Ο Δημήτρης Τερπίζης στην efsyn.gr: «Η τζαζ, βασίζεται στην επικοινωνία και τη συνύπαρξη»

Ο Δημήτρης Τερπίζης, είναι Κύπριος ντράμερ και συνθέτης, κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου από το Berklee Global Jazz Institute, ο οποίος ζει και δραστηριοποιείται στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τελευταία του κυκλοφορία το EP «6211», ένα τζαζ κομψοτέχνημα που μας… ανάγκασε να τον αναζητήσουμε και προσωπικά.

«Προσπαθώ μέσα από τον ρυθμό, τη μουσική και τον αυτοσχεδιασμό να αφηγούμαι ιστορίες και να δημιουργώ κόσμους
που μεταφέρουν τον ακροατή σε διαφορετικές συναισθηματικές διαδρομές», λέει στο efsyn.gr. «Μεγάλωσα στην Κύπρο και η μουσική μου διαδρομή με οδήγησε αργότερα στην Ολλανδία και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Όλες αυτές οι εμπειρίες, οι μετακινήσεις και οι διαφορετικές κουλτούρες επηρέασαν βαθιά τον τρόπο που ακούω, γράφω και αντιλαμβάνομαι τη μουσική. Με ενδιαφέρει πολύ η σύγχρονη τζαζ ως ένας ανοιχτός χώρος έκφρασης, όπου μπορούν να συνυπάρξουν διαφορετικές επιρροές, ήχοι και προσωπικές εμπειρίες. Προσπαθώ η μουσική μου να έχει κινηματογραφική αίσθηση και να δημιουργεί έναν χώρο μέσα στον οποίο ο ακροατής μπορεί να μπει και να βιώσει κάτι προσωπικό».

Μου άρεσε πολύ το «6211»…

«Είναι ένα πολύ προσωπικό project για μένα. Ηχογραφήθηκε στην Ολλανδία λίγο πριν μετακομίσω στις Ηνωμένες Πολιτείες και ουσιαστικά αποτυπώνει μια μεταβατική περίοδο της ζωής μου, ανάμεσα σε τόπους, ανθρώπους και νέες αρχές. Ο τίτλος προέρχεται από έναν αριθμό που συνδέεται με πολύ συγκεκριμένες αναμνήσεις και καταστάσεις εκείνης της περιόδου. Τα κομμάτια του EP, όπως τα Portals και Places, περιστρέφονται γύρω από την έννοια της μετακίνησης, της αλλαγής και της εσωτερικής μεταμόρφωσης. Το B50-1 είναι ένας πολύ προσωπικός φόρος τιμής στο διαμέρισμα όπου δημιουργήθηκε μεγάλο μέρος της μουσικής και όπου έγιναν ατελείωτες συζητήσεις, πρόβες και δημιουργικές συναντήσεις».

Που κινείται μουσικά;

«Στον χώρο της σύγχρονης τζαζ, αλλά προσπαθεί παράλληλα να συνδυάσει διαφορετικές επιρροές και μια πιο κινηματογραφική προσέγγιση στον ήχο και στη ροή της μουσικής».

Πόσο σημαντικό είναι στην ουσία του το Berklee Global Jazz Institute;

«Είναι κάτι πολύ περισσότερο από ένα μουσικό πρόγραμμα. Είναι ένας πολύ εντατικός χώρος καλλιτεχνικής και προσωπικής εξέλιξης, όπου η μουσική συνδέεται άμεσα με την κοινωνική δράση, την επικοινωνία και την έννοια της κοινωνικής αλλαγής μέσα από την τέχνη. Ένα πολύ σημαντικό κομμάτι του προγράμματος ήταν οι δράσεις outreach και η συνεχής επαφή με διαφορετικές κοινότητες και ανθρώπους. Δεν επικεντρώνεται μόνο στην τεχνική ή στην απόδοση πάνω στη σκηνή, αλλά και στο πώς η μουσική μπορεί να λειτουργήσει σαν εργαλείο σύνδεσης, διαλόγου και έκφρασης. Ταυτόχρονα, ήταν μια εξαιρετικά απαιτητική εμπειρία με συνεχή δημιουργία νέας μουσικής, πρόβες, performances και συνεργασίες».

Και συνεργασίες σημαντικές, έτσι;

«Το να βρίσκεσαι καθημερινά δίπλα σε καλλιτέχνες όπως οι Danilo Pérez, John Patitucci, Joe Lovano και Adam Cruz είναι από μόνο του μια τεράστια εμπειρία. Δεν μαθαίνεις μόνο μουσική, μαθαίνεις έναν ολόκληρο τρόπο σκέψης γύρω από την τέχνη, τον αυτοσχεδιασμό και την ανθρώπινη επικοινωνία. Η επαφή με μουσικούς από όλο τον κόσμο ήταν πολύ σημαντική, με διαφορετικές κουλτούρες και προσωπικές ιστορίες. Αυτό σε αναγκάζει να επαναπροσδιορίσεις όχι μόνο τη μουσική σου ταυτότητα, αλλά και τον τρόπο που ακούς και συνυπάρχεις δημιουργικά με άλλους ανθρώπους».

Είναι πιο εύκολα τα πράγματα στην Αμερική;

«Δεν θα έλεγα ότι είναι θέμα πιο εύκολου ή πιο δύσκολου. Κάθε τόπος έχει τη δική του πραγματικότητα, τις δικές του απαιτήσεις και τις δικές του ευκαιρίες. Στην Αμερική υπάρχει μια πολύ έντονη δημιουργική ενέργεια, τεράστια μουσική δραστηριότητα και η αίσθηση ότι βρίσκεσαι μέσα σε έναν διεθνή διάλογο που εξελίσσεται συνεχώς. Για μένα, η μετάβαση στις Ηνωμένες Πολιτείες ήταν ένα πολύ σημαντικό βήμα, γιατί μου έδωσε την ευκαιρία να βρεθώ πιο κοντά σε μια από τις βασικές πηγές της τζαζ, να συνεργαστώ με μουσικούς από όλο τον κόσμο και να εξελιχθώ μέσα σε ένα εξαιρετικά απαιτητικό περιβάλλον.

Η Ευρώπη, η Κύπρος και η Ελλάδα;

«Έχουν επίσης παίξει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωσή μου, γιατί εκεί βρίσκονται οι ρίζες μου, οι πρώτες εμπειρίες μου και πολλά από τα στοιχεία που κουβαλάω στη μουσική μου. Προσπαθώ να βλέπω κάθε τόπο όχι συγκριτικά, αλλά σαν ένα διαφορετικό κεφάλαιο που προσθέτει κάτι στη μουσική και την προσωπική μου διαδρομή».

Υπάρχει ρατσισμός στη μουσική;

«Νομίζω πως, όπως σε όλους τους χώρους, έτσι και στη μουσική μπορούν να υπάρξουν στερεότυπα, αποκλεισμοί ή προκαταλήψεις. Παρ’ όλα αυτά, η ίδια η ουσία της μουσικής, και ειδικά της τζαζ, βασίζεται στην επικοινωνία και στη συνύπαρξη διαφορετικών ανθρώπων και πολιτισμών. Οι πιο όμορφες μουσικές στιγμές που έχω ζήσει ήταν συνήθως μέσα από συνεργασίες
ανθρώπων με τελείως διαφορετικές καταβολές, κουλτούρες και τρόπους σκέψης. Εκεί καταλαβαίνεις ότι η μουσική μπορεί πραγματικά να λειτουργήσει σαν κοινή γλώσσα».

Φαίνεται ωστόσο η καταγωγή ενός μουσικού της τζαζ; Ή, ούτε αυτό;

«Πιστεύω πως ναι, αλλά όχι απαραίτητα με έναν άμεσο ή “φολκλορικό” τρόπο. Η καταγωγή, οι εμπειρίες και το περιβάλλον ενός ανθρώπου επηρεάζουν φυσικά τον τρόπο που αισθάνεται τον ρυθμό, τη μελωδία και τον ήχο. Ακόμα κι αν δεν χρησιμοποιεί κάποιος παραδοσιακά στοιχεία ξεκάθαρα, πολλές φορές η αίσθηση του χώρου, της κίνησης ή της ενέργειας κουβαλά κάτι από την προσωπική και πολιτισμική του διαδρομή».

Σε εσένα;

«Στη δική μου περίπτωση, θεωρώ ότι η Μεσόγειος, η Κύπρος και γενικά οι ήχοι και οι ρυθμοί που άκουγα μεγαλώνοντας υπάρχουν υποσυνείδητα μέσα στη μουσική μου».

Οι σπουδές κυριαρχούν ή το ταλέντο σε έναν καλλιτέχνη;

«Νομίζω ότι κανένα από τα δύο από μόνο του δεν αρκεί. Το ταλέντο μπορεί να δώσει μια φυσική σύνδεση με τη μουσική, αλλά χωρίς δουλειά, πειθαρχία και εξέλιξη δύσκολα μπορεί να μετατραπεί σε κάτι ουσιαστικό. Από την άλλη, οι σπουδές δεν είναι απλώς τεχνική κατάρτιση. Είναι ένας τρόπος να εκτεθείς σε νέες ιδέες, ανθρώπους και τρόπους σκέψης. Το πιο σημαντικό όμως είναι να παραμένει κάποιος ανοιχτός και περίεργος δημιουργικά. Νομίζω ότι η εξέλιξη ενός καλλιτέχνη βρίσκεται κάπου
ανάμεσα στην προσωπική φωνή, την εμπειρία και τη συνεχή αναζήτηση».