Οι αστικές δημοκρατίες στηρίζονται στην ψήφο του λαού και σε τρεις λέξεις της Αθηναϊκής Δημοκρατίας, ήτοι ισονομία, ισοπολιτεία, ισηγορία. Χωρίς να είμαι νομικός ή ειδήμων, αναφέρω τις απόψεις μου διερωτώμενος ταυτόχρονα, καθόσον:
● Η ψήφος του λαού από το 1974, που αποκατεστάθη στη χώρα η δημοκρατία, εδραίωσε το πολίτευμα. Ο Α. Παπανδρέου ως αντιπολίτευση υποσχόταν: «Ο λαός στην εξουσία».
Το σύνθημα αυτό θα μπορούσε ίσως υπό την ευρεία έννοια (εκτός της συμμετοχής εργαζομένων στα διοικητικά συμβούλια) να ερμηνευτεί και ως υπόμνηση προς τους εκλεγμένους πολιτικούς ότι δηλαδή έχουν μεν δύναμη λόγω των ψήφων τους (αυτό δεν ισχύει εν πολλοίς για τους διορισμένους), όμως ταυτόχρονα δεσμεύονται ηθικά έναντι των ψηφοφόρων τους, διότι ως εκτελεστική εξουσία λογοδοτούν σε αυτούς και, ανάλογα, βάσει των πεπραγμένων τους, επανεκλέγονται ή μαυρίζονται.
● Η δικαστική εξουσία ελέγχει την εκτελεστική δι’ ακυρώσεων νόμων που κρίνονται αντισυνταγματικοί (π.χ., αναδρομικά). Προσπαθεί, στο πλαίσιο του λειτουργήματος που εξασκεί να απονείμει δικαιοσύνη διά της ορθής εφαρμογής των άρθρων του Συντάγματος όπως π.χ. άρθρο 4, παρ.1 (ισότητα), άρθρο 4, παρ. 5 κ.λπ. Ετσι, διαβάζουμε στα ΜΜΕ: «Αναδρομικά 60 μηνών στο Δημόσιο. Το Ελεγκτικό Συνέδριο αδειάζει το ΣτΕ, που είχε αποφανθεί ότι πρέπει να καταβληθούν μόνο 11 μήνες…»
● Το 1986-87 είχα αρθρογραφήσει εκφέροντας την άποψη ότι οι νομάρχες πρέπει να εκλέγονται από τον λαό, που τελειοποιήθηκε το 1994 (συστήθηκε η υπερνομαρχία με ταυτόχρονο επαναπροσδιορισμό των ορίων των νομαρχιών Αθήνας και Πειραιά). Αυτό συμβαίνει και με τους 13 περιφερειάρχες από το 2010 (Αυτοδιοικητική μεταρρύθμιση του σχεδίου «Καλλικράτης»), που εκλέγονται από τον λαό.
Εδώ επισημαίνεται το δημοκρατικό ιδεώδες της εκλογής τους από τον λαό, διότι ως ιδέα παρόμοια διοικητική διαίρεση (περιφέρειες) είχε το πρώτον εφαρμοστεί το 1972, μόνο που τότε οι 7 υφυπουργοί (περιφερειάρχες) ήσαν διορισμένοι.
Συμπερασματικά: Η δημοκρατία στη χώρα μας είναι καλά παγιωμένη. Φυσικά τα δύσκολα χρόνια, το 2010-12 με την υπαγωγή στο ΔΝΤ και τα μνημόνια δημιουργήθηκαν και ακραίες λαϊκές αντιδράσεις: κτυπήθηκαν πολιτικά πρόσωπα, γιουχαΐστηκε τ. υπουργός, πολιτικοί εμφανίστηκαν σε δημόσιους χώρους ενδυματολογικά παραλλαγμένοι (μη αναγνωρίσιμοι), μέλη της Βουλής φυγαδεύτηκαν από τον Εθνικό Κήπο, ακούστηκαν συνθήματα όπως «Να καεί, να καεί, το μπουρδέλο η Βουλή», επιχειρήθηκε (ανεπιτυχής) είσοδος από αγανακτισμένος στη Βουλή κ.λπ. Στην «Εφ.Συν.» διαβάσαμε: «Με δόλωμα τον Κουβέλη ψαρεύουν τους 180» (25/8/2014).
Τα παραπάνω είναι υποδεέστερα σε σύγκριση με ό,τι συνέβη στην Αμερική (κατάληψη Καπιτωλίου κ.λπ.), που σημαίνει ότι η Δημοκρατία μας έχει ωριμάσει. Επειδή όμως η Δημοκρατία στηρίζεται στην ψήφο του λαού, νομίζω ότι θα πρέπει να δρομολογηθεί η εκλογή του προέδρου της Δημοκρατίας να γίνεται από τον λαό, όπως συμβαίνει σε άλλες χώρες της ευρωπαϊκής ένωσης.
Ετσι θα φυλάσσεται απόλυτα το κύρος της Βουλής, δεδομένου ότι σήμερα στην εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας συμμετέχουν και οι βουλευτές Επικρατείας, που δεν έχουν εκλεγεί απευθείας από τον λαό. Επιπρόσθετα στην εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας με οριακή πλειοψηφία (1 ψήφου) τυχόν αλλαγή βουλευτού με εφαρμογή απόφασης Εκλογοδικείου, ίσως δημιουργήσει θέμα ακυρότητας.
*τ. συν/στης Δ/ντής ΕΣΥ, Τ. ΔΙΥ/ΕΣΥ
Η επιστολή δημοσιεύτηκε στο φύλλο της «Εφ.Συν.» τη Δευτέρα 25/01/2021.
