Ποιητική συνάντηση Ελύτη – Θεόφιλου

Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις κατά τις οποίες συναντιούνται πνευματικοί δημιουργοί, ποιητές, συγγραφείς, καλλιτέχνες, οι οποίοι δεν έζησαν την ίδια εποχή ή δεν αντάμωσαν όσο ζούσαν. «Τύχη αγαθή», αλλά στην πραγματικότητα η έμπνευση ενός ανθρώπου, τους έφερε σιμά. Ηρθαν, στις αρχές Σεπτεμβρίου, ο ένας απ’ «τσ’ γύρ’», κι ο άλλος μέσω θαλάσσης με την γκαζολίνα –το μικρό πλεούμενο– που κάνει τη διαδρομή Πέραμα – Κουντουρδιά. Συναντήθηκαν ύστερα από χρόνους πολλούς, κοντά έναν αιώνα. Πάλι νοερά. Τους έφερε ένας χρόνιος αγέρας πάνω από τα νερά του Κόλπου και τους ατέλειωτους ελαιώνες της Γέρας.

Ηρθαν στον αύλειο χώρο του «Ελαιοτριβείου-Μουσείο Βρανά»· ο ποιητής Οδυσσέας Ελύτης και ο λαϊκός ζωγράφος Θεόφιλος Χατζημιχαήλ. Αφορμή η παρουσίαση της εξαιρετικής έκδοσης «Ο ζωγράφος Θεόφιλος» από τις «Ελληνικές Ομοιογραφικές Εκδόσεις» του αγαπητού Νίκου Χατζηγεωργίου. Συναντήθηκαν, έπειτα από χρόνους πολλούς, ο ποιητής με το κείμενό του κι ο ζωγράφος με τα έργα του. Μια πνευματική συνομιλία δοκιμιακού – ποιητικού λόγου και χρωμάτων.

Ανάμεσά μας πέρασαν οι θείοι του ποιητή, κάποιοι επέστρεφαν από τα χτήματα, άλλοι βγήκαν από τη διπλανή αποθήκη με τα τεράστια κιούπια και το αποθηκευμένο λάδι του περασμένου αιώνα. Πιο πίσω οι σκιές των γυναικών της θείας Μελισσινής και της γιαγιάς Βατάνας. Παραδίπλα τρέχει το νερό στη μεγάλη χαβούζα, κάτω από τη μεγάλη καρυδιά. Το κελάρυσμά του συναντά και συνομιλεί με το θρόισμα των ελιών.

Τι όμορφο η αρμονία των πραγμάτων, της φύσης. Τη στιγμή που απήγγειλε η Ιουλίτα Ηλιοπούλου το ποίημα «Της Σελήνης της Μυτιλήνης», κι ακούμε «Πριν χιλιάδες χρόνους η Σαπφώ κρυφά / Σ’ έφερε μες στον κήπο του παλιού σπιτιού μας» προβάλλει η Σελήνη της Γέρας πάνω από το πατρογονικό ελαιοτριβείο. Παιχνιδίζει η Σελάνα στη σκεπή, στραφταλίζει με τα κλαριά της ελιάς.

Κλείνουμε τα μάτια, απολαμβάνουμε την απαγγελία, τη μουσική του Γιώργου Κουρουπού, με την Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου στο πιάνο και την Αρτεμη Μπόγρη στο τραγούδι. Αναρωτιόμαστε σε ποιους δρόμους των χωριών της Γέρας περπάτησε ο Ελύτης, άραγες πού να κοντοστάθηκε, με ποιους χαιρετήθηκε, πήρε εικόνες και στιγμές για να γίνουν αργότερα στίχοι. Ενώ ο Θεόφιλος μπήκε σε φούρνους, καφενεία, τον φιλοξένησαν σε ταπεινά σπίτια· εκεί βρήκε αποκούμπι, ζεστασιά, φαγητό. Σε ένα μικρό σπιτάκι μπήκαν κι οι δυο τους· το τελευταίο καθώς φεύγεις από την περιοχή. Εκεί φιλοξενήθηκε για μέρες, βρήκε ένα πιάτο φαγητό ο Θεόφιλος. Αφέθηκε να ζωγραφίσει τους τοίχους. Σε αυτό μπήκαν μετά από λίγα χρόνια ο Ελύτης, ο Ανδρέας Εμπειρίκος μαζί με τους Μυτιληνιούς ζωγράφους Ορέστη Κανέλλη και Τάκη Ελευθεριάδη. Τώρα οι δυο τους έσμιξαν, συνομιλούν με τούτη την έκδοση και τους χαιρόμαστε.