Γράμμα στην Μπετίνα Ντάβου

Μόλις έκλεισα το βιβλίο σου με τίτλο «Μην πεις τίποτα στον Φώντα». Ο τίτλος αυτός μου άρεσε καθώς το ξεφύλλιζα, πριν ακόμα το διαβάσω. Για κάποιο μυστικό θα μιλάει σκεφτόμουνα. Οταν διάβασα πια το βιβλίο και έμαθα το μυστικό που είναι και ο πυρήνας του, έμαθα δηλαδή επιτέλους το μυστικό που δεν έπρεπε να μάθει ο Φώντας, είδα αυτό το μυστικό να φωτίζεται και να φωτίζει και άλλα εγκιβωτισμένα μυστικά. Που το εξηγούσαν και δεν τον εξηγούσαν, αλλά που ως κιβωτός προστάτευαν τη μνήμη να μη δραπετεύσει στους λειμώνες της λήθης. Να μη διαβεί τον Αμέλη ποταμό.

Τόση μνήμη δεν αντέχεται, λένε κάποιοι. Ας ξεχάσουμε τα τραύματά μας για να ζήσουμε χωρίς εντάσεις με τον εαυτό μας και με τους άλλους, υποστηρίζουν. Ξεχνούν ότι τα τραύματά μας είναι που δεν μας ξεχνούν. Ξεφυτρώνουν εκεί που δεν τα σπέρνεις. Αναπάντεχα. Επίμονα. Το ηλεκτροσόκ είτε ως τεχνολογία είτε ως μεταφορά δεν κατάφερε να τα θεραπεύσει. Ο δρόμος τους είναι δύσβατος, όμως είναι μέσα από αυτόν που έρχεται, όταν με κόπο έρχεται κάποτε, η ίαση.

Το βιβλίο σου βαδίζει στο δύσβατο αυτό μονοπάτι του τραύματος: Ιστορικού, που ενδοβάλλεται στο οικογενειακό, δυο δολοφονίες παππούδων με δράστες τις αντίπαλες παρατάξεις της γερμανικής κατοχής και του εμφυλίου. Προσωπικού, ανεξίτηλου και με συνέπειες στην παιδική ηλικία, που η σημερινή γραφή το φωτίζει με ένα άλλο φως. Το βίωμα αποκτά το δικαίωμά του στον λόγο. Και ο λόγος αυτός είναι απόσταγμα γνώσης. Βιωματικής για το ανθρώπινο αλλά και επιστημονικής, ως ψυχολόγος που ξέρεις να οδηγείς τις λέξεις, να μην πάνε χαμένες σε σχήματα διανοητικά που απωθούν την απτότητά τους, που κατασκευάζουν νέα στερεότυπα θεωρώντας ότι θεραπεύουν τα παλαιά.

Διάβασα το βιβλίο σου χωρίς να πάρω ανάσα. Λέω θα είναι εύκολο να γράψω αμέσως αυτά που ένιωσα, αυτά που γνώρισα, αυτά που έμαθα. Γιατί το βιβλίο σου είναι πηγή συγκίνησης, είναι μονοπάτι αποκάλυψης, είναι δρόμος γνώσης και αυτογνωσίας. Ομως δεν είναι εύκολο. Με σταματούν οι λέξεις σου που μιλούν με μια αφοπλιστική ειλικρίνεια για το μύχιο. Απέναντι στο μύχιο αυτό νιώθω ένα δέος.

Η διαστρωμάτωση της μνήμης, οι διαδοχικοί φλοιοί που αναδύονται με τη γραφή σου και που τους βιώνεις και συγχρόνως τους παρατηρείς, με έναν σεβασμό, με μια αγωνία, αλλά και με κατανόηση απέναντι στον χρόνο, το τότε, το τώρα. Χωρίς ποτέ αυτά να μπερδεύονται. Ούτε λείπουν οι τομές. Μια παλινδρόμηση στην απωθημένη εν μέρει ηλικία ενός παιδιού, τη μυστηριώδη αυτή νήσο των θησαυρών απ’ όπου αντλούμε τις ψηφίδες της ζωής μας. Ευχαριστώ για την εμπειρία ζωής που μου χάρισες.