Αγαπητοί κύριοι,
Το όνομά μου είναι Κώστας Μαρίτσας. Μένω και εργάζομαι στη Βουλγαρία. Το 2013 μετέφρασα και δημοσίευσα ολόκληρο το έργο του Κωνσταντίνου Καβάφη στα βουλγαρικά.
Το 2017 ο καθηγητής Χ. Πανιτσίδης του Πανεπιστημίου Σόφιας δημοσίευσε (63) μεταφρασμένα ποιήματα του Κ. Καβάφη σε βιβλίο με τίτλο «Θυμήσου, σώμα». Προς έκπληξή μου, όλες οι μεταφράσεις των ποιημάτων είναι παρεμφερείς με τις δικές μου. Για τον λόγο αυτό έφερα την υπόθεση στα δικαστήρια της Βουλγαρίας κατηγορώντας τον καθηγητή Χ. Πανιτσίδη για λογοκλοπή – υπόθεση υπ’ αριθμ. 36/2018. Δεν θα μπω σε λεπτομέρειες για τον τρόπο υπεράσπισης – καταθέσεις μαρτύρων και εμπειρογνωμόνων, που με νύχια και με δόντια προσπάθησαν να αποδείξουν ότι ο κατηγορούμενος δεν έκανε λογοκλοπή. Αλλά ένας τρόπος είναι απαράδεκτος για μένα – η ύβρις με την προσωπικότητα και το έργο του Καβάφη. Δηλαδή, η ταπείνωση του ποιητή ως δημιουργού και ως προσωπικότητας.
Ο καθηγητής Χ. Πανιτσίδης στην προσπάθειά του να αποδείξει ότι οι δύο μεταφράσεις -η δική του και η δική μου- είναι αναπόφευκτα σχεδόν ταυτόσημες, δηλώνει τα εξής στο δικαστήριο (απόφαση, σελ. 3, σημ. 1): «Υποστηρίζει (ο καθηγητής Χ. Πανιτσίδης – σημ. δική μου) ότι ο Καβάφης χρησιμοποίησε λιγότερο από διακόσιες (200) διαφορετικές λέξεις για να δημιουργήσει το όλο έργο του και αν ο μεταφραστής επιλέξει μια σωστή στρατηγική σύμφωνα με το αυθεντικό κείμενο, η ίδια η ποίηση του Καβάφη δεν δίνει πολλά, σχεδόν καθόλου περιθώρια για αυθαιρεσία».
Συμπέρασμα: Δεν υπάρχει λογοκλοπή, καθώς ο ποιητής έχει ένα εξαιρετικά φτωχό λεξιλόγιο, λιγότερο από (200) διακόσιες λέξεις, για τα αριστουργήματα της παγκόσμιας ποίησης. Ναι, αυτό ισχυρίζεται ο καθ. Χ. Πανιτσίδης του Πανεπιστημίου Σόφιας: ο Καβάφης χρησιμοποίησε (200) διαφορετικές λέξεις για το σύνολο των ποιημάτων του!
Αλλά δεν σταματάει εδώ ο καθηγητής. Συνεχίζει την ταπείνωση του ποιητή στην υπεράσπισή του ο καθηγητής Χ. Πανιτσίδης. Παραθέτω από την απόφαση του δικαστηρίου (σελ. 4, σημ. 2): «… ότι για πρώτη φορά γίνεται ξεκάθαρα κατανοητό από την ποίηση του Καβάφη ότι ο ίδιος ήταν ομοφυλόφιλος, κάτι που ανέκαθεν υπαινισσόταν…».
Συμπέρασμα: Ο σκοπός του βιβλίου «Θυμήσου, σώμα» είναι να δείξει μέσω των ποιημάτων ότι ο Καβάφης ήταν ομοφυλόφιλος. Από όλες τις αξίες της ποίησης του Καβάφη για τον καθηγητή Χ. Πανιτσίδη, καθηγητή του Πανεπιστημίου της Σόφιας, η σημαντικότερη είναι… η ομοφυλοφιλία του ποιητή!
Με την παρούσα επιστολή μου θα ήθελα να ρωτήσω ποιος υπερασπίζεται την αξιοπρέπεια του Κ. Π. Καβάφη.
Δεν θα ήθελα να είμαι έμμεσα η αιτία της ταπείνωσης του έργου και της προσωπικότητας του Καβάφη αποκλειστικά και μόνο για να μην καταδικαστεί για λογοκλοπή ένας καθηγητής.
Παραθέτω την απόφαση του δικαστηρίου στη βουλγαρική γλώσσα.
Με εκτίμηση
Κώστας Μαρίτσας, φιλόσοφος
