Το σημερινό σχολείο με την παθητική στάση, τη συμμόρφωση, τα διδακτικά σαραντάλεπτα, την τεμαχισμένη γνώση, τη μετωπική διδασκαλία και την απομνημόνευση δεν ανταποκρίνεται πια ούτε στις ανάγκες της κοινωνίας αλλά ούτε στις ανάγκες του κάθε ατόμου ξεχωριστά, γι’ αυτό και βρίσκεται σε βαθύτατη κρίση.
Σήμερα τίθεται επιτακτικά η ανάγκη να οργανωθεί το σχολείο με βάση την ερευνητική, ενεργητική, βιωματική, αυτόνομη και ομαδική μάθηση.
Αυτό βέβαια δεν μπορεί να γίνει με τεμαχισμένο χρόνο και σε ορισμένο χώρο. Το σχολείο οργανωμένο στη βάση εργαστηρίων και σπουδαστηρίων, ανοιχτό όλη την ημέρα και στελεχωμένο από εκπαιδευτικούς και άλλους ειδικούς επιτρέπει στους μαθητές του να πειραματίζονται, να ερευνούν, να συνθέτουν εργασίες, να κατασκευάζουν έργα.
Μέσω αυτής της διαδικασίας κάθε μαθητής, υψηλών ή χαμηλών επιδόσεων, θα μπορεί να ανιχνεύσει τις κλίσεις και τα ενδιαφέροντά του μέσα από τους δικούς του μαθησιακούς δρόμους και με τους δικούς του ρυθμούς κατάκτησης της γνώσης και ανάπτυξης δεξιοτήτων και ικανοτήτων. Θα μπορεί να αναπτύξει ολόπλευρα την προσωπικότητά του όπως αυτός θέλει. Η τυπική διδασκαλία θα έχει έναν επικουρικό ρόλο, θα συμπληρώνει τα γνωστικά κενά και θα αντιμετωπίζει αδυναμίες που τυχόν δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν από την ενεργό και αυτόνομη μάθηση. Καθηγητές και μαθητές καλλιεργούν αμφίδρομες σχέσεις με όλους τους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας. Σχολείο ανοιχτό στην κοινωνία και το αντίθετο.
Μαθητές και καθηγητές συνδημιουργούν, αντλούν πληροφορίες και γνώσεις από την κοινωνία (χώροι εργασίας, μουσεία, χώρος καλλιτεχνικής δημιουργίας, επιστημονικοί φορείς, συνδικάτα, τοπική αυτοδιοίκηση, πολιτιστικοί σύλλογοι, επαγγελματικές ενώσεις, συνεταιρισμοί κ.ά.). Αντίστροφα στις διάφορες δραστηριότητες και εκδηλώσεις του σχολείου συμμετέχουν ειδικοί, καλλιτέχνες, τεχνίτες, επαγγελματίες συνδικαλιστές, επιστήμονες κ.ά. Ετσι μόνο το σχολείο θα αποκτήσει μια οργανική σχέση με την κοινωνία και δεν θα αποτελεί γκέτο όπως σήμερα. Ετσι μόνο το σχολείο δεν θα μείνει πίσω από τις κοινωνικές, τεχνολογικές και άλλες αλλαγές που συντελούνται με μεγάλη ταχύτητα στις μέρες μας. Ετσι θα αναπτυχθεί και η κοινωνική συνείδηση των μαθητών, αφού θα εντάσσονται ομαλά στις κοινωνικές διεργασίες και ανάλογα με την ωριμότητά τους.
Η έμφαση στη θεμελιακή γνώση, που δεν αλλάζει με τον χρόνο, και στη γενική μόρφωση δίνει τη δυνατότητα στους νέους ανθρώπους να διαθέτουν επαγγελματική ευελιξία και να συμμετέχουν σε προγράμματα διά βίου μάθησης. Πάνω στις θεμελιακές γνώσεις εδράζονται οι εφαρμοσμένες γνώσεις όλων των ειδικοτήτων.
