Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Περιχαρακωμένο δόγμα
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Περιχαρακωμένο δόγμα

  • A-
  • A+

Κάνε γιόγκα, συμβούλευα μια γνωστή με ελαφρά κινητικά προβλήματα, κάποτε. Α πα πα, δεν κάνω τέτοια, απαντούσε. Ηταν θρήσκα. Δεν μπορούσε να τη δει ως απλή γυμναστική, ήταν ανένδοτη. Η Εκκλησία την καταδίκαζε!

Η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι πολύ αυστηρή στην περιχαράκωσή της. Καταδικάζει πολύ περισσότερα πράγματα από όσα επαινεί, καλλιεργεί υπερβολικά την αποτροπή, δημιουργεί συστηματικά εύφορο έδαφος για προκαταλήψεις. Φοβάται πολύ τις επαφές με άλλα δόγματα και θρησκείες, είναι απίστευτα μη μου άπτου, λες και κάθε άνοιγμα, παραδοχή και αποδοχή υπάρχει κίνδυνος να τη δηλητηριάσει. Κυρίως δεν θέλει να έχει καμία σχέση με καμία άλλη θρησκεία, κανένα άλλο δόγμα, καμία άλλη φιλοσοφία, παλιότερη ή νεότερη, κανέναν άλλο θεό ή παράδοση, καμία χρονική και ιστορική στιγμή.

Κι όμως, είναι προϊόν ιστορικής στιγμής. Αν δεν ζούσε στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία ο Παύλος, δεν θα έπαιρνε ποτέ οικουμενικό χαρακτήρα ο χριστιανισμός. Αν δεν ήταν χριστιανή η μητέρα του Κωνσταντίνου, μάλλον δεν θα γινόταν ποτέ επίσημη θρησκεία.

Αν δεν ανταγωνίζονταν οι πατριάρχες Ρώμης και Κωνσταντινούπολης, δεν θα γινόταν το Σχίσμα και θα μπορούσαμε κι εμείς να τραγουδάμε Μπαχ στις εκκλησίες, ίσως. Κι αν δεν ζούσε στο βάθος κάθε ευρωπαϊκής ψυχής, σε Ανατολή και Δύση, η νοσταλγία για κάποια Pax, που ίσως ήταν Romana, αλλά μάλλον δεν υπήρξε ποτέ, δεν θα κατάφερνε να παραμείνει ισχυρή αυτή η θρησκεία μέσα στους τόσους αιώνες. Αν δεν προσαρμοζόταν κατά τόπους σε διάφορα έθιμα και παλιότερες λατρείες, πάλι δεν θα μπορούσε να επιβληθεί και να κυριαρχήσει όπως κυριάρχησε.

Η Ινδία είναι πολύ μακριά, αλλά αν το ψάξει κανείς θα βρει κοινά στοιχεία και στην ινδική μυθολογία με τον χριστιανισμό. Η στάση προσευχής ας πούμε, το δέος που υποδηλώνει, η προσπάθεια αυτοσυγκέντρωσης και γαλήνης, η συνείδηση της μοναξιάς δεν είναι πολύ οικεία;

Πλησιέστερα, στην αιγυπτιακή μυθολογία ή στην ελληνική, βρίσκουμε παρθένες μητέρες θεών, θαυματουργές θεραπείες, οράματα, θανάτους και αναστάσεις και άλλα περίεργα στοιχεία που κάτι μας θυμίζουν. Οι θρησκείες μπαίνουν η μια μέσα στην άλλη, όσο και να περιχαρακώνεται ως μοναδική η καθεμία. Σε ακραίες καταστάσεις οι περιχαρακώσεις έχουν στοιχίσει ακριβά σε πολέμους και ρήξεις, τα ξέρουμε.

Είναι στοιχείο της πίστης η περιχαράκωση ή απλώς στοιχείο της σχέσης εξουσίας των ιερέων με το ποίμνιο; Μπορεί να πιστεύει κανείς χωρίς να φοβάται την πίστη των άλλων, παρόντων και παρελθόντων, χωρίς να περιχαρακώνεται; Νομίζω έχει ενδιαφέρον το ερώτημα για τους θρησκευόμενους.

ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ανεκμετάλλευτα σκηνικά
Εν κατακλείδι όμως, κι αυτό το μπετόν, αυτό το χυτό καλούπι των σημερινών ορθόδοξων εκκλησιών στην Ελλάδα, τι κρίμα, πόσο χαλάει κάθε έννοια ομορφιάς, αισθητικής, σεβασμού, δέους, πόσο δήθεν είναι, πόσο μακριά...
Ανεκμετάλλευτα σκηνικά
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ελπίδες του 2020
Κάπως μου φαίνεται αυτό το νούμερο, το διπλό εικοσάρι, αισιόδοξο, ελπιδοφόρο, σαν άριστα σε έλεγχο και μάλιστα σε δύο μαθήματα. Μαθηματικά και Γλώσσα κατά προτίμηση, για να μπερδεύονται οι κατευθύνσεις.
Ελπίδες του 2020
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Γυρίστε στην αφετηρία
Νοσταλγώ την εποχή που μας προβλημάτιζε η πολλή πρόοδος. Τότε που θέταμε ερωτήματα όπως «μήπως η πρόοδος δεν είναι πάντα καλό πράγμα;». Μήπως δεν αφορά όλον τον κόσμο, μήπως η πρόοδος δεν είναι προοδευτική;...
Γυρίστε στην αφετηρία
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Η νίκη των Ιρλανδέζων
Βαθιές ανασφάλειες καλύπτονται πίσω από την απαγόρευση των εκτρώσεων, η φαντασιακή απώλεια της πατρότητας, η ανεξάρτητη γυναικεία απόλαυση, πηγή κάθε κακού στις πατριαρχίες. Στο άλλο μισό του κόσμου...
Η νίκη των Ιρλανδέζων
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Μικρή γαλλική επανάσταση
Τώρα εγώ, να σας πω την αλήθεια, τη θεωρώ μεγάλη, αλλά ας μην προκαλούμε, όσο γίνεται. Πολλοί συμπολίτες μας θορυβήθηκαν με το ζεύγος Μακρόν. Μα είναι η γυναίκα 24 χρόνια μεγαλύτερη από τον άντρα! Οι...
Μικρή γαλλική επανάσταση
ΤΡΙΤΗ ΜΑΤΙΑ
Ακόμα ένα ποτηράκι
Και να που γι' αυτές η 8η Μαρτίου δεν πέρασε μια κι έξω, κράτησε ώς τις 12, και τις κινητοποίησε για μια τόσο προσεγμένη εμφάνιση, έκανε την προλετάρια της καθημερινότητας να μεταμορφωθεί σε κάτι που την...
Ακόμα ένα ποτηράκι

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας