Μεγάλη αναταραχή…

Για τον Μάο Τσε Τουνγκ η ανάμειξη ή η απειλή ανάμειξης σε μια κρίση ή σύγκρουση είναι πάντα πιο κερδοφόρα από την αδράνεια, επιλογή που συνοψίζεται στο γνωστό απόφθεγμα «Μεγάλη αναταραχή, θαυμάσια κατάσταση».

Για τον Τουργκούτ Οζάλ μια δύναμη με περιφερειακές φιλοδοξίες όπως η Τουρκία δεν μπορεί να περιμένει παθητικά να διαμορφωθούν οι συνθήκες για μια επιτυχή επέμβαση αλλά να συμβάλλει στη διαμόρφωσή τους.

Ο Οζάλ βάπτισε την παραπάνω τακτική «Διπλωματία της αναστάτωσης» όταν η κυβέρνηση Ντεμιρέλ, με την οποία συγκατοικούσε ως πρόεδρος την περίοδο 1991-93, επέλεξε να μην αναμειχτεί στον πόλεμο στη Γιουγκοσλαβία.

Ανάμεσα στον Μάο Τσε Τουνγκ και τον Οζάλ επιχειρεί να κινηθεί ο Ερντογάν για να καλύψει το κενό που θα προκύψει στην περίπτωση που το Κατάρ επιμείνει στην αποχώρησή του από τις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.

Η ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή στις 7.10.2023 βρήκε την Τουρκία σε φάση αναδίπλωσης από τις περιφερειακές της φιλοδοξίες, με πρώτο βήμα την εξομάλυνση των σχέσεών της με τους συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή.

Από τη Σαουδική Αραβία και τα Εμιράτα μέχρι την Αίγυπτο αλλά και την Ελλάδα ο Ερντογάν προσπαθούσε να προβάλλει πλέον ως «ήρεμη δύναμη» που έχει συγκλίνοντα συμφέροντα με την Ουάσινγκτον.

Ομως η ρητορική απαξίωση του Ισραήλ και προσωπικά του Νετανιάχου από τον Ερντογάν ακυρώνει την εμβέλεια του μεσολαβητικού ρόλου που φιλοδοξεί να διαδραματίσει ο πρόεδρος της Τουρκίας.

Η προχθεσινή συνάντηση, στο ανάκτορο Ντολμά Μπαχτσέ στην Κωνσταντινούπολη, του Ερντογάν με τον ηγέτη της Χαμάς, Χανίγια, είναι μεν στήριξη της οργάνωσης αλλά ταυτόχρονα και ένα μήνυμα προς τον Μπάιντεν ότι η Τουρκία είναι πρόθυμη να πιέσει την παλαιστινιακή πλευρά, υπό την προϋπόθεση ότι προηγουμένως έχει καμφθεί η αδιαλλαξία του Νετανιάχου, ώστε να υπάρξει κατάπαυση του πυρός στη Γάζα.

Μέχρι στιγμής η πρώτη αντίδραση ήταν ένα όργιο φημών για ματαίωση της συνάντησης Ερντογάν –Μπάιντεν, η οποία δεν είχε επιβεβαιωθεί από αμερικανικής πλευράς.

Για πρώτη φορά μετά το 2010, όταν σημειώθηκε το αιματηρό επεισόδιο με το «Μαβί Μαρμαρά» στα ανοιχτά της Γάζας, υπάρχει κίνδυνος συνολικής ανάφλεξης στη Μέση Ανατολή.

Με τα σημερινά δεδομένα ούτε το Ισραήλ έχει περιθώριο σύγκρουσης με τις ΗΠΑ, ούτε η Χαμάς με την Τουρκία.

Με ή χωρίς συνάντηση Μπάιντεν – Ερντογάν η Τουρκία θα δοκιμάσει τη δυνατότητά της να είναι συνδιαμορφωτής της επόμενης μέρας στην περιοχή.