Υπερδιπλάσια η πλεονάζουσα θνησιμότητα το 2021 σε σχέση με το 2020

Με το ξέσπασμα της πανδημίας η Στατιστική Υπηρεσία της Ε.Ε. (η Eurostat) ζήτησε από τις αντίστοιχες υπηρεσίες των κρατών-μελών να της στέλνουν κάθε εβδομάδα το σύνολο των θανάτων από όλες τις αιτίες. Από τα στοιχεία αυτά υπολογίζει το σύνολο των θανάτων κάθε μήνα και το αφαιρεί από τον μέσο όρο των θανάτων από όλες τις αιτίες τον ίδιο μήνα την τετραετία 2016-2019. Η διαφορά αυτή ως ποσοστό του μέσου όρου των θανάτων τον αντίστοιχο μήνα των ετών 2016-2019 είναι η πλεονάζουσα θνησιμότητα κάθε μήνα που δημοσιεύεται από τη Eurostat και η οποία είναι συγκρίσιμη ανάμεσα στα κράτη-μέλη της Ε.Ε.

Για τη χώρα μας αντλήσαμε όλα τα στοιχεία από τη βάση δεδομένων της Eurostat. Από τα στοιχεία για τους θανάτους κατά μήνα των ετών 2016-2019 υπολογίσαμε τον ετήσιο μέσο όρο των θανάτων την περίοδο αυτή, ο οποίος ανέρχεται σε 122.163.

Με βάση τα αναπροσαρμοσμένα στοιχεία των θανάτων από όλες τις αιτίες κατά μήνα των ετών 2020 και 2021 το σύνολο των θανάτων των 12 μηνών αυτών το 2020 ανέρχεται σε 131.561 και για το 2021 σε 145.302 (βλέπε σχετικά τη σημείωση στο τέλος του άρθρου).

Η διαφορά από το μέσο όρο των ετών 2016-2019 των θανάτων του έτους:

● 2020 είναι 131.561-122.163 = 9.398

● 2021 είναι 145.302-122.163 = 23.139

Κατά συνέπεια η πλεονάζουσα θνησιμότητα του έτους:

● 2020 είναι 9.398/122.163*100 = 7,7%

● 2021 είναι 23.139/122.163*100= 18,9%

Τόσο η διαφορά των θανάτων όσο και η πλεονάζουσα θνησιμότητα του έτους 2021 είναι υπερδιπλάσια του έτους 2020.

Το σύνολο της διαφοράς των θανάτων των ετών 2020 και 2021 από τον μέσο όρο των ετών 2016-2019 ανέρχεται σε 9.398+23.139 = 32.537, ενώ το σύνολο των θανάτων από κορονοϊό από την αρχή της πανδημίας μέχρι και τις 31.12.2021 ανήλθε σε 20.750. Κατά συνέπεια οι 11.787 επιπλέον των θανάτων από κορονοϊό τη διετία 2020-2021 οφείλονται σε άλλες αιτίες, ποσοστό 36,5% του συνόλου των επιπλέον θανάτων τα έτη αυτά.

Οπως επισημαίνουν οι γιατροί που μοχθούν για να περιορίσουν αυτές τις απώλειες συνανθρώπων μας, ένα μέρος τόσο των θανάτων από κορονοϊό όσο και των επιπλέον θα ήταν δυνατό να περιοριστεί αν υπήρχαν το αναγκαίο ιατρικό, νοσηλευτικό και λοιπό προσωπικό των νοσοκομείων, επάρκεια ΜΕΘ και το αναγκαίο για τη λειτουργία τους ειδικευμένο προσωπικό. Δυστυχώς η πολιτική που ακολούθησε η κυβέρνηση για την αντιμετώπιση της πανδημίας δεν εξασφάλισε τίποτε από αυτά.

Σε σχέση με τα άλλα κράτη-μέλη της Ε.Ε. σε ό,τι αφορά το ύψος της πλεονάζουσας θνησιμότητας, η χώρα μας:

● Το 2020 κατείχε την 21η θέση. Τα 6 κράτη που είχαν μικρότερη από τη χώρα μας ήταν: η Γερμανία, η Φινλανδία, η Ιρλανδία η Εσθονία, η Δανία και η Λετονία. Την υψηλότερη (18,8%) είχε η Πολωνία και τη χαμηλότερη η Λετονία (1,5%).

● Το 2021 η θέση της όμως χειροτέρεψε. Το έτος αυτό κατείχε τη 10η θέση. Τα 9 κράτη που είχαν μεγαλύτερη από τη χώρα μας ήταν: η Βουλγαρία, η Σλοβακία, η Ρουμανία, η Πολωνία, η Τσεχία, η Κύπρος, η Εσθονία, η Λετονία κα η Κροατία. Την υψηλότερη είχε η Βουλγαρία (38,8%) και τη χαμηλότερη η Σουηδία (μόλις 0,9%).

Πώς θα εξελιχθεί η πανδημία και ειδικότερα σε πόσους θα ανέλθει το σύνολο των θανάτων 2022 και οι θάνατοι από κορονοϊό είναι αδύνατο να προβλεφθεί αυτή τη στιγμή. Αυτό όμως που γνωρίζουμε είναι ότι οι θάνατοι την περίοδο από 1η Ιανουαρίου μέχρι 22 Φεβρουαρίου το 2020 ανήλθαν σε 1.483, ενώ την ίδια περίοδο το 2022 ήταν 4.735, δηλαδή υπερτριπλάσιοι, μια πολύ δυσοίωνη εξέλιξη. Δεν έχει παρά να ευχηθεί κανείς ότι η αποκλιμάκωση του κορονοϊού, ιδιαίτερα στους θανάτους, θα είναι ταχεία ώστε να μην αντιμετωπίσουμε ένα ρεκόρ απωλειών συνανθρώπων μας από τον ιό.

Σημείωση: Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε στις 11.2.21 ότι το σύνολο των θανάτων στις 52 εβδομάδες του 2020 ανέρχεται σε 130.288 και του 2021 σε 143.586. Η μικρή διαφορά που υπάρχει από τα στοιχεία που παραθέσαμε οφείλεται στο ότι η ΕΛΣΤΑΤ δίνει τα στοιχεία ανά εβδομάδα ενώ η Eurostat τα αναπροσαρμόζει ανά μήνα. Με βάση τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ η πλεονάζουσα θνησιμότητα ήταν 6,7% το 2020 και 17,5% το 2021, δηλαδή 2,6 φορές μεγαλύτερη.

* Πρώην αντιπρόεδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ