• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 19.4°C / 21.1°C
    2 BF
    45%
  • Θεσσαλονίκη
    Ελαφρές νεφώσεις
    17°C 14.4°C / 17.8°C
    1 BF
    94%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    16°C 13.3°C / 18.9°C
    1 BF
    82%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    10°C 8.9°C / 11.0°C
    1 BF
    82%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    15°C 15.0°C / 15.0°C
    1 BF
    79%
  • Βέροια
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 16.7°C / 17.8°C
    2 BF
    65%
  • Κοζάνη
    Αραιές νεφώσεις
    14°C 14.0°C / 14.0°C
    2 BF
    54%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    17°C 16.0°C / 18.9°C
    1 BF
    82%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    25°C 23.0°C / 26.7°C
    3 BF
    64%
  • Μυτιλήνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    19°C 19.0°C / 19.0°C
    1 BF
    72%
  • Ερμούπολη
    Αυξημένες νεφώσεις
    20°C 19.0°C / 21.1°C
    2 BF
    72%
  • Σκόπελος
    Αυξημένες νεφώσεις
    19°C 19.4°C / 19.4°C
    0 BF
    56%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    18°C 17.6°C / 17.6°C
    2 BF
    64%
  • Λάρισα
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 14.0°C / 17.8°C
    0 BF
    88%
  • Λαμία
    Αυξημένες νεφώσεις
    20°C 18.3°C / 21.1°C
    2 BF
    53%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    20°C 20.0°C / 21.0°C
    2 BF
    73%
  • Χαλκίδα
    Ασθενείς βροχοπτώσεις
    18°C 17.2°C / 18.0°C
    2 BF
    59%
  • Καβάλα
    Αυξημένες νεφώσεις
    16°C 15.0°C / 16.7°C
    2 BF
    80%
  • Κατερίνη
    Αραιές νεφώσεις
    17°C 16.7°C / 17.8°C
    0 BF
    89%
  • Καστοριά
    Σποραδικές νεφώσεις
    14°C 14.0°C / 14.0°C
    2 BF
    54%
Προφήτης Οργουελ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Προφήτης Οργουελ

  • A-
  • A+
Ακολουθήστε μας στο Google news

Η προηγούμενη ζωή ενός πολίτη, προκειμένου να του αναγνωριστεί ένα ελαφρυντικό από ποινικό δικαστήριο, άραγε θα πρέπει να είναι «έντιμη» ή «σύννομη»; Διασκεδάζει η συνειδητοποίηση ότι η ίδια πράξη όταν τελείται από έναν περιθωριακό ή πρόσφυγα ονομάζεται «παρανομία», ενώ όταν δράστης είναι ένας ευυπόληπτος αστός «μη σύννομη». Φυσικά το ζήτημα δεν είναι καθόλου αστείο. Ποια διαφορά έχουν, εξάλλου, το κράτος, η Πολιτεία ή το Δημόσιο; Οι απέξω συνηθίζουν να αναφέρονται στο κράτος, οι εντός στην Πολιτεία. Πόσο αλλάζει η ουσία;

Το παιχνίδι των λέξεων είναι πανάρχαιο. Εχει επίσης λαμπρό μέλλον. Αναφερόμενοι σε προφητικές συλλήψεις επιστημονικής φαντασίας θυμόμαστε συνήθως τον Ιούλιο Βερν ή τον Χ. Τζ. Γουέλς με τη «Μηχανή του Χρόνου». Οχι τον Τζ. Οργουελ. Ωστόσο ο τελευταίος είναι που φαντάστηκε λέξεις και καταστάσεις (Μεγάλος Αδελφός, Υπουργείο Αγάπης, πανεποπτικό κράτος, χρήση συντομογραφιών κ.λπ.) που επιβεβαιώνονται ακόμη και μετά την πάροδο του δικού του μελλοντικού ορόσημου, του «1984».

Αν κάποιοι ξεχνούν να κατατάσσουν τα έργα του στην επιστημονική φαντασία, συνήθως είναι επειδή οι ίδιοι δεν θεωρούν την Πολιτική Επιστήμη ή την Κοινωνιολογία επιστήμες. Φυσικά σφάλλουν. Το παιχνίδι των λέξεων όμως γίνεται εν ου παικτοίς, όταν συγκεκριμένες λέξεις υιοθετούνται από τον νομοθέτη στα κείμενά του. Ενα ερωτικό χάδι αποτελεί πράξη απλώς ερωτική ή σεξουαλική ή ασελγή ή μήπως άσεμνη; Από τη χρήση ή την ερμηνεία του όρου «ασελγής πράξη» μπορεί πραγματικά να κριθεί αν κάποιος θα κλειστεί ή όχι στη φυλακή.

Αφορμή των παραπάνω δεν είναι μόνο η αναγνώριση ελαφρυντικού για προηγούμενη έντιμη ζωή στον Κορκονέα. Σχολιάζεται ήδη -ορθά– η νομοθετική εισαγωγή ενός πρωθυπουργοκεντρικού συστήματος διοίκησης με τον χαρακτηρισμό «επιτελικό» κράτος. Επιτελική όντως μπορεί να ονομάζεται μια λειτουργία σχεδιασμού και στοχοθεσίας, αντιδιαστελλόμενη προς την εφαρμογή και υλοποίηση εξουσίας. Με το προωθούμενο νομοσχέδιο όμως ο πρωθυπουργός δεν καθορίζει απλώς στόχους, αλλά συγκεντρώνει αποφασιστικές εξουσίες.

Ολοφάνερα, εξίσου επικίνδυνο για την ουσιαστική επικοινωνία γίνεται το παιχνίδι των λέξεων και στην αντίστροφη περίπτωση: όχι δηλαδή όταν εξωραΐζονται όροι που αναφέρονται στα ίδια (Τσιγγάνοι αντί Ρομά, ΑμεΑ αντί ανάπηροι), αλλά και όταν οι όροι μένουν άθικτοι ενώ τα νοήματα ανατρέπονται άρδην.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα εισφέρει το ίδιο εισαγόμενο νομοθέτημα: Κάποιες Αρχές έχουν ονομαστεί κατά το Σύνταγμα και τη νομοθεσία «Ανεξάρτητες», επειδή ο τρόπος εκλογής των μελών τους και η χαλαρή εποπτεία τους διασφαλίζουν ένα βαθμό απόστασης από την εκτελεστική εξουσία. Η εισαγόμενη σήμερα «Υπεραρχή» (Ανεξάρτητη Αρχή Διαφάνειας) έχει χαρακτηριστικό της το δέσιμο, την υπαγωγή στην πρωθυπουργική εξουσία. Διατηρεί ωστόσο το επίθετο «Ανεξάρτητη»!

Δεν είναι πρωτόγνωρο φαινόμενο η χρήση οργουελικής γλώσσας από μια κυβέρνηση. Η ορμή όμως με την οποία ξεκινά η σημερινή της Ν.Δ. δείχνει ότι τώρα η επικοινωνιακή σημειολογία θα επιζητήσει την τελική της νίκη απέναντι στην ουσία: στην κοινωνική πραγματικότητα και στην πολιτική.

«Θα τα δούμε όλα», όπως λέγεται. Κι εμείς, αλλά και εκείνοι.

*ομ. καθηγητής ΑΠΘ, πρώην βουλευτής

ΑΠΟΨΕΙΣ
Γεννημένα και αγέννητα
Διάφορες «οργανώσεις πολιτών», με χριστιανική ταυτότητα (στην ουσία παραθρησκευτική και παραπολιτική, πιθανώς, και με «εκπολιτιστικό» δημόσιο χρήμα), ανοίγουν κουβέντα για ήδη κουβεντιασμένα θέματα. Εκτός από...
Γεννημένα και αγέννητα
ΑΠΟΨΕΙΣ
Πασοκοποιείται ο ΣΥΡΙΖΑ;
Ενα από τα θέματα που μας απασχολούν εδώ και καιρό και θα μας απασχολήσουν ακόμα περισσότερο στο μέλλον είναι οι ενδεχόμενες «αλλαγές» στην πολιτική φυσιογνωμία του ΣΥΡΙΖΑ. Και όπως συμβαίνει συνήθως σε...
Πασοκοποιείται ο ΣΥΡΙΖΑ;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Κι όμως, μήπως η Ν.Δ. έχει δίκιο;
Ναι, σίγουρα, ο εχθρός κατασκευάζεται ποικιλοτρόπως. Ωστόσο τούτος ο εχθρός αντιστέκεται στην κατασκευή του. Ίσως η Ν.Δ. το καταλαβαίνει αυτό πολύ καλά.
Κι όμως, μήπως η Ν.Δ. έχει δίκιο;
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η ταξική αναπαράσταση της Αθήνας
Το πώς βλέπουμε τα πράγματα εξαρτάται από το ποιος είναι ο καθένας και η καθεμιά και σε ποιον τόπο βιώνει την καθημερινότητά του, κάτι που συχνά διαφεύγει την προσοχή μας. Σχηματίζουμε άποψη αρκούμενοι στην...
Η ταξική αναπαράσταση της Αθήνας
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ενας μύθος αξίας… 100-200 δισ.
Οι αυταπάτες του ΣΥΡΙΖΑ είχαν φυσικά κάποιο κόστος, το οποίο στη χειρότερη περίπτωση δεν ξεπερνά τα 54 δισ. που συνάγει η διαφορά των δύο αναλύσεων βιωσιμότητας χρέους του ΔΝΤ. Ομως ένας ορθός απολογισμός της...
Ενας μύθος αξίας… 100-200 δισ.
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ποιος φτωχοποίησε τους Ελληνες;
Δεν έχει περάσει πολύς καιρός απ’ όταν η εκπρόσωπος Τύπου της Ν.Δ., ευρωβουλευτής κ. Σπυράκη, χρέωνε τη φτωχοποίηση των Ελλήνων στον κ. Τσίπρα μιλώντας για τον «πρωθυπουργό των φόρων, που διέλυσε τη μεσαία...
Ποιος φτωχοποίησε τους Ελληνες;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας