Το υπουργείο Παιδείας, σαν έτοιμο από καιρό, παρουσίασε ως λύση για τη βία στα Πανεπιστήμια, αμέσως μετά τα επεισόδια στο ΑΠΘ και το ΠΑΔΑ, την ηλεκτρονική παρακολούθηση της πανεπιστημιακής ζωής. Κάμερες παντού και ελεγχόμενη είσοδος με τουρνικέ και ηλεκτρονικές κάρτες είναι η απάντηση της κυβέρνησης στα περιστατικά της απρόκλητης, αλλά και ατιμώρητης βίας που εκδηλώνονται τελευταία.
Η λύση αυτή γεννά εύλογες ανησυχίες για την κατάργηση θεμελιωδών ελευθεριών και δικαιωμάτων σε έναν χώρο ελεύθερης έκφρασης και διακίνησης ιδεών. Πριν, λοιπόν, προχωρήσουμε σε μετατροπή των πανεπιστημίων σε… φυλακές υψίστης ασφαλείας, οφείλουμε να απαντήσουμε σε μια σειρά από αναπάντητες, μέχρι σήμερα, ερωτήσεις.
1. Γιατί η αστυνομία άργησε να εμφανιστεί κατά 45 λεπτά στο ΑΠΘ από τη στιγμή που συνέβη η καταδρομική επίθεση; Γιατί, δηλαδή, οι αστυνομικές δυνάμεις, αν και σταθμεύουν καθημερινά στον ακριβώς απέναντι από το ΑΠΘ χώρο της ΔΕΘ, επενέβησαν στο σημείο όπου εκδηλώθηκε το περιστατικό 45 λεπτά αργότερα και αφού ήδη είχαν εξαφανιστεί οι δράστες; Η κυβέρνηση είναι ικανοποιημένη από αυτή την επίδοση ή μήπως θεωρεί ότι δεν επιδέχεται περαιτέρω βελτίωση;
2. Γιατί η πανεπιστημιακή φύλαξη, η οποία σύμφωνα με τα σχέδια ασφαλείας ελέγχει όλους τους χώρους της πανεπιστημιούπολης, ήταν απούσα από τα βίαια επεισόδια; Γιατί, δηλαδή, η υπηρεσία φύλαξης που το Πανεπιστήμιο ακριβοπληρώνει, δεν ειδοποίησε άμεσα τις Αρχές; Και γιατί δεν επενέβη αποτρεπτικά όταν διαπίστωσε την εισβολή των κουκουλοφόρων εντός της πανεπιστημιούπολης; Αλλά και η διοίκηση του ΑΠΘ, η οποία είναι υπεύθυνη για την υπηρεσία φύλαξης, θεωρεί επαρκή σε στελέχωση και ικανοποιητική σε απόδοση την υπηρεσία αυτή; Η ερώτηση αποκτά ενδιαφέρον, με δεδομένη τη διεθνή εμπειρία σύμφωνα με την οποία ακόμη και σε χώρες όπου η οπλοφορία είναι συνήθης πρακτική, την ασφάλεια στα πανεπιστήμια την εγγυώνται κατάλληλα οργανωμένες και εκπαιδευμένες υπηρεσίες φύλαξης που ανήκουν σε αυτά.
3. Γιατί η αστυνομία όταν έφτασε στο σημείο των επεισοδίων, αντί να κυνηγήσει τους δράστες, προσήγαγε, δεμένα μάλιστα πισθάγκωνα, τα θύματα της βίαιης επίθεσης; Ποιο μήνυμα στέλνουν οι Αρχές όταν αφήνουν τους επικίνδυνους δράστες ατιμώρητους και προσάγουν τα θύματα των βίαιων επιθέσεων; Θα απολογηθεί κανένας αρμόδιος γι’ αυτή την πρακτική που άφησε ατιμώρητους τους δράστες;
4. Πώς οι Αρχές γνωρίζουν ότι οι δράστες ανήκουν στον λεγόμενο αντιεξουσιαστικό χώρο; Αν έχουν πληροφορίες, γιατί τους επιτρέπουν να δρουν ανενόχλητοι; Κι αν πάλι δεν έχουν πληροφορίες, από πού πηγάζει η βεβαιότητα ότι οι δράστες δεν προέρχονται από παρακρατικές οργανώσεις; Οι στρατιωτικού τύπου βίαιες καταδρομικές επιθέσεις δεν οδηγούν στο συμπέρασμα ότι πρόκειται για καλά εκπαιδευμένες ομάδες;
Αν δεν δοθούν απαντήσεις σε αυτά τα καίρια ερωτήματα, κάθε απόφαση για την ασφάλεια στα πανεπιστήμια θα είναι πρώιμη, ατεκμηρίωτη και γι’ αυτό αναποτελεσματική. Η καθυστερημένη επέμβαση της αστυνομίας και η ανεπάρκεια της πανεπιστημιακής φύλαξης δεν οδηγούν υποχρεωτικά στην ανάγκη ηλεκτρονικής παρακολούθησης της πανεπιστημιακής ζωής. Μια απόφαση που θα δημιουργήσει περισσότερες αντιδράσεις και θα προκαλέσει μεγαλύτερα προβλήματα από όσα θα επιλύσει. Γιατί δεν μεταφέρουμε και στην Ελλάδα το διεθνές και επιτυχημένο μοντέλο των καλά οργανωμένων υπηρεσιών πανεπιστημιακής φύλαξης;
* Καθηγητής Πολυτεχνικής Σχολής, πρώην πρύτανης ΑΠΘ
