Αργά για δάκρυα

Θα μπορούσε να είναι μια συγκινητική στιγμή. Πιασμένοι χέρι χέρι, αποχαιρετούσαν τους Βρετανούς με το παραδοσιακό σκοτσέζικο τραγούδι «Auld Lang Syne». Ευρωκοινοβούλιο. Ολομέλεια στις Βρυξέλλες. Αμέσως μετά την έγκριση της συμφωνίας αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου.

Ολοι τραγουδούσαν ελαφρώς συγκινημένοι. Εκτός από τους βουλευτές της ομάδας Brexit, που μόλις είχαν αποχωρήσει κραδαίνοντας τα σημαιάκια τους, πίσω από τον Φάρατζ, ο οποίος, φτύνοντας για πολλοστή φορά κατάμουτρα την Ευρωβουλή, με το «Αγαπάμε την Ευρώπη, αλλά απεχθανόμαστε την Ευρωπαϊκή Ενωση», εγκατέλειψε επιδεικτικά την αίθουσα.

Ηταν μια συγκινητική στιγμή αν κρίνω από τα υγρά μάτια της Τζ. Ντάρλινγκ, ευρωβουλευτίνας των Εργατικών, θιασώτριας της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, με τις συχνά προοδευτικές προτάσεις της για τον κοινωνικό πυλώνα στις συνεδριάσεις των Επιτροπών.

Ναι, θα μπορούσαμε να συγκινηθούμε αν το τέλος δεν είχε προδιαγραφεί από τη στιγμή της επικράτησης του αγγλοαμερικανικού φιλελευθερισμού. Πολύ πριν από το δημοψήφισμα του 2016. Δεκαετίες πριν, όταν ο θατσερισμός κατήγε νίκες ενάντια στο ευρωπαϊκό κράτος πρόνοιας, και λίγο αργότερα, όταν ο «Εργατικός» Tόνι Μπλερ εξαιρούσε τη χώρα του από τις ευρωπαϊκές κοινωνικές ευεργεσίες (με πολλαπλά opt-out), ακόμη κι από το 48ωρο.

Από τότε είχε φανεί η νίκη του Βrexit ως η επικράτηση της αγοράς και του City έναντι της κοινωνίας, με τα όποια ελλείμματα και στρεβλώσεις διέθετε η Ενωμένη Ευρώπη. Κι όσο η ακροφιλελεύθερη αντεπανάσταση νικούσε με τη βοήθεια των Βρετανών Σοσιαλιστών τόσο τα όργανα της Ε.Ε. ταυτίζονταν με τις αγορές. Είναι τυχαίο ότι η ίδια η Θάτσερ όταν ρωτήθηκε ποιο είναι το μεγαλύτερο πολιτικό της επίτευγμα απάντησε: «Ο Μπλερ»;

Γι’ αυτόν τον λόγο, ύστερα από 35 χρόνια επικράτησης του νεοφιλελευθερισμού στο Ηνωμένο Βασίλειο, δεν έχουν νόημα οι συγκινήσεις. Είναι αργά για δάκρυα… Ντάρλινγκ.