• Αθήνα
    Αίθριος καιρός
    36°C 32.4°C / 38.5°C
    0 BF
    32%
  • Θεσσαλονίκη
    Αίθριος καιρός
    32°C 27.6°C / 36.2°C
    1 BF
    52%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    31°C 29.5°C / 32.0°C
    2 BF
    35%
  • Ιωάννινα
    Αίθριος καιρός
    26°C 25.9°C / 30.9°C
    1 BF
    47%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    32°C 31.9°C / 33.0°C
    2 BF
    37%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    31°C 27.0°C / 34.3°C
    2 BF
    18%
  • Κοζάνη
    Αίθριος καιρός
    30°C 30.4°C / 30.6°C
    0 BF
    19%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    34°C 28.6°C / 36.4°C
    1 BF
    18%
  • Ηράκλειο
    Αίθριος καιρός
    35°C 33.8°C / 36.1°C
    2 BF
    48%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    29°C 28.9°C / 34.9°C
    2 BF
    58%
  • Ερμούπολη
    Αίθριος καιρός
    34°C 28.9°C / 34.4°C
    0 BF
    46%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    33°C 30.6°C / 32.7°C
    2 BF
    62%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.9°C / 31.9°C
    0 BF
    45%
  • Λάρισα
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.9°C / 32.5°C
    0 BF
    37%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    35°C 32.5°C / 36.2°C
    2 BF
    24%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    32°C 31.6°C / 37.8°C
    2 BF
    43%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    36°C 32.7°C / 38.7°C
    0 BF
    20%
  • Καβάλα
    Αίθριος καιρός
    30°C 28.3°C / 31.0°C
    0 BF
    53%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    30°C 27.7°C / 35.6°C
    2 BF
    65%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    31°C 30.8°C / 30.8°C
    2 BF
    19%
EUROKINISSI
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Τρία γράμματα

  • A-
  • A+
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ ΚΟΡΟΝΟΪΟΥ.
Ακολουθήστε μας στο Google news

Τ’ αστέρια τρεμουλιάζουνε στου Ζέφυρου το χάδι/ τ’ όμορφο τούτο το βράδυ./ Σπαρμένο χρυσολούλουδα, το πέλαγο λιβάδι/τ’ όμορφο τούτο το βράδυ. Ξεχειλίζουν λυρισμό οι άνωθι στίχοι, που σε συνδυασμό με την ταξιδιάρα μελωδία του Γιάννη Σπανού, συγκαταλέγονται στον αφρό του μεθυστικού Νέου Κύματος. Σημαντική μορφή των τεχνών και των γραμμάτων ο δημιουργός τους, μας έχει χαρίσει, μεταξύ άλλων, τρία εμβληματικά τραγούδια τα οποία χάραξαν βαθύ αποτύπωμα στον πολιτισμό μας.

Επρόκειτο να σημαδέψει προηγουμένως το θέατρο ο Βασίλης Ρώτας –διότι ασφαλώς περί του Ρώτα ο λόγος, που πέθανε τέτοιες μέρες του 1977–, ενσωματώνοντας στα αισθητικά ρεύματα της ταραγμένης εποχής του τη λαϊκή παράδοση, το δημοτικό τραγούδι, τον καραγκιόζη. Το Λαϊκό Θέατρο Αθηνών, που ίδρυσε στο Παγκράτι το 1930, σφραγίστηκε από τη δικτατορία του Μεταξά. Στα χρόνια της Κατοχής διηύθυνε τον Θεατρικό Ομιλο ΕΠΟΝ Θεσσαλίας, ο οποίος μετεξελίχθηκε στο θρυλικό Θέατρο του Βουνού.

Κατέλιπε ποιήματα, αφηγήσεις, κριτικές, δοκίμια και αξεπέραστες μεταφράσεις, προεξαρχόντων των απάντων του Σέξπιρ. Το 1962 ανεβαίνει στην Αθήνα από το Κυκλικό Θέατρο του Λεωνίδα Τριβιζά η πρωτοποριακή παράσταση «Ενας όμηρος» του Ιρλανδού ποιητή, θεατρικού συγγραφέα και ακτιβιστή Μπρένταν Μπίαν σε απόδοση Ρώτα. Το «Γελαστό παιδί», ένα από τα άσματα του έργου σε μουσική Μίκη Θεοδωράκη, αναφέρεται στον επαναστάτη Μάικλ Κόλινς που δολοφονήθηκε στον ιρλανδικό εμφύλιο του 1922.

Απορρίφθηκε από τη λογοκρισία και δεν κυκλοφόρησε σε δίσκο παρά το 1974, διαδόθηκε μολαταύτα από στόμα σε στόμα. Οι στίχοι ξεκαθαρίζουν εξαρχής πως «Ηταν πρωί του Αυγούστου κοντά στη ροδαυγή/ βγήκα να πάρω αέρα στην ανθισμένη γη/ βλέπω μια κόρη κλαίει, σπαραχτικά θρηνεί/ σπάσε καρδιά μου εχάθη το γελαστό παιδί.// Είχεν αντρεία και θάρρος και αιώνια θα θρηνώ/ το πηδηχτό του βήμα, το γέλιο το γλυκό./ Ανάθεμα την ώρα, κατάρα τη στιγμή/ σκοτώσαν οι εχθροί μας το γελαστό παιδί». Ταυτίστηκε αρχικά με τον Γρηγόρη Λαμπράκη, κατόπιν με τον Σωτήρη Πέτρουλα και τέλος με τους νεκρούς του Πολυτεχνείου, παρότι εκείνοι έπεσαν Μάη, Ιούλη και Νοέμβρη αντίστοιχα.

Λίγο νωρίτερα ο Σπανός μελοποίησε το «Χριστινάκι» του Ρώτα που η Καίτη Χωματά μετέτρεψε σε σήμα κατατεθέν του Νέου Κύματος: «Δώδεκα αγόρια του σχολειού κι η Χριστινιώ μια τάξη/ – μη βρέξει και μη στάξει./ Τ’ αγόρια τ’ ορκιστήκανε στην παλικαροσύνη/ να κλέψουν τη Χριστίνη./ Βαρκούλαν αρματώνουνε με σταυρωτό πανάκι/ Χριστίνα, Χριστινάκι./ Εμπα καλή στη βάρκα μας να πάμε και να ’ρθούμε/ τραγούδι που θα πούμε./ [...] Κι η βάρκα η ποθοπλάνταχτη πάει στων νερών τα βάθη/ με του έρωτα τα πάθη./ Δεν κλαίω τα δώδεκα παιδιά, τους νιους, τους μαθητάδες,/ τις δώδεκα μανάδες./

Μόν’ κλαίω τα μάτια τα γλαρά, το λυγερό κορμάκι,/ τ’ αγρίμι το ελαφάκι// που ήτανε δώδεκα χρονών παρθένα, Παναγιά μου, κι έλαμπε η γειτονιά μου.

Εμβληματικότερο όλων, το τρίτο τραγούδι του Ρώτα σηματοδοτεί τη γενιά της Κατοχής και της Αντίστασης και δεν είναι άλλο από τον «Υμνο του ΕΑΜ», που κούμπωσε πάνω στον ρώσικο ρυθμό της «Κατιούσας» του Μάτβεϊ Μπλάντερ. Ιδού:

«Τρία γράμματα μόνο φωτίζουν την ελληνική μας την γενιά/ και μας δείχνουν φωτεινό τον δρόμο για να φέρουμε την λευτεριά./ Είναι του αγώνα μας τα φώτα κι ο λαός ακολουθεί πιστά/ νέοι, γέροι, όλοι μαζί φωνάζουν: ζήτω, ζήτω, ζήτω το ΕΑΜ...». Τ’ ακούω απ’ πρωί στο διαδίκτυο, αφού η λογοκρισία των λοιμωξιολόγων του Μαξίμου απαγορεύει τη μουσική στα μαγαζιά.

ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Κολοκοτρωνέικα
Ο λόγος για τον παραγνωρισμένο λαϊκό ποιητή Χρήστο Κολοκοτρώνη ή Θεσσαλό -τρισέγγονο του Θεόδωρου- όστις πρωτόδε το φως ανήμερα τα Χριστούγεννα το 1922.
Κολοκοτρωνέικα
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Πάθια, αγκάθια
ΦΛΟΓΟΣΤΕΦΑΝΩΤΕΣ, φεγγαροπρόσωπες, κυπαρισσομαστόρευτες, λάγνες ερωτοπούλες του Μισολογγιού τραγουδάει ο Κωστής Παλαμάς μέσα σε βάρκες μ’ απλωτά πανιά και πάσσαρες γοργοσάλευτες μ’ άσπρα φτερά, που παρέα με...
Πάθια, αγκάθια
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Σύνταγμα-Ομόνοια
Δίνω εξαρχής τον λόγο στον Κόλια. Με τούτο το ρώσικο υποκοριστικό του Νικόλας προσφωνούσαν τον Νίκο Καββαδία οι στενοί συγγενείς και οι φίλοι. Ετσι υπέγραφε άλλωστε και ο ίδιος την αλληλογραφία του απ’ τους...
Σύνταγμα-Ομόνοια
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Δεύτερο Κύμα ΧΙ
Ο λόγος για τον κατά κόσμον Γιάννη Ξυνοτρούλια, γνωστότερο στο πανελλήνιο ως Νεγρεπόντη, όστις αναχώρησε για τα επουράνια πεντάγραμμα σαν σήμερα το 1991 στα εξήντα ένα του. Του οφείλω τον λοξό δρόμο που πήρα...
Δεύτερο Κύμα ΧΙ
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
Δεύτερο Κύμα VΙ
Συμπληρώνονται σήμερα δεκαεννέα χρόνια από τον θάνατο του λαϊκού βάρδου Στέλιου Καζαντζίδη. Τιμώ τη μνήμη του με μια σχετικά άγνωστη ιστορία, παρμένη από την αυτοβιογραφία του ανθρώπου που τον καθιέρωσε στη...
Δεύτερο Κύμα VΙ
ΜΕΤΕΩΡΟΣ
ΕπιβΙΩΣΗ Κ΄
Ο Βαγγέλης Παπάζογλου –διότι αναμφιβόλως περί του Παπάζογλου πρόκειται– γεννιέται στο χωριό Ντουρμπαλί, λίγο έξω από τη Σμύρνη, το 1886 ή ’87.
ΕπιβΙΩΣΗ Κ΄

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας