Το συμπέρασμα για την «ακρίβεια που γκρέμισε τα τουριστικά κάστρα» («Εφ.Συν.», 21/6/2023), σύμφωνα με το οποίο ο συνδυασμός τουριστικής μονοκαλλιέργειας και υπέρμετρων αυξήσεων σε διαμονή και φαγητό μπορεί να κονιορτοποιήσει τις μεγάλες προσδοκίες των δημοφιλών προορισμών, είναι καίριο: η δυσφήμηση του τουριστικού προϊόντος δεν προκύπτει μόνο από κακή ποιότητα αλλά και από την αίσθηση… γδαρσίματος!
Παρακάτω επισημαίνονται ορισμένες αφώτιστες πτυχές που αφορούν όχι μόνο τον επισκέπτη αλλά την καθημερινότητα της πατρίδας μας.
1) Η πρόσβαση στις ακτές
Παρά τα 16.000 χλμ. ακτών της πατρίδας μας οι φιλόξενες για κολυμβητές είναι πολύ λιγότερες. Οι παραλίες είναι περιβαλλοντικός, κοινωνικός και αναπτυξιακός πόρος εν ανεπαρκεία! Η προβλεπόμενη άνοδος της στάθμης της θάλασσας θα επιτείνει το πρόβλημα.
Στα περισσότερα νησιά και τις παραθαλάσσιες περιοχές οι περιφράξεις αποκλείουν όλο και μεγαλύτερα τμήματα ακτών. Ο νόμος 1337/83 (νόμος Τρίτση) στα άρθρα 23 και 24 προσέγγισε το πρόβλημα και επιχείρησε να το λύσει. Η θεσμοθετημένη απαλλοτρίωση για πρόσβαση στις ακτές σήμερα θα απαιτούσε δυσθεώρητα ποσά.
Απαιτούνται γενναίες λύσεις ώστε οι επισκέπτες και κάτοικοι να χαίρονται όλη την Ελλάδα. Η «διέλευση δουλείας», η κοινή χρήση διαδρόμων εντός ιδιωτικών εκτάσεων πρέπει να εξεταστεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες και τη Βουλή.
Εως ότου βρεθεί το κατάλληλο καταναγκαστικό νομικό εργαλείο, χρειάζεται να ενθαρρυνθεί η εθελοντική παραχώρηση διέλευσης προς τις ακτές.
Επιχειρηματίες και λοιποί γηπεδούχοι ας ενταχθούν αυτοβούλως σε θεσμό «προσωπικής ή εταιρικής κοινωνικής ευθύνης», τα ΜΜΕ ας προβάλουν τα θετικά παραδείγματα.
Ισως ζήσουμε καταστάσεις με ντου και γιουρούσια προς τις αποκλεισμένες και τις προς αποκλεισμό ακτές. Στην περιφραγμένη παράλια Αττική ζήσαμε κινήματα με εύλογα αιτήματα. Οι επαγγελματίες του τουριστικού κλάδου θα έπρεπε να λειτουργούν ως λόμπι υπέρ προσβάσιμων παραλιών. Σύντομα οι πελάτες τους θα διαμαρτύρονται ή δεν θα επιστρέφουν λόγω αδυναμίας πρόσβασης στις παραλίες.
2) Πεζοπορία και βάδιση, αλλά πού;
Εκτός σχεδίου δεν υπάρχει πεζοδρόμιο, είτε πρόκειται για αγροτική οδό, οδό σε άτυπη βιομηχανική περιοχή, παραθεριστικό ή άλλο οικισμό.
Ο επισκέπτης που θέλει να χαρεί πεζός ή δρομέας την ελληνική ύπαιθρο βρίσκεται αντιμέτωπος με τροχοφόρα και εμπόδια. Προφανώς τα ίδια αντιμετωπίζει ο κάτοικος όλο τον χρόνο.
Απαιτείται θέσπιση ζώνης διέλευσης πεζών για όλους τους δρόμους και στο μέτωπο κάθε ιδιοκτησίας ώστε σε καθορισμένα χρονικά πλαίσια οι παρόδιοι να φροντίσουν για την ασφαλή κίνηση των επισκεπτών, των εργαζομένων, όλων ημών. Βεβαίως χρειάζεται και συντήρηση μονοπατιών. Σε θάλασσα και βουνό, εκεί όπου με κατάλληλα βήματα πρέπει και μπορεί να προσελκυστούν επισκέπτες και νέοι κάτοικοι, ώστε ο ορεινός χώρος να ανακάμψει.
