Πτωτική τάση της Ελλάδας

Δεν έτυχε ιδιαίτερης προσοχής η Εκθεση του ΟΗΕ για την Ανθρώπινη Ανάπτυξη 2025, αν και κυκλοφόρησε τον περασμένο Μάιο, βασισμένη σε στοιχεία του 2024. Η ετήσια αυτή έκθεση κατατάσσει τις χώρες του κόσμου με βάση τον Δείκτη Ανθρώπινης Ανάπτυξης, όχι ποσοτικής, αλλά ποιοτικής.

Στον φετινό σχετικό κατάλογο, πρώτη είναι η Ισλανδία, δεύτερη η Νορβηγία, τρίτη η Ελβετία, 5η η Γερμανία, 13η η Βρετανία, στη 17η θέση η Αυστραλία και οι ΗΠΑ. Η Ελλάδα, από την 31η το 2023, έχει πέσει στην 34η θέση, ενώ το 2019, πρώτο έτος εξόδου από τα μνημόνια, βρισκόταν στην 32η θέση. Μεγάλες χώρες κατατάσσονται ως εξής: η Ιαπωνία 23η, η Ρωσία 64η, η Κίνα 78η, η Βραζιλία 84η, η Ν. Αφρική 106η, η Ινδία στη θέση 130.

Ενδιαφέρον έχει ότι στη φετινή έκθεση συμπεριλαμβάνεται κράτος της Παλαιστίνης, ενώ στις προηγούμενες εκθέσεις αναφερόταν ως «Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη», και κατατάσσεται στη θέση 133. Τελευταία χώρα στον κατάλογο, το πληττόμενο από διαρκή πόλεμο Νότιο Σουδάν, με προτελευταία τη Σομαλία, επίσης πεδίο διαρκούς πολέμου.

Για να προβώ σε συγκρίσεις, ανέτρεξα στην έκθεση του 2009, δηλαδή πριν από 15 χρόνια. Τότε οι κατατάξεις ήταν διαφορετικές, όχι όμως δραματικά. Στις πρώτες τρεις θέσεις τότε, Νορβηγία, Αυστραλία και Ιρλανδία, με τις ΗΠΑ στην 21η θέση, τη Βρετανία στην 22η. Σχεδόν στην ίδια θέση η Κύπρος (33η τώρα, 32η το 2009), ενώ η Τουρκία έχει ανέβει 28 θέσεις από το 2009 έως σήμερα, καταλαμβάνοντας την 51η θέση από την 79η το 2009.

Η Ρωσία τώρα στην 64η, τότε στην 71η, ελαφρά βελτιωμένη, το ίδιο και η Κίνα σήμερα 78η, τότε 92η. Τελευταία στον κατάλογο των 193 χωρών, το Νότιο Σουδάν, πληττόμενο από διαρκή πόλεμο κράτος, που η ανεξαρτητοποίησή του από το Σουδάν δεν το βοήθησε.

Το κράτος της Παλαιστίνης, σήμερα στην 133η θέση, τότε σε πολύ καλύτερη θέση, την 110η, σαφώς πτωτική τάση λόγω του πολέμου στη Γάζα που αποσταθεροποιεί και τη Δυτική Οχθη. Αν και υπό κατοχή, ο παλαιστινιακός λαός είναι σε καλύτερη θέση από ισχυρές χώρες σαν τη Νιγηρία και την Αγκόλα, απόδειξη της δημιουργικότητάς του, την οποία δεν βλέπουν με καλό μάτι αυταρχικά αραβικά καθεστώτα, πολύ περισσότερο που η PLO, δηλαδή η Παλαιστινιακή Αρχή, υπόσχεται ένα κοσμικό κράτος της Παλαιστίνης, όχι ισλαμιστικό που θέλει η Χαμάς.

Συνοψίζοντας, επισημαίνω ότι από την Εκθεση του ΟΗΕ για την Ανθρώπινη Ανάπτυξη προκύπτει πως η οικονομική ισχύς μιας χώρας δεν συνεπάγεται και κοινωνική ευημερία, με τις μεγάλες ανισότητες σε ισχύ.

* Υπεύθυνος του Γραφείου Ειρήνης του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ.