Η ελευθερία δεν είναι δυνατή παρά μέσα σε μια χώρα όπου το δίκαιο υπερισχύει πάνω στα πάθη
Aνρί Λακορντέρ
Είναι που κάποιες στιγμές δεν μπορούμε να στεκόμαστε άλλο στην παρακολούθηση των δρώμενων, αλλά αισθανόμαστε την ανάγκη να “αποσυρθούμε” από αυτό το “χούι” και να το ρίξουμε στον “αυτοδιαλογισμό” (αναζητώντας κάποια ποσότητα “φώτισης”…).
Σε εσωτερικές αναζητήσεις που αποσκοπούν στην επεξεργασία του μεγάλου αριθμού δεδομένων που έχουμε συσσωρεύσει για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.
Διάφορα flash back, που από μόνα τους γεννούν την ανάγκη του πατήματος του pause. Γιατί, χωρίς καν να το θέλουμε, αρχίζει η ίδια η πραγματικότητα να μας πιέζει να το κάνουμε.
Αυτό συμβαίνει σε όλους τους ανθρώπους, άσχετα από την επιμέρους διαχείριση που κάνει ο καθένας και η κάθε μία…
Γιατί, έχουμε δει ανθρώπους να σκέφτονται στη δοσολογία που πρέπει εστιάζοντας στο πραγματικό point of view της κάθε “φάσης”, αλλά και άλλους που αρνούνται καν να μπουν σε τέτοιες διαδικασίες αφήνοντας έναν απροσδιόριστο αυτόματο πιλότο να κινεί τα πάντα, και οι ίδιοι απλά να ψάχνουν βολικά επιχειρήματα για να δικαιολογήσουν αυτά που λαμβάνουν χώρα.
Υπάρχουν, βέβαια, και εκείνοι που “σκέφτονται” σε άμετρο βαθμό, απλά για να καθυστερήσουν, να αναβάλλουν, ακόμα και να αποφύγουν την ουσιαστική αναμέτρηση με τα πραγματικά προβλήματα, μετατρέποντας τη λύση τους σε μεγαλύτερο πρόβλημα…
Η ελευθερία είναι μια λέξη για την οποία έχει χυθεί ακόμα και μεγάλη ποσότητα αίματος κατά την αστείρευτη σε παραστάσεις διαδρομή του ανθρώπινου είδους.
Δεν διστάζουν να τη χρησιμοποιούν, όσο και αν εμφανίζεται αντιφατικό συμβαίνει…, ακόμα και θιασώτες διάφορων μορφών φιλοσοφικού και πολιτικού ολοκληρωτισμού.
Για παράδειγμα, ακόμα και οι ακραίοι εθνικιστές της Χρυσής Αυγής, έγραφαν από παλιά, για μια “μεγάλη Ελλάδα, σε μια ελεύθερη Ευρώπη”. Τώρα, βέβαια, το είδος της ελευθερίας που θα υπήρχε σε μια Ευρώπη που θα κυριαρχούσαν οι εθνικιστικές και εθνικοσοσιαλιστικές δυνάμεις μπορεί να το καταλάβει κανείς πολύ εύκολα…
Για να το δούμε το πράγμα, και σκωπτικά και ουσιαστικά συνάμα, σε τέτοια καθεστώτα “ελεύθερος” πρέπει να είναι μονάχα ο πρώτος στην ιεραρχία, αν και αυτός έχει να δεχτεί την πίεση διάφορων καταστάσεων που είναι… κομματάκι… δύσκολο… να επικαλεστεί την ιδέα της ελευθερίας για το άτομο του, χωρίς να προκαλεί μειδιάματα σε οξυδερκείς γνώστες της ανθρώπινης ψυχολογίας.
Κλείνουμε αυτή τη μικρή παρένθεση, κάνοντας ένα γενικότερο σχόλιο. Στην πολιτική πολλοί επικαλούνται την έννοια της ελευθερίας, ειδικότερα η Δημοκρατία που είναι η κατεξοχήν κατάσταση που δίνει δικαιώματα πολλαπλής επιλογής, άσχετα αν τα εντάσσει μέσα στο πλαίσιο που προσδιορίζει ο βαθμός επικινδυνότητας της κάθε “ελεύθερης επιλογής” για την ίδια τη διαιώνιση του κυριαρχικού συστήματος που την συνοδεύει.
Μάλλον, έχουν δίκιο οι αναρχικοί φιλόσοφοι που διέκριναν έγκαιρα πως ελευθερία και εξουσία είναι πράγματα ασύμβατα…
Όμως, ας αφήσουμε τα πολιτικά ιδεώδη και τα κοινωνικά συστήματα. Ας επιχειρήσουμε, περισσότερο ως τροφή για σκέψη και τίποτα άλλο, να επισημάνουμε κάποιες παραμέτρους υπό τη μορφή ερωτημάτων.
Είναι άραγε ατομική ελευθερία το να επιπλέεις σε κάθε μορφής βάλτους απλά υπερτονίζοντας τη διαφορετικότητα σου και την αντίθεση σου σε κάθε είδος ομοιομορφίας (παρότι συνθέτεις μια άκρως διακριτή μαζί με τους ομοειδείς σου…);
Είναι άραγε ελευθερία να ψάχνεις να βρεις στους γύρω σου με εργαλειακής υφής χρησιμοποίηση την ικανοποίηση των όψιμων αναγκών που επιβάλλει στη συνείδηση σου ένα ακατέργαστο εσωτερικό ορμέφυτο;
Είναι ελευθερία να κατακρίνεις ότι σε ξεπερνάει και να αρκείσαι σε αυτοπροσδιορισμούς που μπορεί να είναι μεν πολύ καλά δομημένοι, αλλά απέχουν από το πραγματικό γίγνεσθαι και κυρίως από τα πραγματικά κυβικά σου στη δημόσια ζωή;
Είναι άραγε ελευθερία το να μπορείς να ξεπερνάς με απλοϊκό, βιαστικό και επιπόλαιο τρόπο διάφορες λειψές (στην καλύτερη των περιπτώσεων…) καταστάσεις, περιγελώντας την προοπτική της βελτίωσης τους;
Η ελευθερία έχει πάρει διαζύγιο από την ψυχολογία του κινήτρου, χωρίς καν να το πάρουν χαμπάρι οι καλύτεροι δικηγόροι του αντίστοιχου τομέα;
Είναι άραγε ελευθερία η κονιορτοποίηση κάθε ευαισθησίας στο βωμό μιας δυναμικής που δεν παράγεται από υγιείς εσωτερικές διεργασίες;
Είναι άραγε ελευθερία η διαρκής τροφοδοσία ενός εγωισμού που ψάχνει να βρει εχθρούς παντού, που δεν αφήνει τίποτα να πέσει κάτω -ακόμα και τις “σταγόνες της αφαιρετικής μεθόδου” που πρέπει να φτάσουν στο έδαφος, γιατί αλλιώς η ξηρότητα θα καταστρέψει κάθε μορφή “ζωτικότητας”;
Είναι ελευθερία η αποκοπή από τη φύση -και το συνδυασμό ομορφιάς και πολύμορφων ευεργετημάτων που αυτή παρέχει- με αντάλλαγμα την υιοθέτηση διάφορων πολιτισμικών προτύπων που είναι η πεμπτουσία του ετεροκαθορισμού;
Είναι ελευθερία η δογματίζουσα και μονοδιάστατη ερμηνεία των δρώμενων;
Είναι ελευθερία ο κάθε χρωματισμένος τυφλοσούρτης που η οποιαδήποτε επαφή μαζί του βάζει φωτιά στους νευρώνες -γιατί γίνεται αντιληπτή ως παραβίαση του ζωτικού σου χώρου;
Είναι ελευθερία ο στείρος υποκειμενισμός που ξεπερνάει το αναπόφευκτο των αναγκών και καταλήγει αντιληψιακό αντίβαρο σε κάθε τι ξένο και μη ελεγχόμενο;
Ας δώσουμε τις απαντήσεις μας, που σίγουρα είναι διαφορετικές για τον κάθε άνθρωπο. Και σίγουρα, αναγνωρίζουμε ότι τα παραπάνω ερωτήματα δεν τέθηκαν με ουδέτερο τρόπο.
Αλλά, μην στεκόμαστε σε αυτό. Κι αλλιώς να ήταν διατυπωμένα, ο καθένας θα καταλάβαινε την ουσία και θα αντιδρούσε με τον ίδιο τρόπο. Έτσι, απλά κερδίσαμε το χρόνο που θα μας έτρωγε η συζήτηση για τα κίνητρα της κατάθεσης των συγκεκριμένων ερωτημάτων. Ας είναι.
Δεν είναι κακό να κάνουμε συζητήσεις ουσίας, ούτε να διαφωνούμε. Αρκεί όταν απομακρυνόμαστε από χωροχρόνους διαλεκτικής αντιπαραβολής θέσεων να μπορούμε να χαμογελάμε και να επικεντρωνόμαστε στα επόμενα δίχως πλάγιες σκέψεις για τα προηγούμενα (και κυρίως για τους εκφραστές τους…).
Δεν είναι εύκολα όλα αυτά, και αν τεθούν ως σκοπός το μόνο βέβαιο είναι πως έχει αρχίσει επί της ουσίας μια μοναχική πορεία προς το αβέβαιο της αδικαίωτης αυτοεπιβεβαίωσης και μόνο…
Ο άνθρωπος είναι ένα πολύπλοκο ον, με βιολογικές σταθερές που τις διαχειρίζεται κατά το δοκούν η κάθε επιμέρους ατομικότητα.
Και έτσι δεν έχουν τελικά καμία σημασία οι εκφρασμένες κοσμοθεωρίες του καθενός, γιατί μιλάνε πριν και μετά από αυτόν οι πράξεις του, ο ουσιαστικός του ρόλος στην πραγματική ζωή. Άσχετα, το τι ισχυρίζεται ο κάθε ένας από εμάς…
Τα έργα μας είναι η μοναδική μας ταυτότητα, πιο σημαντική και από την αστυνομική που φέρουμε στις τσέπες ή τα πορτοφόλια μας…
Σημασία έχουν οι κοσμοθεωρίες που αλλάζουν σύνολα, που νικούν σε αντιπαραθέσεις καθοριστικές για το μέλλον, που αποτελούν θεμέλια γενικευμένων μετασχηματισμών.
Τις υπόλοιπες, μάλλον τις τρώει η μαρμάγκα, με τον κίνδυνο κιόλας οι θιασώτες τους να καταστούν ανυπόφοροι εμμονικοί…
