Παράκαμψη προς το κυρίως περιεχόμενο
Τι μυστήριο είναι αυτό;
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Τι μυστήριο είναι αυτό;

  • A-
  • A+

Υπήρξε μια ταινία που όταν προβλήθηκε προκάλεσε σάλο ακόμα και στο Παρίσι της δεκαετίας του 1970. Ημουν τότε φοιτητής στο πανεπιστήμιο της Βενσέν, όταν είδα στον κινηματογράφο τον περιβόητο «Θυρωρό της νύχτας» (1973) της Λιλιάνας Καβάνι.

Ο Μαξ, πρώην αξιωματικός των SS, δουλεύει μετά τον πόλεμο ως θυρωρός σ’ ένα ξενοδοχείο της Βιέννης. Ενας διευθυντής ορχήστρας με τη γυναίκα του, Λουτσία, φτάνει στο ξενοδοχείο για να παρουσιάσει μια όπερα του Μότσαρτ. Ο Μαξ αναγνωρίζει στη Λουτσία το δεκαπεντάχρονο κορίτσι –έγκλειστο σε στρατόπεδο συγκέντρωσης– που ο ίδιος είχε βιάσει και μυήσει σε σχέσεις σαδομαζοχιστικού χαρακτήρα. Η Λουτσία βρίσκει μια δικαιολογία για να μείνει στη Βιέννη, συναντά τον πρώην δήμιό της και ξαναγίνεται το «κοριτσάκι» του για να ζωντανέψει πάλι μαζί του το παρελθόν.

Πολλοί θαύμασαν την ταινία για την τολμηρότητα του θέματός της «να απελευθερώσει τις ερωτικές ενορμήσεις που εδρεύουν στην ανθρώπινη ψυχή» (sic), συγκρίνοντάς την μάλιστα με τον Βισκόντι και την ταινία του «Οι Καταδικασμένοι»!

Αλλοι κατηγόρησαν την Καβάνι για μια «διεστραμμένη γοητεία» που της προκαλεί ο ναζισμός και οι σχέσεις εξουσίας και υποταγής. Σ’ ένα περιοδικό που κυκλοφορούσαμε εκείνα τα χρόνια, με συνεργάτη τον Αλέν Μπαντιού, είχαμε γράψει: «Ο βιασμός ενός δεκαπεντάχρονου κοριτσιού, μέσα σε συνθήκες απόλυτης βίας και φόβου, είναι έκφραση της πιο ακραίας εξουσιαστικής μανίας, της πιο αποτρόπαιης άσκησης πατριαρχικής εξουσίας – και είναι αυτή που αλλοτριώνει τις ανθρώπινες σχέσεις και όχι οι όποιες ερωτικές ενορμήσεις μιας δήθεν “αιώνιας, αμετάβλητης ανθρώπινης φύσης”».

Αλλοι, ευφυώς, βρήκαν αναλογίες ανάμεσα στην ταινία της Καβάνι και το Σύνδρομο της Στοκχόλμης, μια κατάσταση κατά την οποία το θύμα, κάτω από συγκεκριμένες συνθήκες εξαναγκασμού και φόβου για τη ζωή του, υποστηρίζει τον θύτη του και αρνείται να τον καταδώσει, μπορεί δε να φτάσει και μέχρι του σημείου να ταυτιστεί μαζί του.

Γιατί τα θυμήθηκα τώρα όλα αυτά;

Τα θυμάμαι κάθε φορά που κάποιοι άνθρωποι καλούνται να εκφράσουν τις επιλογές τους, όπως στις εκλογές, για παράδειγμα.

Να ψηφίζεις για την ιδεολογία σου είναι ωραίο αλλά και σπάνιο.

Να ψηφίζεις για το συμφέρον σου είναι συνηθισμένο, αλλά και απόλυτα κατανοητό.

Να στηρίζεις τον εκμεταλλευτή σου όταν κινδυνεύεις, το καταλάβαμε μετά το Σύνδρομο της Στοκχόλμης.

Αλλά να τον στηρίζεις χωρίς να σε απειλεί κανείς, χωρίς καν να σε υποχρεώνει να το κάνεις, κι όμως εσύ να το κάνεις, κόντρα στη μνήμη και κόντρα στη λογική, πείτε μου, τι μυστήριο σύνδρομο είναι αυτό;

* σκηνοθέτης, συγγραφέας και καθηγητής κινηματογράφου

ΑΠΟΨΕΙΣ
Πιρουέτες κατά της απλής αναλογικής
Μια εκτρωματική μεθόδευση για να γίνουν οι επόμενες εκλογές με νέο πιο αντιδημοκρατικό εκλογικό νόμο εισηγείται στον πρωθυπουργό ο συνταγματολόγος κ. Νίκος Αλιβιζάτος μέσω της κυριακάτικης «Καθημερινής».
Πιρουέτες κατά της απλής αναλογικής
ΑΠΟΨΕΙΣ
Εκλογικός νόμος και συνταγματική αναθεώρηση
Λύνοντας ένα πολιτικό πρόβλημα της τρέχουσας συγκυρίας μέσω της αναθεώρησης μιας επιτυχημένης συνταγματικής διάταξης, ενδεχομένως να δημιουργούμε προβλήματα που δεν προβλέπουμε τώρα και δεν μπορούμε να...
Εκλογικός νόμος και συνταγματική αναθεώρηση
ΑΠΟΨΕΙΣ
Η αναθεώρηση του Συντάγματος ως εργαλείο κατάργησης του εκλογικού νόμου
Ο ισχύων εκλογικός νόμος που προσομοιάζει σε σύστημα απλής αναλογικής δεν εφαρμόστηκε στις εκλογές της 7 Ιουλίου, αλλά θα πλαισιώσει τις προσεχείς εκλογές, ακόμη και αν έχει εν τω μεταξύ τροποποιηθεί από τη...
Η αναθεώρηση του Συντάγματος ως εργαλείο κατάργησης του εκλογικού νόμου
ΑΠΟΨΕΙΣ
H κομματική δημοκρατία μετά τις εκλογές
Mετά τις εκλογές της 7ης Ιουλίου 2019 και τα δύο κόμματα (δηλαδή η Ν.Δ. και ο ΣΥΡΙΖΑ) επιβάλλεται να ενεργοποιήσουν τον μηχανισμό του πολιτικού αναστοχασμού τους. Εάν γίνει κάτι τέτοιο, θα ωφεληθεί πολλαπλώς η...
H κομματική δημοκρατία μετά τις εκλογές
ΑΠΟΨΕΙΣ
«…Ρίξε λιγάκι τουμπεκί, θεούλη μου….»
Γνωρίζω ότι το κείμενό μου είναι μακροσκελές και μονομερές. Γι’ αυτό ας το διαβάσει όποιος νομίζει ότι έχει κάτι να ωφεληθεί. Οι υπόλοιποι ας παρακολουθούν τον Μητσοτάκη και την παρέα του να «αλώνουν» τη χώρα...
«…Ρίξε λιγάκι τουμπεκί, θεούλη μου….»
ΑΠΟΨΕΙΣ
Σκόρπιες σκέψεις το βράδυ των εκλογών
Οπως εκατομμύρια συνέλληνες, έτσι κι εγώ παρακολούθησα στην οθόνη τη γιορτή της δημοκρατίας, δηλαδή τις εθνικές εκλογές, την περασμένη Κυριακή. Με την εξής διαφορά: η οθόνη ήταν του υπολογιστή μου και το...
Σκόρπιες σκέψεις το βράδυ των εκλογών

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας