτοκτονίας
και ο καταρράκτης των αμνημόνευτων μαλλιών,
είμαι η επίθεση της ελευθερίας στις σκληρές καρδιές
και το ποίημα που δύσκολα ακούγεται.

Καλό σου ταξίδι, Τζακ. Να βρεις στον δρόμο σου τον Μαγιακόφσκι, τον Ρέξροθ, τον Γκίνσμπεργκ και τον Φερλινγκέτι.

Ακολουθήστε μας στο Google news
Google News
ART - ΝΕΑ
Πέθανε η ψυχή του βιβλιοπωλείου «City Lights», Λόρενς Φερλινγκέτι
Σε ηλικία 101 ετών έφυγε από τη ζωή ο ποιητής, συγγραφέας και ακτιβιστής Λόρενς Φερλινγκέτι. Ο εκδοτικός του οίκος και το βιβλιοπωλείο City Lights συνέβαλαν όσο λίγοι στη διαμόρφωση της αμερικανικής...
Πέθανε η ψυχή του βιβλιοπωλείου «City Lights», Λόρενς Φερλινγκέτι
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Κυρίαρχο ρόλο στο έργο μου παίζει η διαφορετικότητα
Η Εύα Στάμου απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, εντός κι εκτός αφηγηματικής επιφάνειας, διαθέσεις, εμμονές, αναγωγές.
Κυρίαρχο ρόλο στο έργο μου παίζει η διαφορετικότητα
MEDIA
«Η μεγάλη χίμαιρα» του Καραγάτση, πρώτη φορά τηλεοπτική σειρά με συμπαραγωγό την ΕΡΤ
«Η μεγάλη χίμαιρα» θα γυριστεί μέσα στο 2023, στην Ελλάδα και στο εξωτερικό με τη μετάδοσή του, αποκλειστικά από την ΕΡΤ και την ψηφιακή πλατφόρμα ERTFLIX, να προσδιορίζεται για τις αρχές του 2024.
«Η μεγάλη χίμαιρα» του Καραγάτση, πρώτη φορά τηλεοπτική σειρά με συμπαραγωγό την ΕΡΤ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Κάθε βιβλίο μού «αποκαλύπτεται» όταν είμαι έτοιμη να το γράψω
Η Λίλα Κονομάρα απέναντι σ’ ένα ερωτηματολόγιο που επιχειρεί να ψηλαφίσει, εντός κι εκτός αφηγηματικής επιφάνειας, διαθέσεις, εμμονές, αναγωγές.
Κάθε βιβλίο μού «αποκαλύπτεται» όταν είμαι έτοιμη να το γράψω
ΕΚΔΟΣΕΙΣ - ΒΙΒΛΙΑ
Το δικαίωμα στην αφήγηση
Σε 13 διαφορετικούς χώρους στο Μανχάταν το μεγαλύτερο λογοτεχνικό φεστιβάλ της Αμερικής παρουσίασε πάνω από 80 συγγραφείς από 25 χώρες καλύπτοντας μια ευρύτατη γκάμα θεματικών.
Το δικαίωμα στην αφήγηση

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας