Η εξομάλυνση των σχέσεων της Σαουδικής Αραβίας με το Ιράν έπειτα από μεσολάβηση της Κίνας οδήγησε την Τεχεράνη να προσκαλέσει τη Βασιλική Οικογένεια των Σάουντ να πραγματοποιήσει επίσημη επίσκεψη.
Πρόκειται για μήνυμα ότι το Ιράν επιθυμεί όχι μόνον εξομάλυνση, αλλά προσέγγιση και συνεργασία των δύο χωρών;
Αν το ερώτημα πάρει καταφατική απάντηση, τότε δίχως υπερβολή θα βρεθούμε μπροστά σε μια διανομή σφαιρών επιρροής στην ευρύτερη Μέση Ανατολή, που θέτει ευθέως το ερώτημα αν υπάρχει στρατηγικός ρόλος για τις ΗΠΑ πέραν της συμμαχίας με το Ισραήλ και το Κουρδικό Κίνημα.
Ηδη έχει καταγραφεί μια δυναμική αποκλιμάκωσης της σύγκρουσης στην Υεμένη, που στην ουσία ήταν μια σύγκρουση Ριάντ – Τεχεράνης δι’ αντιπροσώπων.
Αν προχωρήσει η προσέγγιση των δύο μέχρι τώρα θανάσιμων αντιπάλων, τότε βαδίζουμε ολοταχώς προς τη λήξη του πολέμου στη Συρία, με ζητούμενο τι θα γίνει με την παρουσία αμερικανικών και τουρκικών στρατευμάτων στη βορειοανατολική και βορειοδυτική αντίστοιχα περιοχές της χώρας.
Μέχρι το φθινόπωρο του 2022, η Σαουδική Αραβία ήταν ακόμη στρατηγικός σύμμαχος των ΗΠΑ και μαζί με το Ισραήλ αισθάνονταν ως κοινή απειλή την περιφερειακή επιρροή του Ιράν.
Από τότε μέχρι και σήμερα, το Ριάντ όχι μόνον δεν ανταποκρίθηκε στην πίεση Μπάιντεν για αύξηση της παραγωγής πετρελαίου, αλλά, αντίθετα, συμπαρέσυρε τον ΟΠΕΚ σε μείωση της άντλησης του μαύρου χρυσού.
Ιράν και Σαουδική Αραβία δεν χρειάζεται να καταφύγουν σε ρητορική περιφερειακής χειραφέτησης, καθώς δεν επιθυμούν να προκαλέσουν τις ΗΠΑ, αλλά να ανασυνθέσουν τις ισορροπίες των μεγάλων δυνάμεων στην Ευρύτερη Μέση Ανατολή.
Η συρρίκνωση της ηγεμονικής παντοδυναμίας των ΗΠΑ στην περιοχή ήδη έχει οδηγήσει στην καταλυτική παρουσία της Ρωσίας στη Συρία και σε ένα όχι τόσο μακρινό μέλλον θα επιτρέψει τη γεωστρατηγική δραστηριοποίηση της Κίνας.
Είναι δηλαδή φανερό ότι η προσέγγιση Ριάντ – Τεχεράνης έχει ευρύτατη γεωπολιτική περιφερειακή διάσταση.
Ο ρόλος των ΗΠΑ, της Τουρκίας και του Ισραήλ περιορίζονται, με τη σταθεροποίηση στο Ιράκ και στη Συρία να είναι συνάρτηση μιας συνεγγύησης Ιράν – Σαουδικής Αραβίας που θα εγγυάται την ασφάλεια των σουνιτών, των σιιτών και των αλαουιτών.
Τα παραπάνω θα περιπλέξουν τις προσπάθειες των ΗΠΑ για ενεργειακή συνεργασία στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς Ιράν και Σαουδική Αραβία δεν πρόκειται να ζητήσουν κάτι λιγότερο από τη διασφάλιση των ζωτικών ενεργειακών τους συμφερόντων.
Η Μέση Ανατολή που δημιουργήθηκε μετά τη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, το 1918, είναι ένα κεφάλαιο που έχει κλείσει.
